البقرة

Al-Baqara

The Cow · Surah 2 · Ayahs: 286 · Medinan

Translation: Dari - Mawlawi Muhammad Anwar Badkhashani · Open the surah

بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ

  1. الٓمٓ

    Open ayah 2:1

    مفہوم این حروف بہ خدا معلوم است

  2. ذَٰلِكَ ٱلۡكِتَٰبُ لَا رَيۡبَۛ فِيهِۛ هُدٗى لِّلۡمُتَّقِينَ

    Open ayah 2:2

    این ھمان کتاب کامل است کہ محلّ ھیچ گونہ شکی نیست، راہ نما است تقوی اختیار کنند گان را

  3. ٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡغَيۡبِ وَيُقِيمُونَ ٱلصَّلَوٰةَ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ

    Open ayah 2:3

    آنانکہ ایمان می آرند بہ چیز ہای غائب (از عقل وحوّاس) وقائم می کنند نماز را، واز آنچہ بآنھا رزق دادہ ایم درراہ خدا خرچ می کنند

  4. وَٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡكَ وَمَآ أُنزِلَ مِن قَبۡلِكَ وَبِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ يُوقِنُونَ

    Open ayah 2:4

    وآنا نکہ ایمان می آرند بآنچہ نازل کردہ شدہ بہ سوی تو،و بآنچہ نازل کردہ شدہ پیش از تو، ودرواقع بہ روز آخرت آنھا یقین می کنند

  5. أُوْلَٰٓئِكَ عَلَىٰ هُدٗى مِّن رَّبِّهِمۡۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ

    Open ayah 2:5

    ھمین متقیان قائم اند برھدایتِ کہ از نزد پروردگار شان است، وھمین متقیان نجات یابندگان باشند

  6. إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ سَوَآءٌ عَلَيۡهِمۡ ءَأَنذَرۡتَهُمۡ أَمۡ لَمۡ تُنذِرۡهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ

    Open ayah 2:6

    البتہ آن (گروہ خاص) کہ کفررا اختیار نمودند برابراست بر آنہا ترسانیدن و نہ ترسایندنِ تو کہ آنہا ایمان نہ می آرند

  7. خَتَمَ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ وَعَلَىٰ سَمۡعِهِمۡۖ وَعَلَىٰٓ أَبۡصَٰرِهِمۡ غِشَٰوَةٞۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ عَظِيمٞ

    Open ayah 2:7

    (پس بہ علّت کفر شان ) خدا مہر نہاد بردل ہا و گوش ہای شان، و بر چشم ہای آنھا پردہ است، وآنھا را عذاب بس بزرگ باشد

  8. وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَبِٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَمَا هُم بِمُؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:8

    واز مرد مان کسی ھست کہ می گوید ما ایمان آوردہ ایم بہ خدا وبہ روز آخرت ، وآنھا (درواقع) مؤمن نیستند

  9. يُخَٰدِعُونَ ٱللَّهَ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَمَا يَخۡدَعُونَ إِلَّآ أَنفُسَهُمۡ وَمَا يَشۡعُرُونَ

    Open ayah 2:9

    (بلکہ بزعم خودِ) فریب می کنند رسول خدا را و مؤمنان را و (در حقیقت) فریب نہ می کنند مگر خودہارا و (لیکن) احساس نہ می کنند این نقصان خود را

  10. فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ فَزَادَهُمُ ٱللَّهُ مَرَضٗاۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمُۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡذِبُونَ 

    Open ayah 2:10

    (چون) در دل ہای شان بیماری (نفاق) است پس (بہ سبب غلبۂ مسلمانان) خدازیاد کرد مرض آنھارا و برای شان عذاب درد ناک باشد بہ سبب دروغ گوی شان

  11. وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ لَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ قَالُوٓاْ إِنَّمَا نَحۡنُ مُصۡلِحُونَ

    Open ayah 2:11

    و چون گفتہ شود آنھا را کہ فساد مکنید در زمین گو یند مابجز اصلاح دیگر کاری نہ می کنیم

  12. أَلَآ إِنَّهُمۡ هُمُ ٱلۡمُفۡسِدُونَ وَلَٰكِن لَّا يَشۡعُرُونَ

    Open ayah 2:12

    آگاہ باشید کہ فساد گر آنھا ھستند وبس، و لیکن فساد خود را احساس نہ می کنند

  13. وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ ءَامِنُواْ كَمَآ ءَامَنَ ٱلنَّاسُ قَالُوٓاْ أَنُؤۡمِنُ كَمَآ ءَامَنَ ٱلسُّفَهَآءُۗ أَلَآ إِنَّهُمۡ هُمُ ٱلسُّفَهَآءُ وَلَٰكِن لَّا يَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:13

    وچون گفتہ شود آنھا را کہ (از دل) ایمان آرید طور یکہ ایمان آوردہ اند مردمِ دیگر (صحابہ) گویند آیا ایمان آریم مانند ایمانِ احمقان؟ خبردار خود آنھا احمق اند، و لیکن نمیدا نند حماقت خود را

  14. وَإِذَا لَقُواْ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا وَإِذَا خَلَوۡاْ إِلَىٰ شَيَٰطِينِهِمۡ قَالُوٓاْ إِنَّا مَعَكُمۡ إِنَّمَا نَحۡنُ مُسۡتَهۡزِءُونَ

    Open ayah 2:14

    و چون روبہ رو شوند با مؤمنان می گویند ما (ھم) ایمان آوردہ ایم ‘وچون در خلوت روند بہ سوی زعمای شیطان مانند خود گویند البتہ ما باشما ایم‘جز این نیست کہ مابا آنھا (مؤمنان) استہزا کنان ایم

  15. ٱللَّهُ يَسۡتَهۡزِئُ بِهِمۡ وَيَمُدُّهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ

    Open ayah 2:15

    خدا سزای استھزا شان راخواھد داد‘ و (فعلاً) خدا مہلت می دھدآنھارا کہ در سر کشی خود حیران باشند

  16. أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلضَّلَٰلَةَ بِٱلۡهُدَىٰ فَمَا رَبِحَت تِّجَٰرَتُهُمۡ وَمَا كَانُواْ مُهۡتَدِينَ

    Open ayah 2:16

    این گروہ کسانی ند کہ اختیار نمودند گمراھی را بہ عوض ھدایت، پس فائدہ نہ کرد تجارت آنھا (چون) نبودند (درین تجارتِ خود) راہ یاب

  17. مَثَلُهُمۡ كَمَثَلِ ٱلَّذِي ٱسۡتَوۡقَدَ نَارٗا فَلَمَّآ أَضَآءَتۡ مَا حَوۡلَهُۥ ذَهَبَ ٱللَّهُ بِنُورِهِمۡ وَتَرَكَهُمۡ فِي ظُلُمَٰتٖ لَّا يُبۡصِرُونَ

    Open ayah 2:17

    حالت منافقان ما نند حالت کسی است کہ آتش افروخت، پس چون روشن کرد آتش اطراف آن را خدابرد آن روشنی را از آنھا، و گذاشت آنھارا درتاریکی ہای کہ دیدن نمی توانستند چیزی را

  18. صُمُّۢ بُكۡمٌ عُمۡيٞ فَهُمۡ لَا يَرۡجِعُونَ

    Open ayah 2:18

    آنھا دربارۂ دین اسلام کران و گنگا ن وکوران اند، پس آنھا از نفاق خود باز نہ می گردند

  19. أَوۡ كَصَيِّبٖ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ فِيهِ ظُلُمَٰتٞ وَرَعۡدٞ وَبَرۡقٞ يَجۡعَلُونَ أَصَٰبِعَهُمۡ فِيٓ ءَاذَانِهِم مِّنَ ٱلصَّوَٰعِقِ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِۚ وَٱللَّهُ مُحِيطُۢ بِٱلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:19

    یا حالت آنہا مانند حالت کسانی است کہ مبتلا شوند بہ یک بارش تیز کہ از تمام اطراف آسمان باشد، ودران تاریکی ہا وتند رو آتشک(نیز) باشد کہ درآرند انگشت ہای خود را در گوش ہای خود بہ سبب آواز ہای سخت از خوف مر گ، و خدا احاطہ کنندہ است کافران را (ازنگاہ علم وقدرت کہ بہ ھیچ حیلۂ نجات نیا بند)

  20. يَكَادُ ٱلۡبَرۡقُ يَخۡطَفُ أَبۡصَٰرَهُمۡۖ كُلَّمَآ أَضَآءَ لَهُم مَّشَوۡاْ فِيهِ وَإِذَآ أَظۡلَمَ عَلَيۡهِمۡ قَامُواْۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمۡعِهِمۡ وَأَبۡصَٰرِهِمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ 

    Open ayah 2:20

    نزدیک باشد کہ آتشک بر باید چشم ہای شان را، وہر گاہ روشن شود آتشک برای شان روند در روشنی آن، وچون تاریک شود برق آنھا ایستاد شوند، واگر خدابخواھد می برد چشم ہا و گوش ہای آنھارا،چون خدا بہ ھرچیزخوب قدرت دارد

  21. يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱعۡبُدُواْ رَبَّكُمُ ٱلَّذِي خَلَقَكُمۡ وَٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

    Open ayah 2:21

    اے مردم (کفر وشرک ونفاق را بگذاریدو) بندگی کنید مالک ومتصرف و پروردگار خودرا آنکہآفرید شمارا وآفرید آنان را کہ پیش از شما بودند تا شما(از کفرپرھیز نمودہ) متقی شوید

  22. ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلۡأَرۡضَ فِرَٰشٗا وَٱلسَّمَآءَ بِنَآءٗ وَأَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَخۡرَجَ بِهِۦ مِنَ ٱلثَّمَرَٰتِ رِزۡقٗا لَّكُمۡۖ فَلَا تَجۡعَلُواْ لِلَّهِ أَندَادٗا وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:22

    آنکہ ساخت برای شما زمین را فرش، و آسمان را سقف وگنبد، و بارانید از آسمان (برای شما)آب (باران را) باز بیرون کرد بذریعۂ ھمان آب میوھا را تا رزق باشد برای شما، پس مقرر نکنید باخدا شریک ہا، حالًا کہ شمامی میدایند۔(کہ اورا شریکی نیست

  23. وَإِن كُنتُمۡ فِي رَيۡبٖ مِّمَّا نَزَّلۡنَا عَلَىٰ عَبۡدِنَا فَأۡتُواْ بِسُورَةٖ مِّن مِّثۡلِهِۦ وَٱدۡعُواْ شُهَدَآءَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

    Open ayah 2:23

    واگر شما شک دارید راجع بہ کتابیکہ بر بندۂ خود نازل کردہ ایم پس بیارید یک سورۂ مانند آن، وطلب کنید مدد گار ان خودرا غیر از خدا، اگر شما راست می گوید (کہ این کلام بشر است)

  24. فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ وَلَن تَفۡعَلُواْ فَٱتَّقُواْ ٱلنَّارَ ٱلَّتِي وَقُودُهَا ٱلنَّاسُ وَٱلۡحِجَارَةُۖ أُعِدَّتۡ لِلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:24

    پس اگر چنین کردن نستوا نیستید (وہر گز نتوانید کرد)پس بتر سیداز آتشی کہ ھیزم آن مردم وسنگ ہاباشند، آن آتش تیار کردہ شدہ برای کافران

  25. وَبَشِّرِ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ أَنَّ لَهُمۡ جَنَّٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُۖ كُلَّمَا رُزِقُواْ مِنۡهَا مِن ثَمَرَةٖ رِّزۡقٗا قَالُواْ هَٰذَا ٱلَّذِي رُزِقۡنَا مِن قَبۡلُۖ وَأُتُواْ بِهِۦ مُتَشَٰبِهٗاۖ وَلَهُمۡ فِيهَآ أَزۡوَٰجٞ مُّطَهَّرَةٞۖ وَهُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:25

    ومژدہ دہ آنان راکہ ایمان آوردند بآن کتاب وکارہای نیک کردندکہ برای آنھا باغ ھای باشدکہ جاری می باشد درزیردرخت ہای آن ھانہرہا، وہرگاہ کہ آنھارا رزق دادہ شود ازآن باغ ھا از اقسام میوہا گویند این ھمان است کہ ماراقبلاً رزق دادہ شدہ بود،(چون)دادہ شوندآن رزق را مانند یک دیگر،و آنھا رادر جنت زنان پاکیزہ باشد، و آنھا درجنت دائمی با شند

  26. ۞إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَسۡتَحۡيِۦٓ أَن يَضۡرِبَ مَثَلٗا مَّا بَعُوضَةٗ فَمَا فَوۡقَهَاۚ فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۖ وَأَمَّا ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَيَقُولُونَ مَاذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِهَٰذَا مَثَلٗاۘ يُضِلُّ بِهِۦ كَثِيرٗا وَيَهۡدِي بِهِۦ كَثِيرٗاۚ وَمَا يُضِلُّ بِهِۦٓ إِلَّا ٱلۡفَٰسِقِينَ

    Open ayah 2:26

    البتہ خدا حیا نہ می کند از ینکہ بیان کند مثالی را (برای فہمانیدنِ مردم خواہ آن) پشہ باشد و یا بزرگتر ازان، پس کسانی کہ ایمان آوردہ اند میدانند کہ آن مثال حق است از طرف پرورد گارشان،اما آنانکہ کفرکردند (وآن مثال را انکار نمودند) پس می گویند کہ خدا چہ ارادہ کردہ است ازین مثال؟ (درجواب ارشاد شدکہ)خداگمراہ می سازد بذریعۂ آن مثال بسیار ازمردم را، و ھدایت می کند بہ آن مثال بسیار از مردم را(کہ آن را انکار می کنند)، و (لیکن) گمراہ نہ می کند باین مثال مگر نافرم نان را

  27. ٱلَّذِينَ يَنقُضُونَ عَهۡدَ ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مِيثَٰقِهِۦ وَيَقۡطَعُونَ مَآ أَمَرَ ٱللَّهُ بِهِۦٓ أَن يُوصَلَ وَيُفۡسِدُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِۚ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ

    Open ayah 2:27

    یعنی (گمراہ می سازد) آنان را کہ می شکنند عہد خودرا باخدا بعد از محکم کردن آن،وقطع می کنند(می برند) چیزی را کہ خدا حکم کردہ است بہ پیوند کردن آن، وفساد برپا می کنند در زمین ،ھمین گروہ زیان کاران ونقصان کنندگان اند بجان خود

  28. كَيۡفَ تَكۡفُرُونَ بِٱللَّهِ وَكُنتُمۡ أَمۡوَٰتٗا فَأَحۡيَٰكُمۡۖ ثُمَّ يُمِيتُكُمۡ ثُمَّ يُحۡيِيكُمۡ ثُمَّ إِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ

    Open ayah 2:28

    چگونہ انکارمی (وجود ووحدانیت خدارا؟) درحالیکہ شمامردہ ومعدوم بودید پس زندہ (وایجاد) کرد شمارا، بازمی میراند شما را، و باز زندہ می کند شمارا، و باز بسوی او باز گردایندہ شوید ۔

  29. هُوَ ٱلَّذِي خَلَقَ لَكُم مَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ جَمِيعٗا ثُمَّ ٱسۡتَوَىٰٓ إِلَى ٱلسَّمَآءِ فَسَوَّىٰهُنَّ سَبۡعَ سَمَٰوَٰتٖۚ وَهُوَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:29

    (دیگر دلیل وجود ووحدانیت او این است کہ) آفرید برای شما ہر آنچہ را کہ در زمین است تمامًا، باز (متوجّہ شد و) قصد کرد بہ طرف آسمان ہا، پس ساخت آن ہاراہفت آسمان، وخدا بہ ہر چیز خوب دانا است

  30. وَإِذۡ قَالَ رَبُّكَ لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ إِنِّي جَاعِلٞ فِي ٱلۡأَرۡضِ خَلِيفَةٗۖ قَالُوٓاْ أَتَجۡعَلُ فِيهَا مَن يُفۡسِدُ فِيهَا وَيَسۡفِكُ ٱلدِّمَآءَ وَنَحۡنُ نُسَبِّحُ بِحَمۡدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَۖ قَالَ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ مَا لَا تَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:30

    وچون گفت پروردگار توبہ فرشتگان کہ من آفرینندہ (ومقرر کنندہ)ام در زمین یک نائب، گفتند فرشتہ ہاکہ آیاخلیفہ مقرر می کنی در زمین کسی راکہ درزمین فساد کند وخون مردم را بریزد؟ حالاً کہ مابہ تسبیح وتحمید وتقدیس تو مشغول ایم۔ اللّٰہ تعالیٰ گفت یقیناً من چیزی رامیدانم کہ شما نمیدا نید

  31. وَعَلَّمَ ءَادَمَ ٱلۡأَسۡمَآءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمۡ عَلَى ٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ فَقَالَ أَنۢبِـُٔونِي بِأَسۡمَآءِ هَٰٓؤُلَآءِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

    Open ayah 2:31

    و(باز) آموخت خدا بہ آدم ھمہ دلائل وعلامات لوازم خلافت را، باز پیش کرد آن چیز ھارا بہ فرشتگان وگفت بگوید بہ من نام ھمین اشیا را اگر شما (در دعوای خلافت ولیاقت خود) صادق اید

  32. قَالُواْ سُبۡحَٰنَكَ لَا عِلۡمَ لَنَآ إِلَّا مَا عَلَّمۡتَنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡحَكِيمُ

    Open ayah 2:32

    فرشتہ ہاگفتند پاکی است ترا،(درھرچہ کہ میکنی) مارا ھیچ علمی نیست بجز آنکہ تو مارا آموختۂ، چون تو عالم وحکیم کاملی

  33. قَالَ يَٰٓـَٔادَمُ أَنۢبِئۡهُم بِأَسۡمَآئِهِمۡۖ فَلَمَّآ أَنۢبَأَهُم بِأَسۡمَآئِهِمۡ قَالَ أَلَمۡ أَقُل لَّكُمۡ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ غَيۡبَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَأَعۡلَمُ مَا تُبۡدُونَ وَمَا كُنتُمۡ تَكۡتُمُونَ

    Open ayah 2:33

    اللہ تعالیٰ گفت: ای آدم آگاہ ساز فرشتگان را بہ نام ہای آن چیز ھا، پس ازنیکہ آدم آنہا را (فرشتہ ہارا) بہ نام ہای آن چیز ھا آگاہ ساخت خدا گفت: آیا شما را نہ گفتہ بودم کہ من میدانم مخفیات (چیز ھای پوشیدۂ) آسمان ھا وزمین را؟ ومن میدانم چیزی را کہ شما اظہار می کنید، وچیزی را کہ شما می پوشانیدید؟

  34. وَإِذۡ قُلۡنَا لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ ٱسۡجُدُواْ لِأٓدَمَ فَسَجَدُوٓاْ إِلَّآ إِبۡلِيسَ أَبَىٰ وَٱسۡتَكۡبَرَ وَكَانَ مِنَ ٱلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:34

    ویاد آورشو وقتی راکہ گفتیم فرشتہا را کہ سجدہ کنید برای (تعظیم) آدم، پس فرشتھا سجدہ کردند بجز ابلیس کہ آن انکار کرد، وتکبر نمود، وشد از جملۂ کفّار (منکران حکم الھی)

  35. وَقُلۡنَا يَٰٓـَٔادَمُ ٱسۡكُنۡ أَنتَ وَزَوۡجُكَ ٱلۡجَنَّةَ وَكُلَا مِنۡهَا رَغَدًا حَيۡثُ شِئۡتُمَا وَلَا تَقۡرَبَا هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:35

    وگفتیم: ای آدم سکونت اختیار کن تو باھمسر خود دربہشت، وبخورید از نعمت ہای جنّت بہ فراوانی از ہرجایکہ بخواھید، البتہ بہ قریب این درخت نہ روید کہ می شوید از جملۂ ظالمان

  36. فَأَزَلَّهُمَا ٱلشَّيۡطَٰنُ عَنۡهَا فَأَخۡرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيهِۖ وَقُلۡنَا ٱهۡبِطُواْ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوّٞۖ وَلَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُسۡتَقَرّٞ وَمَتَٰعٌ إِلَىٰ حِينٖ

    Open ayah 2:36

    پس بلغزانید شیطان ہر دورا از جنت، باز بیرون کرد ہر دو را ازان نعمتی کہ دران بودند، (بعد ازین) ما گفتیم برای آنہا کہ پایان شوید از جنت (چون) شما دشمن یک دیگر اید،(البتہ) برای شما در زمین قرار گاہ وجای بہرہ مندی است تایک وقت مقرر

  37. فَتَلَقَّىٰٓ ءَادَمُ مِن رَّبِّهِۦ كَلِمَٰتٖ فَتَابَ عَلَيۡهِۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

    Open ayah 2:37

    باز آموخت آدم از جانب پرور دگار خود چند کلمات (دعائیہ کہ بآن التجامی کرد) پس قبول کرد خدا توبۂ اورا، چون خدا بسیار قبول کنندۂ توبہ ومہربان است

  38. قُلۡنَا ٱهۡبِطُواْ مِنۡهَا جَمِيعٗاۖ فَإِمَّا يَأۡتِيَنَّكُم مِّنِّي هُدٗى فَمَن تَبِعَ هُدَايَ فَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

    Open ayah 2:38

    (تاکیداً) گفتیم کہ فرود آید از جنت ھمۂ شما، باز اگر بیاید بہ شما از طرف من قانون ھدایت پس ہرکس کہ پیروی کند ھدایت فرستادۂ مرا پس ھیچ ترسی نہ باشد برا آنہا (در روز قیامت) ونہ آنہا غمگین شوند۔

  39. وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَكَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَآ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:39

    وآنا نِ کہ انکار کنند ازھدایت فرستادۂ من وتکذیب کنند آیات ودلائل قائم کردۂ مارا ھمین گروہ دوزخی اند وھمیشہ در دوزخ باشند

  40. يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَوۡفُواْ بِعَهۡدِيٓ أُوفِ بِعَهۡدِكُمۡ وَإِيَّٰيَ فَٱرۡهَبُونِ 

    Open ayah 2:40

    ای فرزندان یعقوب1- یاد آورشویدھمان نعمت مرا کہ بہ شما ارزانی نمودہ بودم (نعمت آزادی ازغلامی فرعون) 2- وبجا آرید ھمان عہدی را کہ بامن کردہ اید، من (ھم) وفا می کنم بہ عہد یکہ باشما کردہ ام۔3- وفقط از من بترسیدوبس

  41. وَءَامِنُواْ بِمَآ أَنزَلۡتُ مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَكُمۡ وَلَا تَكُونُوٓاْ أَوَّلَ كَافِرِۭ بِهِۦۖ وَلَا تَشۡتَرُواْ بِـَٔايَٰتِي ثَمَنٗا قَلِيلٗا وَإِيَّٰيَ فَٱتَّقُونِ

    Open ayah 2:41

    4وایمان آرید بآن کتابی کہ من فرود آوردہ ام تصدیق کنندۂ کتابی کہ با شما است (تورات) 5- و( نظر بہ دانشمندی تان) نخستین از ھمہ آن کتاب را انکار مکنید 6- ودر مقابل آیات کتاب من پول حقیر دنیا را ترجیح مدھید،7- وفقط از عذاب من خودرا نگاہ دارید

  42. وَلَا تَلۡبِسُواْ ٱلۡحَقَّ بِٱلۡبَٰطِلِ وَتَكۡتُمُواْ ٱلۡحَقَّ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:42

    8وحق را بہ باطل (درحین تقریر وتحریر) خلط ویکجا نکنید،9- ونہ حق را بپو شایند، حالاًکہ شما حق وباطل را میدانید۔

  43. وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱرۡكَعُواْ مَعَ ٱلرَّٰكِعِينَ

    Open ayah 2:43

    -10وقائم کنید نماز را، 11- وبدھید زکوۃ را ، 12- ونماز را ادا کنید با نماز گذران

  44. ۞أَتَأۡمُرُونَ ٱلنَّاسَ بِٱلۡبِرِّ وَتَنسَوۡنَ أَنفُسَكُمۡ وَأَنتُمۡ تَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

    Open ayah 2:44

    آیا شما حکم می کنید مردم را بہ نیکی و خود را فراموش می سازید؟حالاً کہ شما کتاب (خدا)را تلاوت می کنید، آیانہ می فہمید؟

  45. وَٱسۡتَعِينُواْ بِٱلصَّبۡرِ وَٱلصَّلَوٰةِۚ وَإِنَّهَا لَكَبِيرَةٌ إِلَّا عَلَى ٱلۡخَٰشِعِينَ

    Open ayah 2:45

    ۱۳- و مدد خواھید (ازخدا)بذریعۂ صبر و نماز، والبتہ آن کار مشکل۔است مگر بر عاجزی کنند گان

  46. ٱلَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَٰقُواْ رَبِّهِمۡ وَأَنَّهُمۡ إِلَيۡهِ رَٰجِعُونَ

    Open ayah 2:46

    آنا نکہ یقین دارندبہ ملاقات پروردگار خود(درروز قیامت) و یقین دارند کہ آنھا فقط بدر بار خدا باز گردندہ اند وبس۔

  47. يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَنِّي فَضَّلۡتُكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

    Open ayah 2:47

    اے فرزندان یعقوب! یاد آور شوید نعمت مرا کہ ارزانی نمودم برشما،و این را یاد آور شوید کہ فضیلت دادم شمارا بر دیگراقوام معاصر تان

  48. وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا لَّا تَجۡزِي نَفۡسٌ عَن نَّفۡسٖ شَيۡـٔٗا وَلَا يُقۡبَلُ مِنۡهَا شَفَٰعَةٞ وَلَا يُؤۡخَذُ مِنۡهَا عَدۡلٞ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ

    Open ayah 2:48

    وبترسید از روزیکہ عوض ندھد کسی از جانب کسی چیزی را، ونہ قبول کردہ شود از طرف کسی شفاعت و واسطہ شدن، ونہ گرفتہ شود از طرف کسی فدیہ، ونہ مردم را دران روزازطرف کسی مدد کردہ شود

  49. وَإِذۡ نَجَّيۡنَٰكُم مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَسُومُونَكُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يُذَبِّحُونَ أَبۡنَآءَكُمۡ وَيَسۡتَحۡيُونَ نِسَآءَكُمۡۚ وَفِي ذَٰلِكُم بَلَآءٞ مِّن رَّبِّكُمۡ عَظِيمٞ

    Open ayah 2:49

    و یادآورشوید این را نیز کہ نجات دادیم شمارا از پیروانِ فرعون کہ می رسانید ند بہ شما عذاب سخت را(عذاب سخت آن بود) کہ قتل می کردند پسر ان ومردانِ شما را، وزندہ می گذاشتند دختران و زنان شمارا، درین آزمایش بزرگ بود شمارا از جانب پروردگار تان

  50. وَإِذۡ فَرَقۡنَا بِكُمُ ٱلۡبَحۡرَ فَأَنجَيۡنَٰكُمۡ وَأَغۡرَقۡنَآ ءَالَ فِرۡعَوۡنَ وَأَنتُمۡ تَنظُرُونَ 

    Open ayah 2:50

    ویاد آورشوید این را کہ د و بخش کردیم بہ سبب شما دریا را، پس نجات دادیم شمارا وغرق کردیم لشکر وپیروان فرعون را وشما نظر می کردید

  51. وَإِذۡ وَٰعَدۡنَا مُوسَىٰٓ أَرۡبَعِينَ لَيۡلَةٗ ثُمَّ ٱتَّخَذۡتُمُ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِهِۦ وَأَنتُمۡ ظَٰلِمُونَ

    Open ayah 2:51

    ویاد آور شوید این راکہ چون وعدہ کردیم باموسی چہل شب (وروز) را پس گردانید ید شما گوسالہ را معبود خود بعد از رفتن موسی، بہ کوہ طور درحالیکہ شما ظالم بودید

  52. ثُمَّ عَفَوۡنَا عَنكُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

    Open ayah 2:52

    باز معاف کردیم این غلطی شما را بعد از آمدن موسی، تاشما متشکر شوید

  53. وَإِذۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡفُرۡقَانَ لَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ

    Open ayah 2:53

    ویاد کنید این را کہ دادیم موسی را کتاب و معجزۂ فرق کنندہ در بین حق وباطل تاشما راہ یاب شوید

  54. وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ يَٰقَوۡمِ إِنَّكُمۡ ظَلَمۡتُمۡ أَنفُسَكُم بِٱتِّخَاذِكُمُ ٱلۡعِجۡلَ فَتُوبُوٓاْ إِلَىٰ بَارِئِكُمۡ فَٱقۡتُلُوٓاْ أَنفُسَكُمۡ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرٞ لَّكُمۡ عِندَ بَارِئِكُمۡ فَتَابَ عَلَيۡكُمۡۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

    Open ayah 2:54

    ویاد کنید این را کہ چون گفت موسی قوم خودرا اے قوم من! شما یقینًا بجان خود ظلم کردہ اید بہ سبب معبود ساختن گو سالہ، پس رجوع نمائید بدربار خالق خود(باین طور کہ)پس قتل کنید (مجرمین)خودرا ھمین بہتر است برای شما نزد خآلق تان،پس خدا قبول کرد توبۂ شما را؛ چون او بسیار قبول کنندۂ تو بہ وبسیار مہربان است

  55. وَإِذۡ قُلۡتُمۡ يَٰمُوسَىٰ لَن نُّؤۡمِنَ لَكَ حَتَّىٰ نَرَى ٱللَّهَ جَهۡرَةٗ فَأَخَذَتۡكُمُ ٱلصَّٰعِقَةُ وَأَنتُمۡ تَنظُرُونَ

    Open ayah 2:55

    ویاد کنید این را کہ گفتید اے موسی ہر گز باور نہ می کنیم بگفتۂ تو تاآنکہ بینیم خدارا آشکارا، پس گرفت شمارا آواز سخت، وشما نظر می کردید موت یک دیگررا

  56. ثُمَّ بَعَثۡنَٰكُم مِّنۢ بَعۡدِ مَوۡتِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

    Open ayah 2:56

    باززندہ کردیم شمارا بعد از مردن تان تا شکر خدارا بجا آرید

  57. وَظَلَّلۡنَا عَلَيۡكُمُ ٱلۡغَمَامَ وَأَنزَلۡنَا عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَنَّ وَٱلسَّلۡوَىٰۖ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡۚ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ

    Open ayah 2:57

    وسایہ بان ساختیم بربالای شما ابررا و نازل کردیم بر شما منّ را (قسمی از حلویات خام)و سلوٰی را (قسمی از پرندہ) (وگفتیم) بخورید از رزق پاکیزۂ کہ بہ شمادادہ ایم و(لیکن)آنھا(بذریعۂ ناشکری) برماظلم نہ کردند، بلکہ بہ جان خویش ظلم می کردند

  58. وَإِذۡ قُلۡنَا ٱدۡخُلُواْ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةَ فَكُلُواْ مِنۡهَا حَيۡثُ شِئۡتُمۡ رَغَدٗا وَٱدۡخُلُواْ ٱلۡبَابَ سُجَّدٗا وَقُولُواْ حِطَّةٞ نَّغۡفِرۡ لَكُمۡ خَطَٰيَٰكُمۡۚ وَسَنَزِيدُ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

    Open ayah 2:58

    وچون گفتیم در آئید درین قریہ (حبرون کہ از جملۂ ارض مقدّس بود) پس بخورید ازان ازھر جایکہ بخواہید بہ فراوانی، و (لیکن) داخل شوید در دروازۂ آن سجدہ کنان، و بگوید کہ سوال ودرخواست ما برای کم کردن گناہای ما است،(تا) بیا مرزیم برای شما گناہای تان را، و ثواب زیادہ دھیم نیکوکاران را

  59. فَبَدَّلَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ قَوۡلًا غَيۡرَ ٱلَّذِي قِيلَ لَهُمۡ فَأَنزَلۡنَا عَلَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ رِجۡزٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ

    Open ayah 2:59

    پس تبدیل نمودند آن ظالمان (فرمودۂ خدارا)بہ یک سخن دیگر غیرازان کہ آنھا را امرکردہ شدہ بود، پس نازل کردیم بر آن ظالمان عذابی از آسمان بہ سبب اینکہ آنہا کارھای فاسقانہ می کردند

  60. ۞وَإِذِ ٱسۡتَسۡقَىٰ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ فَقُلۡنَا ٱضۡرِب بِّعَصَاكَ ٱلۡحَجَرَۖ فَٱنفَجَرَتۡ مِنۡهُ ٱثۡنَتَا عَشۡرَةَ عَيۡنٗاۖ قَدۡ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٖ مَّشۡرَبَهُمۡۖ كُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ مِن رِّزۡقِ ٱللَّهِ وَلَا تَعۡثَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُفۡسِدِينَ 

    Open ayah 2:60

    وچون (از ما)آب طلب کرد موسی برای قوم خود، پس گفتیم بزن بہ عصای خود ھمان سنگ مخصوص را، پس از زدن موسی جاری شد ازان سنگ دواز دہ چشمہ(و)دانست ہر جماعہ جای آب خوردن خودرا (وگفتیم آنہاراکہ)بخورید و بنو شیداز رزق خدا دادہ، و مگر دید در زمین فساد کنان

  61. وَإِذۡ قُلۡتُمۡ يَٰمُوسَىٰ لَن نَّصۡبِرَ عَلَىٰ طَعَامٖ وَٰحِدٖ فَٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُخۡرِجۡ لَنَا مِمَّا تُنۢبِتُ ٱلۡأَرۡضُ مِنۢ بَقۡلِهَا وَقِثَّآئِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَاۖ قَالَ أَتَسۡتَبۡدِلُونَ ٱلَّذِي هُوَ أَدۡنَىٰ بِٱلَّذِي هُوَ خَيۡرٌۚ ٱهۡبِطُواْ مِصۡرٗا فَإِنَّ لَكُم مَّا سَأَلۡتُمۡۗ وَضُرِبَتۡ عَلَيۡهِمُ ٱلذِّلَّةُ وَٱلۡمَسۡكَنَةُ وَبَآءُو بِغَضَبٖ مِّنَ ٱللَّهِۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَانُواْ يَكۡفُرُونَ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ وَيَقۡتُلُونَ ٱلنَّبِيِّـۧنَ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّۚ ذَٰلِكَ بِمَا عَصَواْ وَّكَانُواْ يَعۡتَدُونَ

    Open ayah 2:61

    وچون گفتید شما کہ ای موسی ما ہرگز صبر کردن نہ می توانیم بہ یک قسم طعام (خوراک) پس درخواست کن برای ما از ربّ خود کہ بیرون کند (ایجاد کند)بر ای ما از چیز ہایکہ می رویاند زمین از قسم سبزیجات از (قبیل) تر ہ وبادرنگ، واز قسم گندم و نسک و پیاز، (خدا در جواب) گفت آیااختیارمی کنید چیزی را کہ بسیار حقیر است بہ عوض آنکہ بسیار خوب (ومرغوب) است؟ پایان شوید بہ شہری پس یقینًا برای شماھمان باشد کہ خواستہ اید وزدہ شد بر نوشتۂ تقدیرآنھا مہر حقارت وتنگدستی،وباز گشتند بہ سوی غضب خدا، این بہ علت آن بود کہ آنھا کفر می کردند بہ آیات خدا، و قتل می کردند پیغا مبران را بہ ناحق ،و این پیغامبر کشی بہ سبب نافرمانی و حد گذری آنھا بود

  62. إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَادُواْ وَٱلنَّصَٰرَىٰ وَٱلصَّٰبِـِٔينَ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَعَمِلَ صَٰلِحٗا فَلَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

    Open ayah 2:62

    البتہ آنانکہ (فقط بہ زبان)ایمان آوردہ اند، و آنا نکہ یہودیت رااختیارکردہ اند، و نصارا، وبی دینان ہر کہ (ازآنھا از زیر دل) ایمان آرد بہ خدا و بہ روز قیامت و عمل نیک کند، پس آنھارااجروثواب است در نزد پروردگار شان، و نہ برآنہا ترسی خواہد بود ، (در روز قیامت) و نہ آنھا غمگین شوند

  63. وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱذۡكُرُواْ مَا فِيهِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

    Open ayah 2:63

    و چون گر فتیم از شما پیمان محکم و بر داشتیم بالای شما کوہ طورا (وگفتیم) بگیرید بہ قوّت وکوشش کامل آن کتابی را کہ بہ شما دادہ ایم ویاد کنید آنچہ دران است تا پر ھیز گار شوید

  64. ثُمَّ تَوَلَّيۡتُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَۖ فَلَوۡلَا فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَرَحۡمَتُهُۥ لَكُنتُم مِّنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ

    Open ayah 2:64

    باز شما اعراض کر دید بعد از ان پیمان، پس اگر نہ می بود فضل خدا برشما ومہربانی او البتہ می شدید شما از زیان کاران(ونقصان کنند گان)

  65. وَلَقَدۡ عَلِمۡتُمُ ٱلَّذِينَ ٱعۡتَدَوۡاْ مِنكُمۡ فِي ٱلسَّبۡتِ فَقُلۡنَا لَهُمۡ كُونُواْ قِرَدَةً خَٰسِـِٔينَ

    Open ayah 2:65

    والبتہ دانستید شما آنان را کہ از حد تجاوزکردنداز قوم شما در روز شبنہ ، پس حکم کردیم آنھا را کہ شوید شما بوزینہ ہای خوار وذلیل۔

  66. فَجَعَلۡنَٰهَا نَكَٰلٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيۡهَا وَمَا خَلۡفَهَا وَمَوۡعِظَةٗ لِّلۡمُتَّقِينَ

    Open ayah 2:66

    پس ساختیم آن عقوبت (عذاب) را باعث عبرت برای آنانکہ دران وقت حاضر بودند، و باعث عبرت برای آنا نکہ پس ازآن ہا بودند، وساختیم آن را نصیحت برای پرھیز گاران

  67. وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦٓ إِنَّ ٱللَّهَ يَأۡمُرُكُمۡ أَن تَذۡبَحُواْ بَقَرَةٗۖ قَالُوٓاْ أَتَتَّخِذُنَا هُزُوٗاۖ قَالَ أَعُوذُ بِٱللَّهِ أَنۡ أَكُونَ مِنَ ٱلۡجَٰهِلِينَ

    Open ayah 2:67

    وچون گفت موسی قوم خودرا کہ خدا امرمی کند شمارابہ کشتن یک گا و، گفتند آیا مارا استہزاء می کنی؟ موسیٰ گفت بہ خدا پناہ می برم ازین کہ باشم از جملۂ جاھلان (واستھزاء کار جاھلان است) ۔

  68. قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا هِيَۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ لَّا فَارِضٞ وَلَا بِكۡرٌ عَوَانُۢ بَيۡنَ ذَٰلِكَۖ فَٱفۡعَلُواْ مَا تُؤۡمَرُونَ

    Open ayah 2:68

    گفتند درخواست کن برای مااز ربّ خود تابیان کند بہ ماکہ آن گاوچہ قسم باشد؟ موسیٰ گفت خدامی گوید کہ آن یک گاوی است کہ نہ پیر باشد ونہ خورد، بلکہ میان سال باشد پس بجاآرید چیزی راکہ شمارابآن امرکردہ می شود۔

  69. قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا لَوۡنُهَاۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ صَفۡرَآءُ فَاقِعٞ لَّوۡنُهَا تَسُرُّ ٱلنَّٰظِرِينَ

    Open ayah 2:69

    (باز) گفتند دعا کن برای ما از ربّ خود تابیان کند بہ ماکہ رنگ آنچہ قسم باشد؟ موسیٰ گفت:خدا می گوید آن یک گاوزردباشد کہ خالص باشد رنگ آن، وخوش کند بینندگان را

  70. قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا هِيَ إِنَّ ٱلۡبَقَرَ تَشَٰبَهَ عَلَيۡنَا وَإِنَّآ إِن شَآءَ ٱللَّهُ لَمُهۡتَدُونَ 

    Open ayah 2:70

    گفتند دعاکن برای ما از ربّ خود کہ بیان کند بہ ماکہ آن گاو چطورباشد؟ چون آن گا و مارا در اشتباہ انداختہ است، واگر خدا خواستہ باشد ما ضرور راہ یاب خواھیم شد(درین بارہ)

  71. قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ لَّا ذَلُولٞ تُثِيرُ ٱلۡأَرۡضَ وَلَا تَسۡقِي ٱلۡحَرۡثَ مُسَلَّمَةٞ لَّا شِيَةَ فِيهَاۚ قَالُواْ ٱلۡـَٰٔنَ جِئۡتَ بِٱلۡحَقِّۚ فَذَبَحُوهَا وَمَا كَادُواْ يَفۡعَلُونَ

    Open ayah 2:71

    موسیٰ گفت خدا می گوید آن گاوباشد کہ (برای کاری) رام کردہ شدہ نباشد کہ قلبہ می کردہ باشد زمین را، ونہ سیراب می کردہ باشد زراعت ہارا (بلکہ)بی عیب بودہ ھیچ رنگ مختلف دران نہ باشد،گفتند اکنون سخن راست گفتی ،پس ذبح کردند آن گاو را، وقریب نہ بود کہ امر خدا را بجا آرند (لیکن ازمجبوری آن راذبح کردند)

  72. وَإِذۡ قَتَلۡتُمۡ نَفۡسٗا فَٱدَّٰرَٰءۡتُمۡ فِيهَاۖ وَٱللَّهُ مُخۡرِجٞ مَّا كُنتُمۡ تَكۡتُمُونَ

    Open ayah 2:72

    (سبب امر بہ ذبح این بود کہ)وچون قتل کر دید یک شخص را بازاختلاف کردیددربارۂ قاتل آن، وخدا ظاھرکنندہ بود چیزی را کہ شما می پوشانیدید

  73. فَقُلۡنَا ٱضۡرِبُوهُ بِبَعۡضِهَاۚ كَذَٰلِكَ يُحۡيِ ٱللَّهُ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَيُرِيكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ

    Open ayah 2:73

    پس حکم کر دیم کہ بزنید جسم مقتول را بہ یک حصۂ از گوشت گاو، ھمچنان زندہ می کند خدا مردہا را، ونشان میدھد بہ شما نشانہ ہای قدرت خود را تا بفہمید

  74. ثُمَّ قَسَتۡ قُلُوبُكُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ فَهِيَ كَٱلۡحِجَارَةِ أَوۡ أَشَدُّ قَسۡوَةٗۚ وَإِنَّ مِنَ ٱلۡحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنۡهُ ٱلۡأَنۡهَٰرُۚ وَإِنَّ مِنۡهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخۡرُجُ مِنۡهُ ٱلۡمَآءُۚ وَإِنَّ مِنۡهَا لَمَا يَهۡبِطُ مِنۡ خَشۡيَةِ ٱللَّهِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:74

    باز سخت شد دل ہای شما بعد ازان، پس دل ہای تان مثل سنگ است، بلکہ ازسنگ سخت تر، (چون) بعض از سنگ ہا است کہ جاری می شود ازان نہرہا، و بعض ازسنگ ہا است کہ شق (پارہ) می شود پس ازان آب جاری می شود، و بعض از سنگ ہا است کہ ازبالا بہ زیر می افتداز ترس خدا، ونیست خدا غافل از آنچہ شما می کنید

  75. ۞أَفَتَطۡمَعُونَ أَن يُؤۡمِنُواْ لَكُمۡ وَقَدۡ كَانَ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۡ يَسۡمَعُونَ كَلَٰمَ ٱللَّهِ ثُمَّ يُحَرِّفُونَهُۥ مِنۢ بَعۡدِ مَا عَقَلُوهُ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:75

    آیا شما (مسلمانان) امید دار یدکہ یھودی ھاایمان می آرند بگفتۂ شما؟ حالًا کہ بودیک گروہ ِاز آنھا کہ می شیند ند کلام خدرا(تورات را)باز تحریف می کردند آن را بعد از فہمیدن مفھوم آن، وایشان میدانستند کہ این کارشان غلط است

  76. وَإِذَا لَقُواْ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا وَإِذَا خَلَا بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٖ قَالُوٓاْ أَتُحَدِّثُونَهُم بِمَا فَتَحَ ٱللَّهُ عَلَيۡكُمۡ لِيُحَآجُّوكُم بِهِۦ عِندَ رَبِّكُمۡۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

    Open ayah 2:76

    وچون روبہ رو شوندمنافق ہای یہود با مؤمنان می گویند کہ ماھم ایمان آوردہ ایم ، وچون بہ خلوت روند نزدِ یک دیگرگویند(زعماء زیر دستان خودرا) کہ آیا شماخبر مید ھید بہ مسلمانان آنچہ را کہ خدافقط بہ شمادرعلم آن را کشادہ است؟ تا بحث کنند باشما بذریعۂ آن نزد پروردگارتان؟ آیا نہ می فہمید؟

  77. أَوَلَا يَعۡلَمُونَ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعۡلِنُونَ

    Open ayah 2:77

    آیا(ملامت می کنند زیردستان خود را) ونمیدا نند کہ خدا مید ندہرآن چیز ی را کہ می پوشانند، وہرآن چیزی را کہ اظہار می کنند

  78. وَمِنۡهُمۡ أُمِّيُّونَ لَا يَعۡلَمُونَ ٱلۡكِتَٰبَ إِلَّآ أَمَانِيَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَظُنُّونَ

    Open ayah 2:78

    وبعض از آنھا (بالکل)ناخوان اند کہ کتاب خدارا نہ می دانند غیراز چند آرزوی غلط، ونیستند آنہا مگر اینکہ از گمان کارمی گیرند، یعنی ھیچ دلیلی قطعی ندارند

  79. فَوَيۡلٞ لِّلَّذِينَ يَكۡتُبُونَ ٱلۡكِتَٰبَ بِأَيۡدِيهِمۡ ثُمَّ يَقُولُونَ هَٰذَا مِنۡ عِندِ ٱللَّهِ لِيَشۡتَرُواْ بِهِۦ ثَمَنٗا قَلِيلٗاۖ فَوَيۡلٞ لَّهُم مِّمَّا كَتَبَتۡ أَيۡدِيهِمۡ وَوَيۡلٞ لَّهُم مِّمَّا يَكۡسِبُونَ

    Open ayah 2:79

    پس ھلاکت است آنان را کہ می نویسند تحریر (غلط) را بدست ہای خود( یعنی از پیش خود )بازمی گویند کہ این از طرف خدا است (غرض شان این است کہ) حاصل کنند بذریعۂ آن پول حقیر دینارا، پس ھلاکت است آنھارا بہ سبب آن دروغ کہ بدست خود نوشتہ اند، و ھلاکت است آنھا را بہ سبب آن چہ کہ کمای می کنند

  80. وَقَالُواْ لَن تَمَسَّنَا ٱلنَّارُ إِلَّآ أَيَّامٗا مَّعۡدُودَةٗۚ قُلۡ أَتَّخَذۡتُمۡ عِندَ ٱللَّهِ عَهۡدٗا فَلَن يُخۡلِفَ ٱللَّهُ عَهۡدَهُۥٓۖ أَمۡ تَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:80

    وگفتند علمای آنہا کہ ہرگز نخواہد رسید بہ ما آتش دوزخ مگر چند روز شمردہ شدہ، بگوآیا از نزد خدا عہد گرفتہ اید کہ پس ہر گز مخالفت نخواہد کرد خدادر عہد خود؟، ویاکہ می گوید برعلیہ خدا چیز را کہ نہ میدایند ؟

  81. بَلَىٰۚ مَن كَسَبَ سَيِّئَةٗ وَأَحَٰطَتۡ بِهِۦ خَطِيٓـَٔتُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:81

    بلی!ہرکہ کاربدکند واحاطہ کند بہ او گناہای او، پس ھمین گروہ صاحبان دوزخ اند کہ در دوزخ تا ابد باشند

  82. وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:82

    وآنا نکہ ایمان آوردند و کا رہای نیک کرد ند ھمین گروہ اھل جنۃ اند کہ دران ھمیشہ باشند

  83. وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ لَا تَعۡبُدُونَ إِلَّا ٱللَّهَ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَانٗا وَذِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَقُولُواْ لِلنَّاسِ حُسۡنٗا وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ ثُمَّ تَوَلَّيۡتُمۡ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنكُمۡ وَأَنتُم مُّعۡرِضُونَ

    Open ayah 2:83

    ویاد آورشو این را کہ ازاولاد یعقوب عہد محکم گرفتیم کہ عبادت نکنید چیزی را بہ جزخدا، ونیکی کنید با پدر وما در خود، وبا خویشاوندان خود، وبا یتیمان وناتوانان، و بگوید با مردم سخن نیک، و قائم کنید نماز را، و بدھید زکوۃ را، باز پشت گردانیدید مگر کم تر ازشما درحالی کہ شما اعراض کنان اید

  84. وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ لَا تَسۡفِكُونَ دِمَآءَكُمۡ وَلَا تُخۡرِجُونَ أَنفُسَكُم مِّن دِيَٰرِكُمۡ ثُمَّ أَقۡرَرۡتُمۡ وَأَنتُمۡ تَشۡهَدُونَ

    Open ayah 2:84

    وچون گرفتیم ازشما عہد محکم تان راکہ خون یک دیگر را نریزانید( یک دیگررا قتل مکنید) و بیرون نکنید یک دیگررا ازخانہ ہای خود، پس شما اقرار کردید درحالیکہ بہ یک دیگر گواہ بودید۔

  85. ثُمَّ أَنتُمۡ هَٰٓؤُلَآءِ تَقۡتُلُونَ أَنفُسَكُمۡ وَتُخۡرِجُونَ فَرِيقٗا مِّنكُم مِّن دِيَٰرِهِمۡ تَظَٰهَرُونَ عَلَيۡهِم بِٱلۡإِثۡمِ وَٱلۡعُدۡوَٰنِ وَإِن يَأۡتُوكُمۡ أُسَٰرَىٰ تُفَٰدُوهُمۡ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيۡكُمۡ إِخۡرَاجُهُمۡۚ أَفَتُؤۡمِنُونَ بِبَعۡضِ ٱلۡكِتَٰبِ وَتَكۡفُرُونَ بِبَعۡضٖۚ فَمَا جَزَآءُ مَن يَفۡعَلُ ذَٰلِكَ مِنكُمۡ إِلَّا خِزۡيٞ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۖ وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ يُرَدُّونَ إِلَىٰٓ أَشَدِّ ٱلۡعَذَابِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:85

    باز شما آنا ن اید کہ می کشیدیک دیگررا، وبیرون می کنید یک گروہ از قوم خود را از خانہ ہایشان،درحالیکہ مدد می کنید بر علیہ آنھا دیگر ان را بہ گناہ وحد گذری، واگر بیایند ( ھمان گروہ ازقوم تان ) نزد شما اسیر گردیدہ، فدیہ دادہ خلاص می کنید آنھارا در حالیکہ حرام است برشما از خانہ بیرون کردن آنھا(مثل فدیہ نہ دادن) آیا شما ایمان می آرید بہ بعض کتاب (تورات) وتکذیب می کنید برخی دیگرآن را؟ پس نیست سزای کسیکہ چنین کنداز شما بہ جز رسوائی در زندگی دنیا، ودر روز قیامت (نیز)حوالہ کردہ شودبہ عذاب سخت، و خدا غافل نیست از چیز یکہ شما می کنید

  86. أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا بِٱلۡأٓخِرَةِۖ فَلَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابُ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ

    Open ayah 2:86

    ایں گروہ آنان اند کہ خریدند زندگی دنیا را بہ عوض آخرت، پس کم کردہ نہ شود ازآنھا عذاب آخرت، ونہ آنھارامدد کردہ شود

  87. وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ وَقَفَّيۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِۦ بِٱلرُّسُلِۖ وَءَاتَيۡنَا عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَأَيَّدۡنَٰهُ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِۗ أَفَكُلَّمَا جَآءَكُمۡ رَسُولُۢ بِمَا لَا تَهۡوَىٰٓ أَنفُسُكُمُ ٱسۡتَكۡبَرۡتُمۡ فَفَرِيقٗا كَذَّبۡتُمۡ وَفَرِيقٗا تَقۡتُلُونَ

    Open ayah 2:87

    والبتہ دادیم بہ موسی کتاب را، وبعد ازو در پی او فرستادیم دیگر پیغمبران را، ودادیم بہ عیسٰی پسر مریم معجز ہای ظاھر کنندۂ حق را، و تأید کر دیم اورا بذریعۂ روح پاک (جبرئیل) آیا پس ہر گاہ کہ آورد بہ شما یک پیغامبر چیزی را کہ نہ می خواست آن را دل ہای شما،تکبّرنمودید؟ کہ پس یک فریقِ از پیغامبران را تکذیب کردید و فریق دیگر را قتل می کر دید

  88. وَقَالُواْ قُلُوبُنَا غُلۡفُۢۚ بَل لَّعَنَهُمُ ٱللَّهُ بِكُفۡرِهِمۡ فَقَلِيلٗا مَّا يُؤۡمِنُونَ

    Open ayah 2:88

    وگفتند مشرکین مانند یہودی ہا(ازراہ تمسخر) کہ دل ہای ما دارای غلاف وپردہ است، (کہ حق را نہ می فھمیم دردل ھای شان پردہ نیست) بلکہ خدا از رحمت خود دور کردہ است آن ہا را بہ سبب کفر شان، پس بسیار کمِ ازآنہا ایمان می آرند

  89. وَلَمَّا جَآءَهُمۡ كِتَٰبٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٞ لِّمَا مَعَهُمۡ وَكَانُواْ مِن قَبۡلُ يَسۡتَفۡتِحُونَ عَلَى ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَلَمَّا جَآءَهُم مَّا عَرَفُواْ كَفَرُواْ بِهِۦۚ فَلَعۡنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:89

    وچون آمد بہ آنھا کتابی از نزد خدا تصدیق کنندۂ کتابی کہ باآنھا بود (اعراض نمودند) حالًاکہ پیش ازان بوسیلۂ آن کتاب طلب فتح می کردند بر علیہ مشرکان ،پس چون آمد بہ ایشان آنچہ کہ آن رادانستہ بودند انکار کردند ازان، پس لعنت خدااست بر کافران

  90. بِئۡسَمَا ٱشۡتَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡ أَن يَكۡفُرُواْ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ بَغۡيًا أَن يُنَزِّلَ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦ عَلَىٰ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۖ فَبَآءُو بِغَضَبٍ عَلَىٰ غَضَبٖۚ وَلِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٞ مُّهِينٞ 

    Open ayah 2:90

    بداست آنچہ کہ فروختند یھودی ھا بعوض آن خویشتن را،آن عبارت است ازانکارکردنِ آنھا آنچہ راکہ نازل کردہ است خداآن را،واین کفر شان بہ علت حسد است برینکہ نازل می کند خدا (کتاب را)از فضل خود بر ہرکسیکہ خواہد از بندگانِ خود، پس رجوع نمودند بر غضب بالای غضب، وبرای کافران عذاب رسواکنندہ است

  91. وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ ءَامِنُواْ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ نُؤۡمِنُ بِمَآ أُنزِلَ عَلَيۡنَا وَيَكۡفُرُونَ بِمَا وَرَآءَهُۥ وَهُوَ ٱلۡحَقُّ مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَهُمۡۗ قُلۡ فَلِمَ تَقۡتُلُونَ أَنۢبِيَآءَ ٱللَّهِ مِن قَبۡلُ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:91

    وچون گفتہ شود آنھا را کہ ایمان آرید بآنچہ نازل کردہ است خدا، می گویند ایمان داریم برآنچہ کہ نازل کردہ شدہ برخود ما ، وانکار می کنند غیر آن را، حالًاکہ آن ھم حق و تصدیق کنندہ است آنچہ راکہ با آنھا ست، بگو پس چرا قتل کردید پیغامبران خدا را پیش از ین اگر شما مؤمن ھستید بہ کتاب خودتان ؟

  92. ۞وَلَقَدۡ جَآءَكُم مُّوسَىٰ بِٱلۡبَيِّنَٰتِ ثُمَّ ٱتَّخَذۡتُمُ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِهِۦ وَأَنتُمۡ ظَٰلِمُونَ

    Open ayah 2:92

    (ایمان شما ھمین بودکہ) والبتہ آمد موسی نزد شما با معجز ھای بیان گر حق وآشکارا، (لیکن) باز شما گوسالہ را معبود خود قرار دادید بعد از رفتن او بہ کوہ طور، درحالی کہ شما ظالم بودید

  93. وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱسۡمَعُواْۖ قَالُواْ سَمِعۡنَا وَعَصَيۡنَا وَأُشۡرِبُواْ فِي قُلُوبِهِمُ ٱلۡعِجۡلَ بِكُفۡرِهِمۡۚ قُلۡ بِئۡسَمَا يَأۡمُرُكُم بِهِۦٓ إِيمَٰنُكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:93

    وچون گرفیتم از شما پیمانِ محکم را وبلند کردیم در بالای شما کوہ طور را (وقتیکہ آن پیمان را شکستید) (وگفتیم) بگیرید بارادۂ محکم آنچہ را کہ بہ شما دادہ ایم، وبشنوید (قبول کنید آنرا) (لیکن) گفتند شندیم (مگر) نافرمانی کر دیم وجذب کردہ شدہ بود در دل ہایشان محبت گو سالہ بہ سبب کفر شان، بگو بداست آنچہ کہ امرمی کند شما را بہ آن ایمان تان اگر شما واقع مؤمن باشید

  94. قُلۡ إِن كَانَتۡ لَكُمُ ٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ عِندَ ٱللَّهِ خَالِصَةٗ مِّن دُونِ ٱلنَّاسِ فَتَمَنَّوُاْ ٱلۡمَوۡتَ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

    Open ayah 2:94

    بگواگردار آخرت (جنت) درنزد خدا خالص برای شما باشد بدون شراکت دیگر اہل ادیان، پس موت را آرزوکنیدا گردر دعوی خود صادق ہستید (تاکہ بہ جنت زود برسید)

  95. وَلَن يَتَمَنَّوۡهُ أَبَدَۢا بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:95

    وہرگز موت را آرزو نکنند بہ سبب آن گناھی کہ بدست خود تقدیم کردہ اند، و خدا خوب دانا است بہ ستمگاران

  96. وَلَتَجِدَنَّهُمۡ أَحۡرَصَ ٱلنَّاسِ عَلَىٰ حَيَوٰةٖ وَمِنَ ٱلَّذِينَ أَشۡرَكُواْۚ يَوَدُّ أَحَدُهُمۡ لَوۡ يُعَمَّرُ أَلۡفَ سَنَةٖ وَمَا هُوَ بِمُزَحۡزِحِهِۦ مِنَ ٱلۡعَذَابِ أَن يُعَمَّرَۗ وَٱللَّهُ بَصِيرُۢ بِمَا يَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:96

    و ضرور خواہی یافت یھودی ھارا حارص ترین مرد مان برزندگانی طویل وعمردراز، واز مشرکین ھم کسانی ھستند کہ زیادہ حارص اند برزندگی طویل، چون دوست دارد ہر یکی از آنھا کہ کاش یک ھزار سال عمر دادہ شود، حالاً کہ آن عمر دراز بیرون کنندہ ونجات دھندۂ اونیست ازعذاب دوزخ، وخدا خوب بینا است بآنچہ آنھا می کنند درعمردراز شان

  97. قُلۡ مَن كَانَ عَدُوّٗا لِّـجِبۡرِيلَ فَإِنَّهُۥ نَزَّلَهُۥ عَلَىٰ قَلۡبِكَ بِإِذۡنِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَهُدٗى وَبُشۡرَىٰ لِلۡمُؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:97

    بگو ہر کہ دشمن جبرئیل باشد (پس اوراچہ نقصان می رساند؟) زیرا او فرود آوردہ است قرآن را در دل تو بحکم خدا، درحالیکہ قرآن تصدیق کنندہ است آنچہ را کہ پیش از آن است و(قرآن ) ھدایت است (برای ھمہ)وبشارت است برای مؤمنان

  98. مَن كَانَ عَدُوّٗا لِّلَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَرُسُلِهِۦ وَجِبۡرِيلَ وَمِيكَىٰلَ فَإِنَّ ٱللَّهَ عَدُوّٞ لِّلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:98

    ہرکس کہ باشدد شمن خدا، ودشمن فرشتہ ہای او، ودشمن پیغامبران او، و دشمن جبرئیل و میکائل، پس آن شخص کافر ست وخدا دشمن کا فران است

  99. وَلَقَدۡ أَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ ءَايَٰتِۭ بَيِّنَٰتٖۖ وَمَا يَكۡفُرُ بِهَآ إِلَّا ٱلۡفَٰسِقُونَ

    Open ayah 2:99

    والبتہ نازل کردیم بر تو آیت ہای روشن وبیان گرحق را، وانکار نہ می کند از آن آیات مگر فاسقان (نافرمانان)

  100. أَوَكُلَّمَا عَٰهَدُواْ عَهۡدٗا نَّبَذَهُۥ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۚ بَلۡ أَكۡثَرُهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ 

    Open ayah 2:100

    آیا ہرگاہ کہ عہد محکم نمودند باما (باز) انداخت آن عہد را یک گروہِ از آنھا؟ بلکہ زیادہ ترایشان ایمان نہ می آرند ۔

  101. وَلَمَّا جَآءَهُمۡ رَسُولٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٞ لِّمَا مَعَهُمۡ نَبَذَ فَرِيقٞ مِّنَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ كِتَٰبَ ٱللَّهِ وَرَآءَ ظُهُورِهِمۡ كَأَنَّهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:101

    وچون آمدبہ آنھا پیغامبری از طرف خدا تصدیق کنندۂ آنچہ کہ باایشان بود، انداخت یک فریقی از آنانکہ آنھارا کتاب دادہ شدہ بود کتاب خدارا(قرآن را ) درپس پشت خود، گویا نمیدانند (آنرا)

  102. وَٱتَّبَعُواْ مَا تَتۡلُواْ ٱلشَّيَٰطِينُ عَلَىٰ مُلۡكِ سُلَيۡمَٰنَۖ وَمَا كَفَرَ سُلَيۡمَٰنُ وَلَٰكِنَّ ٱلشَّيَٰطِينَ كَفَرُواْ يُعَلِّمُونَ ٱلنَّاسَ ٱلسِّحۡرَ وَمَآ أُنزِلَ عَلَى ٱلۡمَلَكَيۡنِ بِبَابِلَ هَٰرُوتَ وَمَٰرُوتَۚ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنۡ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَآ إِنَّمَا نَحۡنُ فِتۡنَةٞ فَلَا تَكۡفُرۡۖ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنۡهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِۦ بَيۡنَ ٱلۡمَرۡءِ وَزَوۡجِهِۦۚ وَمَا هُم بِضَآرِّينَ بِهِۦ مِنۡ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذۡنِ ٱللَّهِۚ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمۡ وَلَا يَنفَعُهُمۡۚ وَلَقَدۡ عَلِمُواْ لَمَنِ ٱشۡتَرَىٰهُ مَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖۚ وَلَبِئۡسَ مَا شَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:102

    و پیروی کردند(بعوض آن)آنچہ راکہ می خواند شیاطین در دور سلطنت سلیمان، حالا کہ کفرنہ کردہ بود سلیمان، لیکن شیطان ہا کفرکردند کہ مردم راجا دو تعلیم می دا دند و(نیز)پیروی کردند آنچہ راکہ نازل کردہ شدہ بودبہ دو فرشتہ در شہر بابل کہ یکی ھاروت نام داشت و دیگری ماروت، و نہ می آموختند آن دوفرشتہ کسی را جادو مگر بعد ازین کہ می گفتند اوراکہ یقینًا ما برای آزما یش شما آمدہ ایم پس تو جادو را آموختہ کافر نہ شو، باز ھم مردم می آموختند ازان دوفرشتہ آن قسم جادوی راکہ تفریق (جدائی) می انداختند بذریعۂ آن دربین شوہر وزن او، ونبودند کہ کسی را ضرر رسانیدن بتوانند بآن جادو,مگر بحکم خدا و، مردم می آموختند آنچہ راکہ بہ ضرر شان تمام می شد، نہ کہ بہ فائدہ شان، وخوب دانستہ بودند کہ البتہ ہر کس کہ اختیار کردہ است جادو را نیست اورا درآخرت ھیچ سہمی، والبتہ بد است چیز یکہ فروختند بہ عوض آن جان ہای خود را، کاش می دانستند (اگر می دانستند چنین نہ می کردند)

  103. وَلَوۡ أَنَّهُمۡ ءَامَنُواْ وَٱتَّقَوۡاْ لَمَثُوبَةٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ خَيۡرٞۚ لَّوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:103

    واگرآنھا ایمان می آوردند وپر ہیزگاری اختار می کرند یقینًا ثواب کہ از نزد خدا ہست برای شان بہتر می بود، کاش این را می دانستند

  104. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَقُولُواْ رَٰعِنَا وَقُولُواْ ٱنظُرۡنَا وَٱسۡمَعُواْۗ وَلِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٌ أَلِيمٞ 

    Open ayah 2:104

    اے مؤمنان پیغمبررا بہ لفظ "راعنا" (ما را رعایت کن) خطاب نکنید (بلکہ)، و بگوید (درخطاب خود) ’’انظرنا‘‘ (مارانظرکن) وبشنوید (گفتۂ او را (چون کلمۂ توھین آمیزدرمقابل پیغمبر کفر است ) وبرای کفار عذاب دردناک است

  105. مَّا يَوَدُّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ وَلَا ٱلۡمُشۡرِكِينَ أَن يُنَزَّلَ عَلَيۡكُم مِّنۡ خَيۡرٖ مِّن رَّبِّكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَخۡتَصُّ بِرَحۡمَتِهِۦ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ ذُو ٱلۡفَضۡلِ ٱلۡعَظِيمِ 

    Open ayah 2:105

    دوست نمیدارند(خوش ندارند)یہود ونصارا و نہ مشرکان کہ نازل کردہ شود بر شما ھیچ خیرو نیکی از جانب پرور دگار تان، و (لیکن) خدا مخصوص می کند بہ نزول رحمت خود کسی را کہ خواہد، و خدا دارای فضل بزرگ است

  106. ۞مَا نَنسَخۡ مِنۡ ءَايَةٍ أَوۡ نُنسِهَا نَأۡتِ بِخَيۡرٖ مِّنۡهَآ أَوۡ مِثۡلِهَآۗ أَلَمۡ تَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ 

    Open ayah 2:106

    ہرچہ را کہ منسوخ وتبدیل می کنیم از آیۃ ہای قرآن، یا فراموش می کنا نیم آن رااز حافظہ تو، می آریم بہتر ازان را (بلحاظ ثواب وآسانی) یا مانند آن را (بہ لحاظ آسانی وباز یادتی ثواب) آیاتو (ای مخاطب) ندانستۂ کہ خدا بہ ہر چیز خوب قادر است؟ کہ از انجملہ تبدیلی ونسخ بعض آیات است)

  107. أَلَمۡ تَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۗ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ 

    Open ayah 2:107

    آیا ندانستۂ (ای مخاطب )کہ خدا راست سلطنت آسمان ہا و زمین (پس بادشاہ را حق است کہ بعض قانون خود را تبدیل کند)،و نیست شمارا غیراز خدا ھیچ کار سازی ومدد گاری

  108. أَمۡ تُرِيدُونَ أَن تَسۡـَٔلُواْ رَسُولَكُمۡ كَمَا سُئِلَ مُوسَىٰ مِن قَبۡلُۗ وَمَن يَتَبَدَّلِ ٱلۡكُفۡرَ بِٱلۡإِيمَٰنِ فَقَدۡ ضَلَّ سَوَآءَ ٱلسَّبِيلِ 

    Open ayah 2:108

    آیا می خواہیدکہ سوال کنید از پیغمبر خود (ازراہ بہانہ) طوریکہ قبلاً از موسی سوال کردہ شدہ بود ؟و ہر کس کہ اختیار کند کفررا بہ عوض ایمان پس یقینًا او گم کردہ است راہ راست را

  109. وَدَّ كَثِيرٞ مِّنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ لَوۡ يَرُدُّونَكُم مِّنۢ بَعۡدِ إِيمَٰنِكُمۡ كُفَّارًا حَسَدٗا مِّنۡ عِندِ أَنفُسِهِم مِّنۢ بَعۡدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ ٱلۡحَقُّۖ فَٱعۡفُواْ وَٱصۡفَحُواْ حَتَّىٰ يَأۡتِيَ ٱللَّهُ بِأَمۡرِهِۦٓۗ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ 

    Open ayah 2:109

    و دوست دارند عدّہ زیادی از اھل کتاب کہ پس گردانند شمارا بعد از ایمان تان بہ حالت کفر، این بہ علت آن حسدیست کہ در دل دارند، آن ھم بعد ازین کہ واضح شد برای شان دین حق وصداقت پیغامبر، پس معاف کن ایشان را ودر گذرکن از آنھا تا آنکہ بیارد خدا حکم خود را، چون خدا بہ ہر چیز کاملًا قادرست

  110. وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَۚ وَمَا تُقَدِّمُواْ لِأَنفُسِكُم مِّنۡ خَيۡرٖ تَجِدُوهُ عِندَ ٱللَّهِۗ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ 

    Open ayah 2:110

    و(دراصلاح خود کوشیدہ) قائم کنید نماز را وبدھید زکوۃ راوہرچہ کہ تقدیم می کنید بہ فائدۂ خودہا از کارھای خیرونیکی می یابید ثواب آنرادر نزد خدا، چون خدا بآنچہ شمامی کنید خوب بینا ودانااست

  111. وَقَالُواْ لَن يَدۡخُلَ ٱلۡجَنَّةَ إِلَّا مَن كَانَ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰۗ تِلۡكَ أَمَانِيُّهُمۡۗ قُلۡ هَاتُواْ بُرۡهَٰنَكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

    Open ayah 2:111

    وگفتند ہریکی ازیھود ونصارا کہ ہرگز کسی در جنت داخل نہ شود بجز کسی کہ یہودی باشد یابجز کسی کہ نصاراباشد، این فقط آرزوی آنھا است، بگوکہ بیارید دلیل خودرااگردر دعوای خود صادق اید

  112. بَلَىٰۚ مَنۡ أَسۡلَمَ وَجۡهَهُۥ لِلَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَلَهُۥٓ أَجۡرُهُۥ عِندَ رَبِّهِۦ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

    Open ayah 2:112

    بلی ہر کس کہ منقاد ساخت خودرا بہ خدا در حالیکہ او نیکی کنندہ باشد، پس اورا اجرھمان نیکی او است نزد پروردگار ش و نہ ھیچ ترس باشد بر آنھا ونہ آنھا غمگین شوند

  113. وَقَالَتِ ٱلۡيَهُودُ لَيۡسَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ عَلَىٰ شَيۡءٖ وَقَالَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ لَيۡسَتِ ٱلۡيَهُودُ عَلَىٰ شَيۡءٖ وَهُمۡ يَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ مِثۡلَ قَوۡلِهِمۡۚ فَٱللَّهُ يَحۡكُمُ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ

    Open ayah 2:113

    وگفتند یہودی ہاکہ نصارا بر چیزی(دینی) قائم نیستند ( کہ قابل اعتماد باشد) وگفتند نصارا کہ یہودی ہا قائم (برچیزی (دینی) نیستند کہ قابل اعتماد باشد)حالًا کہ ہردوکتاب خدا را تلاوت می کنند (ومی دانند کہ عقیدۂ ہردوخلاف کتاب خدا است) ھمچینن گفتند آنا نکہ کتاب آسمانی را نمیدانند (مشرکین) مانند گفتۂ آنھا ،پس خدا محاکمہ خواہد کرد در میان اشیان در روز قیامت دربارۂ چیز یکہ دران اختلاف می کردند (دردنیا)

  114. وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن مَّنَعَ مَسَٰجِدَ ٱللَّهِ أَن يُذۡكَرَ فِيهَا ٱسۡمُهُۥ وَسَعَىٰ فِي خَرَابِهَآۚ أُوْلَٰٓئِكَ مَا كَانَ لَهُمۡ أَن يَدۡخُلُوهَآ إِلَّا خَآئِفِينَۚ لَهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا خِزۡيٞ وَلَهُمۡ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيمٞ

    Open ayah 2:114

    (یک اختلاف مشرکین دراعلان توحید بود در مسجدالحرام)وکیست ظالم تر از کسیکہ منع کند مساجد خدارا از ذکرکردن وبلند کردن نام خدا درانوکوشش کنددر تخریب مساجد، ھمان گروہ لایق نبود برایشان کہ داخل شوند در مسجد ہا مگر از خدا ترسیدہ، (پس) برای آنھارا درد نیا رسوائی باشد و درآخرت عذاب بزرگ

  115. وَلِلَّهِ ٱلۡمَشۡرِقُ وَٱلۡمَغۡرِبُۚ فَأَيۡنَمَا تُوَلُّواْ فَثَمَّ وَجۡهُ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:115

    (بہ بند کردن مساجد عبادت خدا بند نہ می شود زیرا) و خدا راست جانب مشرق و جانب مغرب، پس بہ ہر طرف کہ متوجہ شوید (برای عبادت خدا) آنجا توجّہ خدامی باشد؛ چون خدادارای فضل کشادہ و خوب دانا ست

  116. وَقَالُواْ ٱتَّخَذَ ٱللَّهُ وَلَدٗاۗ سُبۡحَٰنَهُۥۖ بَل لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ كُلّٞ لَّهُۥ قَٰنِتُونَ

    Open ayah 2:116

    وگفتند (بعض اھل کتاب ومشرکین)کہ خدا مقرر کردہ است برای خود فرزند، پاکی است خدا رااز فرزند، واز ہر قسم شریک، بلکہ خاص خدا را است ہر چہ درآسمان ہا است، وہرچہ در زمین است، ھمہ کائنات (تکویناً) منقاد او ھستند وبس

  117. بَدِيعُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ وَإِذَا قَضَىٰٓ أَمۡرٗا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ

    Open ayah 2:117

    اواز عدم بہ وجود آرندۂ آسمان ھا وزمین است بدون ھیچ نمونۂ،(زیرا) او چون فیصلہ کند ایجاد چیزی را پس جز این نیست کہ می گوید او را کہ موجود شو، پس آن چیز فورًاموجود می شود

  118. وَقَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ لَوۡلَا يُكَلِّمُنَا ٱللَّهُ أَوۡ تَأۡتِينَآ ءَايَةٞۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِم مِّثۡلَ قَوۡلِهِمۡۘ تَشَٰبَهَتۡ قُلُوبُهُمۡۗ قَدۡ بَيَّنَّا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يُوقِنُونَ

    Open ayah 2:118

    وگفتند آنان کہ نمید انند ہیچ دینی را (یعنی مشرکان)کہ چرا خدا باما سخن نہ می گوید؟ یا چرا نہ می آید بہ ما معجزۂ مطلوب ما؟ ھمچنین گفتہ بود ند مشرکان کہ پیش ازایشان بودند مثل گفتۂ ایشان را، دل ہایشان مشابہ بہ دل یک دیگر است، حالاً کہ مابیان کردیم (درین کتاب) دلائل قدرت خود ومعجز ھارا برای مردم کہ یقین می کنند

  119. إِنَّآ أَرۡسَلۡنَٰكَ بِٱلۡحَقِّ بَشِيرٗا وَنَذِيرٗاۖ وَلَا تُسۡـَٔلُ عَنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡجَحِيمِ

    Open ayah 2:119

    یقینا ما ترا فرستادیم بادین حق (دین دارای احکام و معلومات واقعی ونفس الأمری ) مژدہ دھندہ وتر سانند ہ واز تو پر سیدہ نہ شود دربارۂ دوزخیان

  120. وَلَن تَرۡضَىٰ عَنكَ ٱلۡيَهُودُ وَلَا ٱلنَّصَٰرَىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمۡۗ قُلۡ إِنَّ هُدَى ٱللَّهِ هُوَ ٱلۡهُدَىٰۗ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم بَعۡدَ ٱلَّذِي جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ مَا لَكَ مِنَ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ 

    Open ayah 2:120

    وہر گز از تو راضی نہ شوند یہود و نصارا تاآنکہ پیروی از دین آنھا کنی، بگوالبتہ ھدایت روان کردۂ خدا ھمان ھدایت صحیح است وبس، قسم است کہ واگر (بالفرض) تو پیروی کنی خواہشات ایشان را بعد از آنچہ کہ آمدہ ست بہ توازدلیل قطعی (پس)، نباشد برای نجات تو از عذاب خدا ھیچ دوست وھیچ مددگاری

  121. ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَتۡلُونَهُۥ حَقَّ تِلَاوَتِهِۦٓ أُوْلَٰٓئِكَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۗ وَمَن يَكۡفُرۡ بِهِۦ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ

    Open ayah 2:121

    یک گروہ خاصِ از آنان کہ ایشان را کتاب دادہ ایم تلاوت می کنند این کتاب (قرآن) را بہ تلاوت درست، وھمان گمروہ یقین دارند باین کتاب، وہر کہ انکار کند این کتاب را پس آن گروہ درخسارہ باشند

  122. يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَنِّي فَضَّلۡتُكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

    Open ayah 2:122

    ای فرزندان یعقوب (تاکیدًا باردیگر گفتہ می شود کہ) یاد آورشوید آن نعمت مرا کہ انعام کردہ بودم بہ شما واین را کہ فضیلت دادم شمارا بر عالم ہای معاصر تان

  123. وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا لَّا تَجۡزِي نَفۡسٌ عَن نَّفۡسٖ شَيۡـٔٗا وَلَا يُقۡبَلُ مِنۡهَا عَدۡلٞ وَلَا تَنفَعُهَا شَفَٰعَةٞ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ

    Open ayah 2:123

    و(نیز تأکیداً گفتہ می شود کہ) بتر سید وخود رانگاہ دارید ازعذاب روز یکہ عوض ندھد کسی از طرف کسی چیزی را، ونہ پذیر فتہ شود از کسی فدیہ (بدل) ونہ نفع رساند کسی را اشفاعت و واسطہ شدن کسی، و نہ آنھارا(ازطرف کسی) مددکردہ شود،

  124. ۞وَإِذِ ٱبۡتَلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ رَبُّهُۥ بِكَلِمَٰتٖ فَأَتَمَّهُنَّۖ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامٗاۖ قَالَ وَمِن ذُرِّيَّتِيۖ قَالَ لَا يَنَالُ عَهۡدِي ٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:124

    وچون امتحان کرد ابراھیم را پرور دگار او بہ چند سخنی، پس(وقتیکہ) تکمیل کرد ابراھیم آن سخن ھارا،گفت خدا(راجع بہ جائزۂ ابراھیم) کہ البتہ من ترا پیشوای مردم قرار می دھم، ابراھیم گفت: واز اولادمن نیز پیشوایان مقرر کن، اللّٰہ تعالیٰ گفت: منصب نبوت و امامت بہ ظالمان نہ می رسد،(یعنی صالحان اولاد ترا این منصب خواھد رسید، نہ ھمۂ آنھا را)

  125. وَإِذۡ جَعَلۡنَا ٱلۡبَيۡتَ مَثَابَةٗ لِّلنَّاسِ وَأَمۡنٗا وَٱتَّخِذُواْ مِن مَّقَامِ إِبۡرَٰهِـۧمَ مُصَلّٗىۖ وَعَهِدۡنَآ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ أَن طَهِّرَا بَيۡتِيَ لِلطَّآئِفِينَ وَٱلۡعَٰكِفِينَ وَٱلرُّكَّعِ ٱلسُّجُودِ

    Open ayah 2:125

    وچون ساختیم کعبہ را مرجع مرد مان و جای امنیت،وگفتیم کہ بیگرید از جای ایستاد شدن ابراھیم جای نماز،وعہد فرستادیم بہ سوی ابراھم و اسماعیل کہ پاک سازید خانۂ مرا برای طواف کنندگان ،واعتکاف کنندگان،ونماز گذاران

  126. وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّ ٱجۡعَلۡ هَٰذَا بَلَدًا ءَامِنٗا وَٱرۡزُقۡ أَهۡلَهُۥ مِنَ ٱلثَّمَرَٰتِ مَنۡ ءَامَنَ مِنۡهُم بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ قَالَ وَمَن كَفَرَ فَأُمَتِّعُهُۥ قَلِيلٗا ثُمَّ أَضۡطَرُّهُۥٓ إِلَىٰ عَذَابِ ٱلنَّارِۖ وَبِئۡسَ ٱلۡمَصِيرُ

    Open ayah 2:126

    ویاد آور شو این راکہ گفت ابراھیم (در دعای خود) اے پروردگارم بگردان اینجا(مکّہ)را یک شہر دارای امنیت، ورزق دہ اھل آن را از انواع میوھا(یعنی رزق دہ) ھر کسی را کہ ایمان آرد از اھل آن بہ خدا و بہ روز آخرت ، خداگفت وہر کہ کفر را اختیارکند از اھل آن پس آنرانیز متمتع می سازم تا مدت کم، باز مجبور می سازم اورا بہ سوی عذاب دوزخ، و بد جای بازگشت است دوزخ

  127. وَإِذۡ يَرۡفَعُ إِبۡرَٰهِـۧمُ ٱلۡقَوَاعِدَ مِنَ ٱلۡبَيۡتِ وَإِسۡمَٰعِيلُ رَبَّنَا تَقَبَّلۡ مِنَّآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ

    Open ayah 2:127

    (وقابل یاد اوری است)وقتی کہ بلندمی کردابراھیم اساس بیت اﷲ را ھمرای اسماعیل (ومی گفتند ہر دو در دعای خود)۱- اے پروردگارما قبول کن از مایان (این عمل بنای کعبہ را) چون تو بسیار شنواودانا ئی۔

  128. رَبَّنَا وَٱجۡعَلۡنَا مُسۡلِمَيۡنِ لَكَ وَمِن ذُرِّيَّتِنَآ أُمَّةٗ مُّسۡلِمَةٗ لَّكَ وَأَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبۡ عَلَيۡنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

    Open ayah 2:128

    ای پروردگارما بگردان ماھردو را فرمان بر دار خود، واز اولاد ما(نیز)بگر دان یک جماعۂ فرمان برداربرای خود، ونشان دہ بہ ما طریق عبادت مان را، و قبول کن توبۂ مارا، چون توئی بسیار قبول کنندۂ توبہ و بسیار مہربان

  129. رَبَّنَا وَٱبۡعَثۡ فِيهِمۡ رَسُولٗا مِّنۡهُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَيُزَكِّيهِمۡۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ

    Open ayah 2:129

    ای پروردگارما بفرست درمیان اولاد من یک پیغامبری از جنس خود شان کہ تلاوت کند بر آنھا آیات ترا، و بیاموزد بہ آنھا کتاب آسمانی راوحکمت را (علم و دانش آن را) و پاک سازدآنھارا،یقینًا توئی بسیار غالب ودارای حکمت

  130. وَمَن يَرۡغَبُ عَن مِّلَّةِ إِبۡرَٰهِـۧمَ إِلَّا مَن سَفِهَ نَفۡسَهُۥۚ وَلَقَدِ ٱصۡطَفَيۡنَٰهُ فِي ٱلدُّنۡيَاۖ وَإِنَّهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ لَمِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ 

    Open ayah 2:130

    وکیست کہ اعراض نماید از دین ابراھیم بجز آنکہ احمق نشان دھدخود را، والبتہ بر گزیدیم ابراھیم را در دنیا، و یقینًا او در آخرت نیز از جملۂ نیکان کامل خواھد بود

  131. إِذۡ قَالَ لَهُۥ رَبُّهُۥٓ أَسۡلِمۡۖ قَالَ أَسۡلَمۡتُ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

    Open ayah 2:131

    (قابل یاد آوری است وقتی کہ) حکم کرد ابراھیم را پروردگار او کہ فرمان بردار شو، ابراھیم گفت: فرمان بردارشدم برای ربّ ومتصرف ھمہ کائنات۔

  132. وَوَصَّىٰ بِهَآ إِبۡرَٰهِـۧمُ بَنِيهِ وَيَعۡقُوبُ يَٰبَنِيَّ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصۡطَفَىٰ لَكُمُ ٱلدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسۡلِمُونَ

    Open ayah 2:132

    ووصیت نمودیعنی تاکید کرد بہ آن کلمۂ توحید ابراھیم پسران خود را،و یعقوب نیز تاکید نمود پسران خودرا کہ ای فرزندانِ من چونکہ خدا انتخاب کردہ است برای شما این دین آسمانی را پس باید موت نیاید بہ شما یعنی نہ میر ید مگر در حالیکہ شما فرمان بردار آن دین باشید

  133. أَمۡ كُنتُمۡ شُهَدَآءَ إِذۡ حَضَرَ يَعۡقُوبَ ٱلۡمَوۡتُ إِذۡ قَالَ لِبَنِيهِ مَا تَعۡبُدُونَ مِنۢ بَعۡدِيۖ قَالُواْ نَعۡبُدُ إِلَٰهَكَ وَإِلَٰهَ ءَابَآئِكَ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ إِلَٰهٗا وَٰحِدٗا وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ

    Open ayah 2:133

    آیاشما حاضر بودید وقیتکہ بہ یعقوب حالت موت پیش آمد؟ وقتی کہ گفت پسران خودرا کہ بعد از من چہ چیز را عبادت می کنید؟ گفتند: عبادت می کنیم ھمان معبود ترا و معبود پدران تراکہ ابراھیم وا سماعیل واسحق بودند یعنی یک معبود یگانہ راعبادت می کنیم، ومایان صرف بہ ھمان یک معبود منقادیم وبس

  134. تِلۡكَ أُمَّةٞ قَدۡ خَلَتۡۖ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَلَكُم مَّا كَسَبۡتُمۡۖ وَلَا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:134

    آنہایک جماعۂ بودند کہ گذشتند، بہ فائدۂ آنھا باشد آنچہ کہ کردند ازنیکی ھا و بہ فائدۂ شمااست آنچہ شماکردہ اید، واز شما پر سیدہ نہ شود راجع بہ آنچہ آنھا می کردند

  135. وَقَالُواْ كُونُواْ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰ تَهۡتَدُواْۗ قُلۡ بَلۡ مِلَّةَ إِبۡرَٰهِـۧمَ حَنِيفٗاۖ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ

    Open ayah 2:135

    وگفتند (یھود ھا مردم جہان را کہ) شما دین یہود را اختیار کنید راہ یاب می شوید و گفتند نصارا کہ شما دین نصارا را اختیار کنیدکامیاب می شوید،خدا گفت پیغمبر خود را کہ تو بگو بلکہ ما مسلمانان دین ابراھیم را پیروی می کنیم کہ اواعراض داشت از ادیان با طلہ و نبود او از جملئہ مشرکان (دین فعلی یھود ونصارا دین شرک است)

  136. قُولُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَمَآ أُنزِلَ إِلَيۡنَا وَمَآ أُنزِلَ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطِ وَمَآ أُوتِيَ مُوسَىٰ وَعِيسَىٰ وَمَآ أُوتِيَ ٱلنَّبِيُّونَ مِن رَّبِّهِمۡ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّنۡهُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ

    Open ayah 2:136

    شمابگوید کہ ما ایمان آوردیم بہ خدا و بآنچہ نازل کردہ شدہ بہ ما،وبآنچہ نازل کردہ شدہ بہ ابراھیم و اسماعیل واسحق و یعقوب،وبہ نبیرگان یعقوب،وایمان آوردیم بآنچہ کہ دادہ شد ہ موسی وعیسی را،و بآنچہ کہ دادہ شدہ ھمہ پیغمبران را از طرف پرور دگار شان،ما فرق نہ می کنیم درایمان ا ٓوردن درمیان ھیچ یکی از پیغمبران،و ما صرف اوتعالی را منقادیم و بس

  137. فَإِنۡ ءَامَنُواْ بِمِثۡلِ مَآ ءَامَنتُم بِهِۦ فَقَدِ ٱهۡتَدَواْۖ وَّإِن تَوَلَّوۡاْ فَإِنَّمَا هُمۡ فِي شِقَاقٖۖ فَسَيَكۡفِيكَهُمُ ٱللَّهُۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ

    Open ayah 2:137

    پس اگرایمان آرند (اہل کتاب )مثل ایمان شما(اصحاب پیغامبر) پس یقینًا راہ یاب شوند ،و اگر اعراض نمودند پس جز این نیست کہ آنھا در جنبۂ مخالف از ایمان می باشند، پس بہ زودی ترا کفایت کند خدا از شرّآنھا وَ خدا خوب شنواو دانا است

  138. صِبۡغَةَ ٱللَّهِ وَمَنۡ أَحۡسَنُ مِنَ ٱللَّهِ صِبۡغَةٗۖ وَنَحۡنُ لَهُۥ عَٰبِدُونَ

    Open ayah 2:138

    (وبگوید کہ)مااختیار نمودیم رنگ دین خدا را، وکیست بہتر از خدا از نگاہ مزیّن کردن بندگان بہ رنگ دین سماوی وما صرف اورا عبادت کنان ایم وبس

  139. قُلۡ أَتُحَآجُّونَنَا فِي ٱللَّهِ وَهُوَ رَبُّنَا وَرَبُّكُمۡ وَلَنَآ أَعۡمَٰلُنَا وَلَكُمۡ أَعۡمَٰلُكُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُخۡلِصُونَ

    Open ayah 2:139

    تو بگو ای پیغامبر:آیا دلیل ہای غلط پیش کردہ نزاع می کنید باما در بارۂ خدا؟ حالًا کہ او ربّ ماھم است وربّ شما ھم، وبہ فائدۂ ماست اعمال ما وبہ فائدۂ شمااست اعمال شما، وماصرف برای خدا خالص کنندہ ایم عبادت خودرا

  140. أَمۡ تَقُولُونَ إِنَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطَ كَانُواْ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰۗ قُلۡ ءَأَنتُمۡ أَعۡلَمُ أَمِ ٱللَّهُۗ وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن كَتَمَ شَهَٰدَةً عِندَهُۥ مِنَ ٱللَّهِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ 

    Open ayah 2:140

    آیا شما اھل کتاب می گوید کہ البتہ ابراھیم و اسماعیل و اسحق و یعقوب و نبیر گان او (ھمہ) یہودی یا نصارا بودند؟بگو آیا شما زیادہ دانا اید یا خدا؟ وکیست ظالم تراز انکہ بپو شاند گواھی را کہ نزد اوست از جانب خدا، و خدا غافل نیست از چیز یکہ شمامی کنید۔

  141. تِلۡكَ أُمَّةٞ قَدۡ خَلَتۡۖ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَلَكُم مَّا كَسَبۡتُمۡۖ وَلَا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:141

    آن ہا یک جماعۂ بودند کہ گذشتند ، بہ فائدۂ آنھا است چیز یکہ آنھا کردہ بودند، و بہ فائد ۂ شما است چیز یکہ شما کردہ اید، و شما را پر سیدہ نہ شود از اعمال کہ آنھا می کردند .

  142. ۞سَيَقُولُ ٱلسُّفَهَآءُ مِنَ ٱلنَّاسِ مَا وَلَّىٰهُمۡ عَن قِبۡلَتِهِمُ ٱلَّتِي كَانُواْ عَلَيۡهَاۚ قُل لِّلَّهِ ٱلۡمَشۡرِقُ وَٱلۡمَغۡرِبُۚ يَهۡدِي مَن يَشَآءُ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ

    Open ayah 2:142

    عنقریب است کہ گویند مرد مان بی خرد کہ چہ چیز باز گرد ایند مسلمانان را از قبلۂ کہ قائم بودند بران؟ (یعنی از بیت المقدس )بگو صرف خداراست جانب مشرق و مغرب ،می برد کسی را کہ بخواھد بہ را ہ راست

  143. وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَٰكُمۡ أُمَّةٗ وَسَطٗا لِّتَكُونُواْ شُهَدَآءَ عَلَى ٱلنَّاسِ وَيَكُونَ ٱلرَّسُولُ عَلَيۡكُمۡ شَهِيدٗاۗ وَمَا جَعَلۡنَا ٱلۡقِبۡلَةَ ٱلَّتِي كُنتَ عَلَيۡهَآ إِلَّا لِنَعۡلَمَ مَن يَتَّبِعُ ٱلرَّسُولَ مِمَّن يَنقَلِبُ عَلَىٰ عَقِبَيۡهِۚ وَإِن كَانَتۡ لَكَبِيرَةً إِلَّا عَلَى ٱلَّذِينَ هَدَى ٱللَّهُۗ وَمَا كَانَ ٱللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَٰنَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِٱلنَّاسِ لَرَءُوفٞ رَّحِيمٞ

    Open ayah 2:143

    ھمچنین گردانید یم شمارا امت بہتر تا شما گواہ شوید بر دیگر مردمان وپیغامبر گواہ شود برشما، ولازم نہ گردایند یم قبلۂ راکہ تو بران بودی (بیت المقدس) مگر تا معلوم سازیم کسی را کہ پیغمبر را متابعت می کند از کسیکہ پس می گرد دبر پاشنہ ہای خود، و البتہ این خصلت (اتباع رسول) بسیار مشکل است، مگر بر آنانکہ ھدایت کردہ است خدا آنھا را، و نیست کہ خدا ضائع سازد ایمان (یعنی نماز)شمارا؛ چون خدا بمردم (مسلمان) بسیارمشفق و مہربان است

  144. قَدۡ نَرَىٰ تَقَلُّبَ وَجۡهِكَ فِي ٱلسَّمَآءِۖ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبۡلَةٗ تَرۡضَىٰهَاۚ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ لَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا يَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:144

    البتہ ما می بینیم متوجّہ شدن ترابہ طرف آسمان ، پس ضروربالضرور متوجّہ گردانیم ترابہ سوی یک قبلۂ کہ تو توراضی وخوش شوی ازان، پس بگردان روی خود را (در نماز) بہ طرف مسجد حرام،(کعبہ)وشما (ھم)ہر جاکہ باشید پس بگر دانید(در نماز) روی ہای خود رابہ طرف آن (کعبہ)والبتہ آنان را کہ کتاب دادہ شدہ مید انند کہ آن(تحویل قبلہ)حق است از طرف ربّ شان، و خدا غافل نیست آز آنچہ آنہا می کنند

  145. وَلَئِنۡ أَتَيۡتَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ بِكُلِّ ءَايَةٖ مَّا تَبِعُواْ قِبۡلَتَكَۚ وَمَآ أَنتَ بِتَابِعٖ قِبۡلَتَهُمۡۚ وَمَا بَعۡضُهُم بِتَابِعٖ قِبۡلَةَ بَعۡضٖۚ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ إِنَّكَ إِذٗا لَّمِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:145

    قسم است کہ اگر بیاری بہ اھل کتاب تمامی آیات و معجزات (مطلوبۂ آنہا را) باز ھم پیروی نہ می کنند قبلۂ ترا، ونہ تو متابعت کنندۂ قبلۂ آنھا را، ونہ بعض ازآنھا متابعت می کنند قبلۂ بعض دیگررا، قسم است کہ اگرتو بالفرض پیروی کنی خواہشات آنھا را بعد از آنکہ آمدہ است ترا از علم بہ غلطی آنہا البتہ دران وقت از جملۂ ظالمان شمارشوی

  146. ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡرِفُونَهُۥ كَمَا يَعۡرِفُونَ أَبۡنَآءَهُمۡۖ وَإِنَّ فَرِيقٗا مِّنۡهُمۡ لَيَكۡتُمُونَ ٱلۡحَقَّ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:146

    آنان را کہ کتاب دادہ ایم می شناسند او را(پیغامبر را) چنانکہ می شناسند پسران خودرا، والبتہ یک گروہ ِ از آنھا حق را دانستہ می پو شانند۔

  147. ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُمۡتَرِينَ

    Open ayah 2:147

    این (تحویل قبلہ) مطابق واقعی است از جانب پروردگارتو، پس مشوتوای مخاطب از جملۂ شک کنند گان

  148. وَلِكُلّٖ وِجۡهَةٌ هُوَ مُوَلِّيهَاۖ فَٱسۡتَبِقُواْ ٱلۡخَيۡرَٰتِۚ أَيۡنَ مَا تَكُونُواْ يَأۡتِ بِكُمُ ٱللَّهُ جَمِيعًاۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ

    Open ayah 2:148

    وہر یک راجہت ورخی می باشد کہ وی بسوی آن متوجّہ شوندہ است، پس شتاب کنید درکارہای خیر،وشما ہر جایکہ باشید بیارد شما را خدا یکجا جمع نمودہ، چونکہ خدا بہ ھر چیز خوب قادر است

  149. وَمِنۡ حَيۡثُ خَرَجۡتَ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۖ وَإِنَّهُۥ لَلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

    Open ayah 2:149

    واز ہر جایکہ بیرون شوی (در مدینہ )پس بگردان روی خود را بہ طرف مسجد حرام، والبتہ (قبلہ بودنِ آن) حق است از جانب پرورد گار تو، ونیست خدا غافل از آنچہ شما می

  150. وَمِنۡ حَيۡثُ خَرَجۡتَ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَيۡكُمۡ حُجَّةٌ إِلَّا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡ فَلَا تَخۡشَوۡهُمۡ وَٱخۡشَوۡنِي وَلِأُتِمَّ نِعۡمَتِي عَلَيۡكُمۡ وَلَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ 

    Open ayah 2:150

    واز ہر جایکہ توبیرون شوی (درسفر) پس بگردان روی خودرا بہ سوی مسجد حرام، و در ہر جایکہ شماباشید ای مردم پس بگردانید روی ہای خود را بہ سوی آن (یعنی کعبہ)تانبا شد مرد مان را بر شمااعتراضی، مگر آنا نکہ ظلم کردہ انداز آنھا(اھل کتاب) (کہ آنہا اعتراض می کنند) پس از آنھا نہ ترسید و ازمن بترسید (تحویل قبلہ یکی برای رضا وخوشی پیغمبربود ودیگربرای اینکہ) تاتمام کنم بر شما نعمت خودرا، و تاراہ یاب شوید۔(بہ سوی قبلۂ ابراہیمی)

  151. كَمَآ أَرۡسَلۡنَا فِيكُمۡ رَسُولٗا مِّنكُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِنَا وَيُزَكِّيكُمۡ وَيُعَلِّمُكُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَيُعَلِّمُكُم مَّا لَمۡ تَكُونُواْ تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:151

    قسمیکہ فرستادیم درمیان شما (برای ھدایت تان) پیغمبری از جنس خودشما کہ تلاوت کند بہ شما آیات مارا وپاک ساز د شما را(ازعقائد واخلاق فاسدہ ) و تعلیم دہد بہ شما کتاب وحکمت را و تعلیم د ھد بہ شما آنچہ را کہ نمیدا نستید(بہ عقل وحوّاس خود)

  152. فَٱذۡكُرُونِيٓ أَذۡكُرۡكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِي وَلَا تَكۡفُرُونِ

    Open ayah 2:152

    پس شما مرا یاد کنیدبہ عبادت ، من شما را یاد می کنم بہ ثواب ، وشکر مرا را بجا آرید وناشکری مکنید نعمت ہای مرا

  153. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱسۡتَعِينُواْ بِٱلصَّبۡرِ وَٱلصَّلَوٰةِۚ إِنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلصَّٰبِرِينَ

    Open ayah 2:153

    ای مؤمنان (درمشکلات ومصائب خود) مدد حاصل کنید بہ ذریعۂ صبر ونماز؛ چون رحمت ونصرت خدا باصابران است

  154. وَلَا تَقُولُواْ لِمَن يُقۡتَلُ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ أَمۡوَٰتُۢۚ بَلۡ أَحۡيَآءٞ وَلَٰكِن لَّا تَشۡعُرُونَ

    Open ayah 2:154

    ومردہ قرار ندھید آنان را کہ کشتہ می شوند در راہِ خدا، بلکہ آنھانزد خدا زندہ اند، ولیکن شما شعور ندارید بآن زندگی

  155. وَلَنَبۡلُوَنَّكُم بِشَيۡءٖ مِّنَ ٱلۡخَوۡفِ وَٱلۡجُوعِ وَنَقۡصٖ مِّنَ ٱلۡأَمۡوَٰلِ وَٱلۡأَنفُسِ وَٱلثَّمَرَٰتِۗ وَبَشِّرِ ٱلصَّٰبِرِينَ

    Open ayah 2:155

    (محل صبرشمامصیبت ھای آیندہ است ) البتہ بیاز ما یم شما را باند کی از ترس،وبہ گرسنگی، و بہ نقصان اموال تان، و بہ نقصان جانہای تان، وبہ نقصان میوہ ھای تان، و مژدہ بد ہ صبرکندگانرادرین مصائب

  156. ٱلَّذِينَ إِذَآ أَصَٰبَتۡهُم مُّصِيبَةٞ قَالُوٓاْ إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّآ إِلَيۡهِ رَٰجِعُونَ

    Open ayah 2:156

    یعنی آنان را کہ چون بر سد بہ آنھا مصیبتی گویند یقینًا ما از خدا ایم (وبہ حکم او آمدہ ایم) وما بہ نزد او باز گردندہ ایم

  157. أُوْلَٰٓئِكَ عَلَيۡهِمۡ صَلَوَٰتٞ مِّن رَّبِّهِمۡ وَرَحۡمَةٞۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُهۡتَدُونَ

    Open ayah 2:157

    ھمین گروہ برای آنھا مدح وبخشش است از طرف پروردگار شان، وھمین گروہ راہ یاب اند

  158. ۞إِنَّ ٱلصَّفَا وَٱلۡمَرۡوَةَ مِن شَعَآئِرِ ٱللَّهِۖ فَمَنۡ حَجَّ ٱلۡبَيۡتَ أَوِ ٱعۡتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِ أَن يَطَّوَّفَ بِهِمَاۚ وَمَن تَطَوَّعَ خَيۡرٗا فَإِنَّ ٱللَّهَ شَاكِرٌ عَلِيمٌ

    Open ayah 2:158

    یقینًا صفا و مروہ (کہ جای صبربی بی ھاجراست) یکی از نشانہای دین خدا اند، پس ہرکس کہ ارادۂ حج بیت اﷲ یا عمرہ را کند، پس نیست گناہی براوکہ طواف (سعی) کند درمیان این ہر دو، وہر کہ کاری نیک کند (بہ خوشی واختیار خود) پس یقینًا خدا قدر کنندۂ (ینکی او) و خوب دانا ست

  159. إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡتُمُونَ مَآ أَنزَلۡنَا مِنَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَٱلۡهُدَىٰ مِنۢ بَعۡدِ مَا بَيَّنَّٰهُ لِلنَّاسِ فِي ٱلۡكِتَٰبِ أُوْلَٰٓئِكَ يَلۡعَنُهُمُ ٱللَّهُ وَيَلۡعَنُهُمُ ٱللَّٰعِنُونَ

    Open ayah 2:159

    البتہ آنانکہ می پو شانند آنچہ را کہ نازل کر دہ ایم از دلائل بیان گرحق و اصول ھدایت بعد ازانکہ ما آن را بیان کردیم برای مردم در قرآن، آن گروہ را لعنت کند خدا، وبر علیہ آنہا دعای لعنت کنند لعنت کنان،

  160. إِلَّا ٱلَّذِينَ تَابُواْ وَأَصۡلَحُواْ وَبَيَّنُواْ فَأُوْلَٰٓئِكَ أَتُوبُ عَلَيۡهِمۡ وَأَنَا ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ 

    Open ayah 2:160

    مگر آنانکہ توبہ کنند وعمل خودرا اصلاح کنند و دلائل و ھدایت مارا بیان کنند، پس توبۂ آن ھاراقبول کنم، ومن ام بسیار قبول کنندۂ توبہ وبے حد مہربان۔

  161. إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَمَاتُواْ وَهُمۡ كُفَّارٌ أُوْلَٰٓئِكَ عَلَيۡهِمۡ لَعۡنَةُ ٱللَّهِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ وَٱلنَّاسِ أَجۡمَعِينَ

    Open ayah 2:161

    البتہ آنانکہ کافر شد ند وباز مرد ند در حالت کفر،برآن گروہ لعنت خدا است و لعنت فرشتہ ہاولعنت ھمہ مردم است

  162. خَٰلِدِينَ فِيهَا لَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابُ وَلَا هُمۡ يُنظَرُونَ

    Open ayah 2:162

    تاھمیشہ باشند دران لعنت کہ تخفیف کردہ نہ شود از آنھا عذاب، ونہ آنھارا مہلت دادہ شود (کہ ازعذاب بیرون شوند)

  163. وَإِلَٰهُكُمۡ إِلَٰهٞ وَٰحِدٞۖ لَّآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلرَّحۡمَٰنُ ٱلرَّحِيمُ

    Open ayah 2:163

    ومعبود شما یگانہ است کہ نیست ھیچ معبود ی برحق غیر از اوکہ آن بسیار بخشند وزیادہ مہربان است

  164. إِنَّ فِي خَلۡقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَٱخۡتِلَٰفِ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ وَٱلۡفُلۡكِ ٱلَّتِي تَجۡرِي فِي ٱلۡبَحۡرِ بِمَا يَنفَعُ ٱلنَّاسَ وَمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مِن مَّآءٖ فَأَحۡيَا بِهِ ٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ مَوۡتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٖ وَتَصۡرِيفِ ٱلرِّيَٰحِ وَٱلسَّحَابِ ٱلۡمُسَخَّرِ بَيۡنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يَعۡقِلُونَ

    Open ayah 2:164

    (دلیل وحدانیت این است کہ)در ایجاد کردن آسمان ہا وزمین، ودر اختلاف شب وروز،ودر کشتی ھایکہ در بحر می روند باآنچہ کہ فائد می رساند مردم را،و درآنچہ کہ نازل کردہ است خدا از آسمان از انواع آب،پس زندہ کردہ است بہ سبب آنزمین را بعد از مردنِ (خشک شدن) آن، و(دراینکہ) منتشر ساختہ است خدا در زمین از ہر قسم حیوانات، و در تبدیل کردن بادھا، ودر ابر کہ مسخّر کردہ شدہ در بین آسمان وزمین نشانہ ہا (دلائل واضح) است (بر قدرت و وحدانیت اوتعالی )برای مردمی کہ بفھمند و وازعقل کار گیرند

  165. وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَتَّخِذُ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَندَادٗا يُحِبُّونَهُمۡ كَحُبِّ ٱللَّهِۖ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَشَدُّ حُبّٗا لِّلَّهِۗ وَلَوۡ يَرَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓاْ إِذۡ يَرَوۡنَ ٱلۡعَذَابَ أَنَّ ٱلۡقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعٗا وَأَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعَذَابِ

    Open ayah 2:165

    واز مردم کسانی ہستند کہ می گیرند(عقیدہ می کنند) غیر از خدا شریک ہا کہ دوست دارند آنھا را مانند دوست داشتن خدا ،وآنانکہ ایمان آوردہ اند محبت شان بہ خدا زیادہ محکم است ازمحبت مشرکین باشریک ھای مقررکردہ خود،واگر بینند ظالمان دروقت دیدن عذاب این راکہ ھمہ قوۃ خدارا ست،واین راکہ خدا سخت عذاب دھندہ است(یک منظر عجیب را خواھند دید)

  166. إِذۡ تَبَرَّأَ ٱلَّذِينَ ٱتُّبِعُواْ مِنَ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُواْ وَرَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَ وَتَقَطَّعَتۡ بِهِمُ ٱلۡأَسۡبَابُ

    Open ayah 2:166

    این دروقت باشد کہ بیزارشوند آقایان و رؤسا از زیردستان خود، وبینند عذاب را ومنقطع شود از میان آنھا اسباب ربط و ھمکاری۔

  167. وَقَالَ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُواْ لَوۡ أَنَّ لَنَا كَرَّةٗ فَنَتَبَرَّأَ مِنۡهُمۡ كَمَا تَبَرَّءُواْ مِنَّاۗ كَذَٰلِكَ يُرِيهِمُ ٱللَّهُ أَعۡمَٰلَهُمۡ حَسَرَٰتٍ عَلَيۡهِمۡۖ وَمَا هُم بِخَٰرِجِينَ مِنَ ٱلنَّارِ

    Open ayah 2:167

    وگویند زیر دستان کہ کاش مارا زندگی مکرر دادہ شود، تابیزار شویم ازآقایان ورء وسای خود، طور یکہ از ما اکنون بیزار شدہ اند، ھمچنین خدا نشان مید ھد بآنہا اعمال آنھا را بحالتی کہ موجب حسرت باشد برای شان و نیستند آنھا (تابعین ومتبوعین) بیرون شوندہ از دوزخ

  168. يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ كُلُواْ مِمَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ حَلَٰلٗا طَيِّبٗا وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٌ

    Open ayah 2:168

    ای مردم بخورید از آنچہ کہ در زمین است حلال وپاکیزہ، و پیروی مکنید از قدم ہای شیطان؛ چون او برای شما دشمن آشکارا است

  169. إِنَّمَا يَأۡمُرُكُم بِٱلسُّوٓءِ وَٱلۡفَحۡشَآءِ وَأَن تَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:169

    جز این نیست کہ حکم می کند شیطان شمارا بہ کار ہای بدوبہ بیحیائی،و با نیکہ بگوید بر خلاف خدا آنچہ را کہ نمیدانید(انجام بد آن را)

  170. وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّبِعُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ بَلۡ نَتَّبِعُ مَآ أَلۡفَيۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَآۚ أَوَلَوۡ كَانَ ءَابَآؤُهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ شَيۡـٔٗا وَلَا يَهۡتَدُونَ 

    Open ayah 2:170

    وچون گفتہ شودمشرکین را کہ پیروی کنید آن دین را کہ خدا نازل کردہ است،(در جواب)گویند بلکہ پیروی می کنیم آنچہ را کہ یا فتیم بران پدران خود را،آیا پیروی می کنند پدران خودرا اگر چہ آنہا چیزی را نمیدانستہ باشند؟ونہ آنہا راہ یاب باشند؟

  171. وَمَثَلُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ كَمَثَلِ ٱلَّذِي يَنۡعِقُ بِمَا لَا يَسۡمَعُ إِلَّا دُعَآءٗ وَنِدَآءٗۚ صُمُّۢ بُكۡمٌ عُمۡيٞ فَهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ

    Open ayah 2:171

    وحالت داعی کفّار مانندحالت کسی است کہ فریاد کند حیوانی را کہ نہ شنود مگر فریاد وآواز را(کہ دیگرچیزی رانہ فہمد گویا)آنھا (کافران) کران وگنگان وکوران اند، پس نمید انند (حق راوغلطی خودرا)

  172. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِلَّهِ إِن كُنتُمۡ إِيَّاهُ تَعۡبُدُونَ

    Open ayah 2:172

    ای مؤمنان بخورید از چیز ہای پاکیزۂ کہ بہ شما روزی دادہ ایم، وشکرخدا را بجا آرید اگر ھستید کہ صرف اورا عبادت می کنید

  173. إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَيۡتَةَ وَٱلدَّمَ وَلَحۡمَ ٱلۡخِنزِيرِ وَمَآ أُهِلَّ بِهِۦ لِغَيۡرِ ٱللَّهِۖ فَمَنِ ٱضۡطُرَّ غَيۡرَ بَاغٖ وَلَا عَادٖ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٌ

    Open ayah 2:173

    جزاین نیست کہ حرام کردہ است خدا بر شما خود مردہ را و خون مسفوح را(خون را کہ در وقت ذبح می ریزد)، و خوک را و آنچہ را کہ آواز بلند کردہ شدہ بآن برای رضای غیر خدا، پس ہرکہ مجبور شود (بہ خوردن این چیز ہا) در حالیکہ طالب لذت نبودہ باشد و نہ ازحد ضرورت تجاوزکنندہ باشد، پس بر وی گناھی نیست، چون خدا بسیار غفور و رحیم (آمرزندہ ومہربان) است

  174. إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡتُمُونَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَيَشۡتَرُونَ بِهِۦ ثَمَنٗا قَلِيلًا أُوْلَٰٓئِكَ مَا يَأۡكُلُونَ فِي بُطُونِهِمۡ إِلَّا ٱلنَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ ٱللَّهُ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمۡ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٌ

    Open ayah 2:174

    البتہ آنا نکہ می پوشانند آنچہ را کہ خدا نازل کردہ است یعنی کتاب آسمانی و قرآن را، و اختیار می کنند بعوض آن پول حقیر را، ھمان گروہ نہ می خورند در شکم ہای خود مگر آتش را، وسخن نکند خدا باآنھا در روز قیامت، ونہ پاک سازد آنھارا از گناہ،وآنھاراعذاب درد ناک باشد

  175. أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلضَّلَٰلَةَ بِٱلۡهُدَىٰ وَٱلۡعَذَابَ بِٱلۡمَغۡفِرَةِۚ فَمَآ أَصۡبَرَهُمۡ عَلَى ٱلنَّارِ

    Open ayah 2:175

    آن گروہ آنان اند کہ خریدند (اختیارکردند)گمراھی را بہ عوض ھدایت، وعذاب را بہ عوض مغفرت، پس عجیب صبر کنند گان اند در مقابل آتش دوزخ

  176. ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ نَزَّلَ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ ٱخۡتَلَفُواْ فِي ٱلۡكِتَٰبِ لَفِي شِقَاقِۭ بَعِيدٖ

    Open ayah 2:176

    آن عذاب باین سبب است کہ خدا نازل کردہ است کتاب را (قرآن را ) دارای احکام واقعی، و یقینًا آنا نکہ اختلاف کردند دربارۂ قرآن آنہا در مخالفت واقع اند کہ ازحق بکلی دور است

  177. ۞لَّيۡسَ ٱلۡبِرَّ أَن تُوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ قِبَلَ ٱلۡمَشۡرِقِ وَٱلۡمَغۡرِبِ وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ وَٱلۡكِتَٰبِ وَٱلنَّبِيِّـۧنَ وَءَاتَى ٱلۡمَالَ عَلَىٰ حُبِّهِۦ ذَوِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينَ وَٱبۡنَ ٱلسَّبِيلِ وَٱلسَّآئِلِينَ وَفِي ٱلرِّقَابِ وَأَقَامَ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَى ٱلزَّكَوٰةَ وَٱلۡمُوفُونَ بِعَهۡدِهِمۡ إِذَا عَٰهَدُواْۖ وَٱلصَّٰبِرِينَ فِي ٱلۡبَأۡسَآءِ وَٱلضَّرَّآءِ وَحِينَ ٱلۡبَأۡسِۗ أُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ صَدَقُواْۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُتَّقُونَ

    Open ayah 2:177

    نیکی (فقط)این نیست کہ بگردانید روی خود را بہ طرف مشرق ویا بہ طر ف مغرب، و لیکن نیکی نیکی کسی است کہ ایمان آرد بہ خدا، و بہ روز قیامت، و بہ فر شتگان، وبہ کتاب ہای خدا، و بہ پیغمبران، ود ھد مال را (درراہ خدا ) باوجود دوست داشتن آن بہ خویشا وندان قریب خود، وبہ یتیمان( بی پدر) و بہ مسکینان، و بہ مسافران، و بہ گدای گران، ودرآزاد نمودن گردن ہا از غلامی یا از قرض، و قائم کند نماز را و بدھد زکوۃ را، ونیکی آنان ایست کہ وفامی کنند بہ عہد خود چون عہد کنند، ۔وقابل ستایش اند آنانکہ صبرکنندہ اند در تنگد ستی و سختی، و در وقت جہاد، ھمین گروہ آنان اند کہ راست گفتہ اند در(دعوای) ایمان خود، وھمین گروہ پرھیز گاران اند

  178. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِصَاصُ فِي ٱلۡقَتۡلَىۖ ٱلۡحُرُّ بِٱلۡحُرِّ وَٱلۡعَبۡدُ بِٱلۡعَبۡدِ وَٱلۡأُنثَىٰ بِٱلۡأُنثَىٰۚ فَمَنۡ عُفِيَ لَهُۥ مِنۡ أَخِيهِ شَيۡءٞ فَٱتِّبَاعُۢ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَأَدَآءٌ إِلَيۡهِ بِإِحۡسَٰنٖۗ ذَٰلِكَ تَخۡفِيفٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَرَحۡمَةٞۗ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ بَعۡدَ ذَٰلِكَ فَلَهُۥ عَذَابٌ أَلِيمٞ

    Open ayah 2:178

    (اجرای قصاص نیز ازجملۂ نیکی ہاست لذا اللّٰہ تعالیٰ فرمود) ای مؤمنان لازم کردہ شدہ بر شما (اجرای) قصاص در بارۂ مقتولین (کہ)آزاد ارا در مقابل آزاد قصاص کردہ شود، و غلام را در مقابل غلام، و زن را در مقابل زن، پس کسیکہ (یعنی قاتل کہ) معاف کردہ شود برای او از طرف برادرمسلما نش (ورثۂ مقتول) چیزی (قصاص) پس برورثۂ مقتول تعقّب کردن است قاتل را بہ نیکی،و کار قاتل ادای دیۃ است بہ خوبی، این آسانی ست از جانب ربّ تان و مہربانی او است، باز ہرکس کہ از حد تجاوز کند بعد ازین (عفو قصاص) پس اورا عذاب الیم است

  179. وَلَكُمۡ فِي ٱلۡقِصَاصِ حَيَوٰةٞ يَٰٓأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

    Open ayah 2:179

    و برای شما در اجرای قصاص زندگی است ای عقلمندان، تا اجتناب کنید از قتل یک دیگر

  180. كُتِبَ عَلَيۡكُمۡ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ إِن تَرَكَ خَيۡرًا ٱلۡوَصِيَّةُ لِلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَ بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُتَّقِينَ 

    Open ayah 2:180

    (یکی از نیکی ھا وصیت است لذا) لازم کردہ شد بر شما چون برسد بہ یکی از شما وقت موت (اگرآن مال بگذاردبعد از موت اینکہ) وصیۃ کند برای والدین و برای خویشا وندانِ خود بہ طریقۂ کہ شرعاً معروف است یعنی بہ عدل وانصاف، لازم است این (وصیت وعمل بآن ) بر متقیان

  181. فَمَنۢ بَدَّلَهُۥ بَعۡدَمَا سَمِعَهُۥ فَإِنَّمَآ إِثۡمُهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُۥٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:181

    پس ہرکس کہ تبدیل کند آن وصیت را بعد از انکہ شنید آنرا پس گناہ آن بر کسانی ایست کہ تبدیل می کنند آنرا، چون خدا بسیار شنوا و دانا است

  182. فَمَنۡ خَافَ مِن مُّوصٖ جَنَفًا أَوۡ إِثۡمٗا فَأَصۡلَحَ بَيۡنَهُمۡ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

    Open ayah 2:182

    پس کسیکہ خطر داشتہ باشد از وصیت کنندہ ظلم را بہ خطای یا قصدًا پس صلح کند درمیان آنھا(بہ تبدیل وصیۃ) پس بر و گناھی نیست، چون خدا بسیار آمر زندہ و مہر بان است

  183. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

    Open ayah 2:183

    (نیزیکی از نیکی ہا روزۂ رمضان است، لذا فرمود) ای مؤمنان فرض کردہ شد بر شما روزہ طوریکہ فرض کردہ شدہ بود بر آنانکہ پیش از شما بودند ،تاشما پر ھیز گار شوید

  184. أَيَّامٗا مَّعۡدُودَٰتٖۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٖ فَعِدَّةٞ مِّنۡ أَيَّامٍ أُخَرَۚ وَعَلَى ٱلَّذِينَ يُطِيقُونَهُۥ فِدۡيَةٞ طَعَامُ مِسۡكِينٖۖ فَمَن تَطَوَّعَ خَيۡرٗا فَهُوَ خَيۡرٞ لَّهُۥۚ وَأَن تَصُومُواْ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:184

    آن روزہ در چند روز بہ شما رلازم است، پس کسیکہ از شما مریض یا درسفر باشد پس لازم است براوشمردن روزۂ قضا از روز ہای دیگر، و بر آنانکہ طاقت روزہ را دارند (ولی روزہ نہ می گیرند) فدیہ لازم است بقدر خوراک یک مسکین،پس ہر کس کہ بخوشی بکند یک کار نیک را پس آن بہتر است برای او، وروزہ داشتن برای شما بہتر است اگر مید انستہ باشید (ثواب وفائدۂ آن را

  185. شَهۡرُ رَمَضَانَ ٱلَّذِيٓ أُنزِلَ فِيهِ ٱلۡقُرۡءَانُ هُدٗى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنَٰتٖ مِّنَ ٱلۡهُدَىٰ وَٱلۡفُرۡقَانِۚ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ ٱلشَّهۡرَ فَلۡيَصُمۡهُۖ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٖ فَعِدَّةٞ مِّنۡ أَيَّامٍ أُخَرَۗ يُرِيدُ ٱللَّهُ بِكُمُ ٱلۡيُسۡرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمُ ٱلۡعُسۡرَ وَلِتُكۡمِلُواْ ٱلۡعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُواْ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمۡ وَلَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

    Open ayah 2:185

    (فرضیت روزہ درماہ رمضان باین علت است کہ)ماہ رمضان آنست کہ دران قرآن نازل کردہ شد برای ھدایت مردم، و دارای دلائل و اضحہ مربوط بہ ھدایت، ودارای تعلیمات فرق کنندہ در بین حق و باطل ،پس ہر کہ دریا بد از شما ماہ رمضان را پس باید دران روزہ دارد، وکسیکہ مریض یادر سفر باشد پس لازم است ا ورا شمردنِ روزۂ قضا از روزھای دیگر، خدابہ شماآسانی رامی خواھد، ونہ می خواہد بہ شما سختی را (و قضا را لازم کرد) تا تمام کنید شمارۂ رمضان را، و تا بہ بزرگی یاد کنید خدا را برینکہ شما را ھدایت نمود، وتا شکرا و را بجا آرید

  186. وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌۖ أُجِيبُ دَعۡوَةَ ٱلدَّاعِ إِذَا دَعَانِۖ فَلۡيَسۡتَجِيبُواْ لِي وَلۡيُؤۡمِنُواْ بِي لَعَلَّهُمۡ يَرۡشُدُونَ

    Open ayah 2:186

    وچون سوال کنند ترا بندگان من دربارۂ من، پس من بآنہا نزدیک ام کہ قبول می کنم دعای دعا کنند ہ را ہر گاہ کہ خواند مرا، پس باید آنھا (نیز) قبول کنند حکم مرا، و باید یقین داشتہ باشند بہ وحدانیت من تا رشد یابند (کامیاب شوند )

  187. أُحِلَّ لَكُمۡ لَيۡلَةَ ٱلصِّيَامِ ٱلرَّفَثُ إِلَىٰ نِسَآئِكُمۡۚ هُنَّ لِبَاسٞ لَّكُمۡ وَأَنتُمۡ لِبَاسٞ لَّهُنَّۗ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ كُنتُمۡ تَخۡتَانُونَ أَنفُسَكُمۡ فَتَابَ عَلَيۡكُمۡ وَعَفَا عَنكُمۡۖ فَٱلۡـَٰٔنَ بَٰشِرُوهُنَّ وَٱبۡتَغُواْ مَا كَتَبَ ٱللَّهُ لَكُمۡۚ وَكُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَكُمُ ٱلۡخَيۡطُ ٱلۡأَبۡيَضُ مِنَ ٱلۡخَيۡطِ ٱلۡأَسۡوَدِ مِنَ ٱلۡفَجۡرِۖ ثُمَّ أَتِمُّواْ ٱلصِّيَامَ إِلَى ٱلَّيۡلِۚ وَلَا تُبَٰشِرُوهُنَّ وَأَنتُمۡ عَٰكِفُونَ فِي ٱلۡمَسَٰجِدِۗ تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ فَلَا تَقۡرَبُوهَاۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ ءَايَٰتِهِۦ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ

    Open ayah 2:187

    حلال کردہ شد برای شما در شبٍ روزہ ھم بستری باز نان تان،(چون) آنھامانند لباس اند برای شما، و شمامانند لباس اید برای آنھا، خدا دانست کہ شما خیانت می کنید بہ جان خود، پس باز گشت خدا بہ رحمت بر شما، و معاف کرد شما را، پس الحال ھم بستری کنید باز نان درشب روزہ و طلب کنید چیزی را کہ مقدّر کردہ است خدا بہ شما، و بخورید و بنو شید درشب روزہ تا آنکہ واضح شود بہ شما خط سفید صبح از خط سیاہ شب (کہ عبارت)از طلوع فجر است، باز تمام کنید روزۂ خود را تا در آمدن شب،وباز نان قریب نہ شوید در حالیکہ شما در مسجد ہا معتکف باشید،این احکام حدود مقرر کردۂ خدااست، پس بآن نزد یک مشوید بہ غرض تجاوز،ھمچنین بیان می کند خدا احکام خود را بہ مردم تا متقی شوند

  188. وَلَا تَأۡكُلُوٓاْ أَمۡوَٰلَكُم بَيۡنَكُم بِٱلۡبَٰطِلِ وَتُدۡلُواْ بِهَآ إِلَى ٱلۡحُكَّامِ لِتَأۡكُلُواْ فَرِيقٗا مِّنۡ أَمۡوَٰلِ ٱلنَّاسِ بِٱلۡإِثۡمِ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:188

    (چونکہ مسلمان در تمام عمر از حرام روزہ دار است لذافرمود) ومخورید مال ہا ی یک دیگر را درمیان خود بہ ناحق، و نر سانید آن اموال را بہ حاکمان تا بخورید یک حصۂ ازاموال مردم را بہ گناہ (وحرام) در حالیکہ شما مید انید۔

  189. ۞يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡأَهِلَّةِۖ قُلۡ هِيَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلۡحَجِّۗ وَلَيۡسَ ٱلۡبِرُّ بِأَن تَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِنۡ أَبۡوَٰبِهَاۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ

    Open ayah 2:189

    ازتومی پر سند دربارۂ او ضاع مختلف ھلال، تو بگو آن اوضاع ھلال ذریعۂ شناختن اوقات است برای مردم،وخصوصًا برای معرفت وقت حج است، و این نیکی نیست کہ (در حالت احرام)در آید در خانھای خود از طرف عقب آن، ولیکن نیکی نیکی کسی است کہ تقوی اختیار کند، ودر آید شما در خآنھا از در وازۂ آنھا ،واز خدا تبر سید (کارھارابہ عکس فرمودۂ خدا انجام ندھید) تا کامیاب شوید

  190. وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ وَلَا تَعۡتَدُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ 

    Open ayah 2:190

    وبرای دفاع از احکام مذکور بجنگید شما در راہ خدا با آنا نکہ می جنگند با شما واز حد تجاوز نکنید، چون خدا دوست نمیدارد حد گذری کنان را

  191. وَٱقۡتُلُوهُمۡ حَيۡثُ ثَقِفۡتُمُوهُمۡ وَأَخۡرِجُوهُم مِّنۡ حَيۡثُ أَخۡرَجُوكُمۡۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَشَدُّ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۚ وَلَا تُقَٰتِلُوهُمۡ عِندَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ حَتَّىٰ يُقَٰتِلُوكُمۡ فِيهِۖ فَإِن قَٰتَلُوكُمۡ فَٱقۡتُلُوهُمۡۗ كَذَٰلِكَ جَزَآءُ ٱلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:191

    و قتل کنید مشرکان را درہرجایکہ بیا بید آنھارا،و بیرون کنیدآنھارا از ھمان جایکہ شمارابیرون کردہ بودند،وغلبۂ کفر و شرک سخت تر وبد تر است از قتل،و جنگ مکنید بامشرکان درنزد مسجد حرام تاآنکہ قتال کنندباشما درآنجا،پس اگر جنگ کردند با شما(درآنجا)پس قتل کنید آنھارا،ھمچنن است سزای کافران

  192. فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

    Open ayah 2:192

    پس اگر باز آمدند(از کفر خود خدا توبۂ آنھاراقبول می کند ) چون خدا بسیار آمر زندہ و مہربان است

  193. وَقَٰتِلُوهُمۡ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتۡنَةٞ وَيَكُونَ ٱلدِّينُ لِلَّهِۖ فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَلَا عُدۡوَٰنَ إِلَّا عَلَى ٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:193

    وجاری دارید جنگ را باکفار تا آنکہ فتنۂ کفر باقی نماند،وگردد عبادت مردم صرف برای خدا ، پس اگرآنہا باز آمدند از کفر و شرک خود (آنھا راچیزی نگوید) چون درست نیست حد گذری مگر برظالمان(واین ھاازظلم خودباز آمدند)

  194. ٱلشَّهۡرُ ٱلۡحَرَامُ بِٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ وَٱلۡحُرُمَٰتُ قِصَاصٞۚ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَٱعۡتَدُواْ عَلَيۡهِ بِمِثۡلِ مَا ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلۡمُتَّقِينَ

    Open ayah 2:194

    قتال وجنگ در ماہ حرام در مقابل قتال در ماہ حرام جائزاست،چونکہ از بی حرمتی چیز ہای محترم قصاص گرفتہ می شود، پس ہرکس کہ حد گذری کند بر شما پس شما حد گذری کنید با او بہ آن اندازۂ کہ حد گذری کردہ بود بر شما، و از عذاب خدا بتر سید، وبدانیدکہ مدد خدا با پرھیزگاران است

  195. وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَلَا تُلۡقُواْ بِأَيۡدِيكُمۡ إِلَى ٱلتَّهۡلُكَةِ وَأَحۡسِنُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

    Open ayah 2:195

    وخرچ کنید در راہ خدا(درجہاد)، ومیندازید خودرا (بذریعۂ بخل) در ھلاکت ، و نیکی کنید، زیرا خدا دوست دارد نیکی کنندگان را

  196. وَأَتِمُّواْ ٱلۡحَجَّ وَٱلۡعُمۡرَةَ لِلَّهِۚ فَإِنۡ أُحۡصِرۡتُمۡ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۖ وَلَا تَحۡلِقُواْ رُءُوسَكُمۡ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡهَدۡيُ مَحِلَّهُۥۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ بِهِۦٓ أَذٗى مِّن رَّأۡسِهِۦ فَفِدۡيَةٞ مِّن صِيَامٍ أَوۡ صَدَقَةٍ أَوۡ نُسُكٖۚ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَمَن تَمَتَّعَ بِٱلۡعُمۡرَةِ إِلَى ٱلۡحَجِّ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۚ فَمَن لَّمۡ يَجِدۡ فَصِيَامُ ثَلَٰثَةِ أَيَّامٖ فِي ٱلۡحَجِّ وَسَبۡعَةٍ إِذَا رَجَعۡتُمۡۗ تِلۡكَ عَشَرَةٞ كَامِلَةٞۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمۡ يَكُنۡ أَهۡلُهُۥ حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ

    Open ayah 2:196

    وبہ تما م برسانید حج و عمرۂ شروع کردۂ خود را برای رضای خدا، پس اگر ازادای مناسک حج وعمرہ منع کردہ شدید پس لازم است بر شماآنچہ آسان باشد از قربانی، و متراشید سر ہای خودرا تا آنکہ بر سد قربانی بجای خود (حدود حرم)،پس کسیکہ از شما مریض باشدیا او را تکلیفی باشد بہ علّت درد سرکہ سر خودرا بتراشد پس لازم است براو فدیۂ کہ از قسم روزہ باشدیا از قسم صدقہ یا از قسم قربانی،پس چون درامن شدید، پسکسیکہ فائدہ بردارد از عمرہ در ایام حج،

  197. ٱلۡحَجُّ أَشۡهُرٞ مَّعۡلُومَٰتٞۚ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلۡحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِي ٱلۡحَجِّۗ وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ يَعۡلَمۡهُ ٱللَّهُۗ وَتَزَوَّدُواْ فَإِنَّ خَيۡرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقۡوَىٰۖ وَٱتَّقُونِ يَٰٓأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ

    Open ayah 2:197

    برای وقت حج ماہ ہای معلوم است، پس ہر کہ ارادہ کند دران ماہ ہاادای فریضۂ حج را پس جائز نیست برای او سخن ھم بستری ورغبت بہ زنان و نہ نافرمانی ونہ جنگ و جدل در ایام حج(کہ این ھا منافی حج اند) و ہر چہ می کنید از کار ہای نیک خدا آن را مید اند، و باخود توشہ گرید در سفر حج، چون این بہترین پرھیز است از سؤال وگدای گری،و بترسید از عزاب من ای صاحبان خرد

  198. لَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٌ أَن تَبۡتَغُواْ فَضۡلٗا مِّن رَّبِّكُمۡۚ فَإِذَآ أَفَضۡتُم مِّنۡ عَرَفَٰتٖ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ عِندَ ٱلۡمَشۡعَرِ ٱلۡحَرَامِۖ وَٱذۡكُرُوهُ كَمَا هَدَىٰكُمۡ وَإِن كُنتُم مِّن قَبۡلِهِۦ لَمِنَ ٱلضَّآلِّينَ

    Open ayah 2:198

    بر شما گناہی نیست کہ در ایام حج طلب کنید فضل ورزق را از پر وردگار خود، پس وقتیکہ باز گر دید ازعرفات پس یاد کنید خدارا نزد مشعر حرام (مزدلفہ)ویاد کنید اورا چنانکہ شما را ھدایت کردہ است، واقع کہ بودید شماپیش از ھدایت اواز جملۂ گمراہان

  199. ثُمَّ أَفِيضُواْ مِنۡ حَيۡثُ أَفَاضَ ٱلنَّاسُ وَٱسۡتَغۡفِرُواْ ٱللَّهَۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

    Open ayah 2:199

    بعدًا باز گردید (بہ طرف منٰی) از جایکہ بازی می گردند عامۂ مردم (یعنی ازعرفات) وآمرزش بخواھید از خداکہ خدا بسیار آمرزندہ ومہربان است

  200. فَإِذَا قَضَيۡتُم مَّنَٰسِكَكُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَذِكۡرِكُمۡ ءَابَآءَكُمۡ أَوۡ أَشَدَّ ذِكۡرٗاۗ فَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا وَمَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖ 

    Open ayah 2:200

    پس چون ادا کر دید مناسک (ارکان حج) خود را پس یاد کنید خدا را مانند یاد کردن تان پدر ہای خودرا، بلکہ زیادہ ازان ،پس از مردمان (از حاجیان )کسی ہست کہ می گوید ای پروردگارما بدہ بہ ما نعمت ھای دنیارا، و نہ باشد اورا در آخرت ھیچ سہمی

  201. وَمِنۡهُم مَّن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا حَسَنَةٗ وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِ حَسَنَةٗ وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ 

    Open ayah 2:201

    واز مرد مان (حاجیان) کسی ہست کہ می گوید ای پروردگار مابدہ مارا درد دنیا خیر و خوبی و در آخرت نیز خیر و خوبی، و نگہ دار مارا از عذاب دوزخ

  202. أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ نَصِيبٞ مِّمَّا كَسَبُواْۚ وَٱللَّهُ سَرِيعُ ٱلۡحِسَابِ 

    Open ayah 2:202

    ھمین گروہ را حصہ است از آنچہ کہ کردہ اند، و خدا زود حساب گیرندہ است (اعمال بند گان خودرا)

  203. ۞وَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ فِيٓ أَيَّامٖ مَّعۡدُودَٰتٖۚ فَمَن تَعَجَّلَ فِي يَوۡمَيۡنِ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۖ لِمَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّكُمۡ إِلَيۡهِ تُحۡشَرُونَ 

    Open ayah 2:203

    وذکر کنید خدارا در روز ہای شمردہ شدہ (درمنٰی) پس کسیکہ بزودی کوچ کند از منٰی در دو روز ھیچ گناھی نیست بر او، و کسیکہ تاخیر کند (تا روز سوم) پس گناہی نیست براو(بلکہ اوراثواب زیاداست)، این (بجاآوری ذکرخدا) کسی را ست کہ تقوا اختیارکند، وبترسید از خدا و بدانید کہ شما بدربار خدا جمع کردہ خواھید شد

  204. وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُعۡجِبُكَ قَوۡلُهُۥ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَيُشۡهِدُ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا فِي قَلۡبِهِۦ وَهُوَ أَلَدُّ ٱلۡخِصَامِ 

    Open ayah 2:204

    واز مرد مان کسی ہست کہ در تعّجب می اندازد ترا گفتگوی او راجع بہ زندگانی دنیا، و گواہ می سازد خدا را (یعنی قسم می خورد) بر آنچہ کہ در دل دارد، حالاً کہ سخت ترین خصومت گران ومناقشہ کنندگان است

  205. وَإِذَا تَوَلَّىٰ سَعَىٰ فِي ٱلۡأَرۡضِ لِيُفۡسِدَ فِيهَا وَيُهۡلِكَ ٱلۡحَرۡثَ وَٱلنَّسۡلَۚ وَٱللَّهُ لَا يُحِبُّ ٱلۡفَسَادَ 

    Open ayah 2:205

    وچون او باز گردد ازمجلس پیغامبر کوشش می کند تا فساد برپا کند در زمین، وبرباد ساز د زراعت ہا و نسل ہای مردم را، و خدا دوست نہ دارد فساد(وفساد کنندہ را)

  206. وَإِذَا قِيلَ لَهُ ٱتَّقِ ٱللَّهَ أَخَذَتۡهُ ٱلۡعِزَّةُ بِٱلۡإِثۡمِۚ فَحَسۡبُهُۥ جَهَنَّمُۖ وَلَبِئۡسَ ٱلۡمِهَادُ 

    Open ayah 2:206

    وچون گفتہ شود آن شخص را (بطور نصیحت)کہ بترس از خدا آمادہ سازد اورا تکبر بہ گناہِ دیگر، پس کافی است او را دوزخ، والبتہ بد جای است آن دوزخ

  207. وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَشۡرِي نَفۡسَهُ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِۚ وَٱللَّهُ رَءُوفُۢ بِٱلۡعِبَادِ 

    Open ayah 2:207

    و از مرد مان کسی ہست کہ می فروشد جان خود را برای حصول رضای خدا ،وخدا بسیار مشفق است بہ( ھم چنین) بندگان خود

  208. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱدۡخُلُواْ فِي ٱلسِّلۡمِ كَآفَّةٗ وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٞ 

    Open ayah 2:208

    ای مؤمنان داخل شوید دراسلام کاملاً یعنی ادامہ بد ھید ھمہ احکام آن را، و پیروی مکنید قدم ہای شیطان را، چون او بہ شما دشمن آشکار است

  209. فَإِن زَلَلۡتُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡكُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ فَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ 

    Open ayah 2:209

    پس اگر بلغزید شما بعد از ینکہ آمد بہ شمادلائل واضحہ وبیان گرحق، پس بدانید کہ خدا غالب است (بر ھمہ مخلوقات) وحکیم است (درتأخیر عذاب مجرمان)

  210. هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّآ أَن يَأۡتِيَهُمُ ٱللَّهُ فِي ظُلَلٖ مِّنَ ٱلۡغَمَامِ وَٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ وَقُضِيَ ٱلۡأَمۡرُۚ وَإِلَى ٱللَّهِ تُرۡجَعُ ٱلۡأُمُورُ 

    Open ayah 2:210

    انتظار نہ می کنند کفّار(برای ایمان آوردن) مگر این را کہ بیاید خدا بہ نزد آنھا در سایہ بان ہای از ابرسفید، و بیایند فرشتگان، و فیصلہ کردہ شود معاملۂ مردم، و صرف بہ بارگاہ خدا باز گردانیدہ می شود تمام چیز ھا، (تمام معاملات وقضایای بشری)

  211. سَلۡ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ كَمۡ ءَاتَيۡنَٰهُم مِّنۡ ءَايَةِۭ بَيِّنَةٖۗ وَمَن يُبَدِّلۡ نِعۡمَةَ ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُ فَإِنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ

    Open ayah 2:211

    بپرس از بنی اسرائیل کہ چہ قدربسیار دادیم بآنھا ازآیات واضحہ،و ہرکس کہ تبدیل کند نعمت خدارا پس از ینکہ بہ او آید (پس باید دانست)کہ خدا سخت عذاب کنندہ است

  212. زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُواْ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا وَيَسۡخَرُونَ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْۘ وَٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ فَوۡقَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۗ وَٱللَّهُ يَرۡزُقُ مَن يَشَآءُ بِغَيۡرِ حِسَابٖ

    Open ayah 2:212

    (ازین سبب کفّار ایمان نہ می آرند )کہ مزیّن کردہ شدہ برای کفار زندگانی دنیا(وبہ ھمین علّت) تمسخر می کنند مؤمنان راحالاً کہ آنانکہ تقوا اختیارکردہ اند فوق کفار باشند در مرتبہ در روز قیامت، و خدا بی حساب روزی می دھد کسی را کہ بخواہد (لیکن این دلیل سعادت شدن نہ می تواند)

  213. كَانَ ٱلنَّاسُ أُمَّةٗ وَٰحِدَةٗ فَبَعَثَ ٱللَّهُ ٱلنَّبِيِّـۧنَ مُبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ وَأَنزَلَ مَعَهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّ لِيَحۡكُمَ بَيۡنَ ٱلنَّاسِ فِيمَا ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِۚ وَمَا ٱخۡتَلَفَ فِيهِ إِلَّا ٱلَّذِينَ أُوتُوهُ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ بَغۡيَۢا بَيۡنَهُمۡۖ فَهَدَى ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لِمَا ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِ مِنَ ٱلۡحَقِّ بِإِذۡنِهِۦۗ وَٱللَّهُ يَهۡدِي مَن يَشَآءُ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٍ

    Open ayah 2:213

    بودند مردم جہان ھمہ یک جماعۂ واحد، یعنی پیرو توحید بودند (باز اختلاف کردند)پس خدا فرستاد انبیاء را مژدہ دھندہ و تر سانندہ، ونازل کرد خداھمرای آنھا کتاب دارای دین حق را تا حکم کند خدا (بذریعۂ آن کتاب) دربین مردم در چیز یکہ دران اختلاف کردہ بودند، و اختلاف نہ کرد دران کتاب مگرآنا نکہ دادہ شدہ بود بآنھاکتاب (واین اختلاف ایشان) بعد از آمدن دلائل ظاھرہ بود بہ سبب ضدّ وحسد درمیان خود، پس ھدایت کرد خدابا رادۂ خود مؤمنان را بآنچہ کہ دربارۂ آن بامردم اختلاف کردہ بودند یعنی دربارۂ دین حق، و خدا بہ راہ راست می برد کسی را کہ خواھد بہ

  214. أَمۡ حَسِبۡتُمۡ أَن تَدۡخُلُواْ ٱلۡجَنَّةَ وَلَمَّا يَأۡتِكُم مَّثَلُ ٱلَّذِينَ خَلَوۡاْ مِن قَبۡلِكُمۖ مَّسَّتۡهُمُ ٱلۡبَأۡسَآءُ وَٱلضَّرَّآءُ وَزُلۡزِلُواْ حَتَّىٰ يَقُولَ ٱلرَّسُولُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ مَتَىٰ نَصۡرُ ٱللَّهِۗ أَلَآ إِنَّ نَصۡرَ ٱللَّهِ قَرِيبٞ

    Open ayah 2:214

    آیا شما گمان دارید کہ درجنّت داخل می شوید؟ حالًا کہ نیا مدہ است بہ شما حالت آنانکہ گذشتہ اند پیش از شما کہ رسیدہ بود بآنھا تنگدستی و مشقت، و جنبا نیدہ شد ند، حتی کہ می گفت پیغمبر شان و آنانکہ ایمان آوردہ با پیغامبر بودند کہ کی خواہد آمد مدد خدا (گفتہ شد کہ) آگاہ باشید مدد خدا نزد یک است

  215. يَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلۡ مَآ أَنفَقۡتُم مِّنۡ خَيۡرٖ فَلِلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَٱبۡنِ ٱلسَّبِيلِۗ وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:215

    مسلمانانمی پر سنداز تو کہ کدام قسم مال را خرچ کنند؟ بگو ہر چہ خرچ کردن می خواھیداز مال حلال، پس برای والدین و خویشاوندان و یتیمان و فقیران، و مسافران خرچ کنید، و ہر چہ می کنید از نیکی پس یقینًا خدا بآن خوب دانا است

  216. كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ وَهُوَ كُرۡهٞ لَّكُمۡۖ وَعَسَىٰٓ أَن تَكۡرَهُواْ شَيۡـٔٗا وَهُوَ خَيۡرٞ لَّكُمۡۖ وَعَسَىٰٓ أَن تُحِبُّواْ شَيۡـٔٗا وَهُوَ شَرّٞ لَّكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ وَأَنتُمۡ لَا تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:216

    لازم کردہ شد بر شما جنگ (جہاد) و آن مشکل معلوم می شود بہ شماو (لیکن) بسا اوقات مکروہ می پندار ید چیزی را و آن برای شما خیر می باشد و، بسا اوقات شمادوست دارید وپسند می کنید یک چیزرا و آن برای شما ضرر می باشد، و خدامیداند (نفع ونقصان شمارا)وشما خودتان نمیدانید

  217. يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ قِتَالٖ فِيهِۖ قُلۡ قِتَالٞ فِيهِ كَبِيرٞۚ وَصَدٌّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَكُفۡرُۢ بِهِۦ وَٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ وَإِخۡرَاجُ أَهۡلِهِۦ مِنۡهُ أَكۡبَرُ عِندَ ٱللَّهِۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَكۡبَرُ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۗ وَلَا يَزَالُونَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمۡ عَن دِينِكُمۡ إِنِ ٱسۡتَطَٰعُواْۚ وَمَن يَرۡتَدِدۡ مِنكُمۡ عَن دِينِهِۦ فَيَمُتۡ وَهُوَ كَافِرٞ فَأُوْلَٰٓئِكَ حَبِطَتۡ أَعۡمَٰلُهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:217

    مشرکین می پر سند از تو دربارۂ شہر حرام یعنی دربارۂ قتال کردن دران،بگو جنگ کردن دران غلطی بزرگ است و (لیکن) منع کردن ازراہ خدا، و انکار از توحید خدا، و منع کردن از مسجد حرام،و بیرون کردن آھل مسجد حرام ازآن مسجد زیادہ جرم عظیم است نزد خدا ، وفتنۂ شرک زیادہ سخت است از قتال کردن (درماہ حرام)، وھمیشہ کفّار باشما می جنگند تا شما را باز گرد انند از دین تان اگر بتوانند، و ہر کہ از شما باز گردد از دین خود باز بمیرد در حالتِ کفر پس اعمال ھم چنین گروہ ضائع می شود ھم در دنیا وھم در آخرت، وآن گروہ مصاحب دوزخ باشند کہ آنھا دران تا ھمیشہ باشند

  218. إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَاجَرُواْ وَجَٰهَدُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ أُوْلَٰٓئِكَ يَرۡجُونَ رَحۡمَتَ ٱللَّهِۚ وَٱللَّهُ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

    Open ayah 2:218

    البتہ آنا نکہ ایمان آور دند و آنانکہ (بعد از ایمان) ھجرت کردند وجہاد کردند در راہ خدا ،آن گروہ امید دارند رحمت خدارا، و خدا بسیار آمر زندہ و مہر بان است (کہ ازرحمت ومغفرت خودآنھارامحروم نہ می سازد)

  219. ۞يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡخَمۡرِ وَٱلۡمَيۡسِرِۖ قُلۡ فِيهِمَآ إِثۡمٞ كَبِيرٞ وَمَنَٰفِعُ لِلنَّاسِ وَإِثۡمُهُمَآ أَكۡبَرُ مِن نَّفۡعِهِمَاۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلِ ٱلۡعَفۡوَۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ

    Open ayah 2:219

    مردم می پر سنداز تو دربارۂ شراب و قمار، بگودر عمل ھر دو گناہ بزرگ وفائد ھا است(دردنیا)برای مردم و (لیکن) گناہ ہر دو بزرگ تر است از فائدہ شان۔ومی پر سنداز تو کہ کدام قسم مال خود را خرچ کنند؟، بگو آنچہ از ضرورت تان زائد باشد (آنرا خرچ کنید البتہ بعد از نزول آیت انفاق وزکوۃ این آیت منسوخ شد) ھمچنین بیان می کند خدا برای شما آیات خودرا تاشماغور وفکر کنید

  220. فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡيَتَٰمَىٰۖ قُلۡ إِصۡلَاحٞ لَّهُمۡ خَيۡرٞۖ وَإِن تُخَالِطُوهُمۡ فَإِخۡوَٰنُكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ ٱلۡمُفۡسِدَ مِنَ ٱلۡمُصۡلِحِۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَأَعۡنَتَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ 

    Open ayah 2:220

    در بارۂ دنیا و آخرت (ھردو)و می پر سنداز تو دربارۂ اموال یتیم ہا،بگو اصلاح نمودنِ اموال آنھا خیر است برای شما وبرای آنہا، واگر خلط سازید مال آنھارا با مال خود حرجی نیست؛ چون آنھا برادران شما اند؛ وخدا میداند (و فرق می کند)مفسد را از مصلح، و اگر خدامی خواست شما را در مشقت می انداخت، یقینًا خدا غالب ومحکم کار است

  221. وَلَا تَنكِحُواْ ٱلۡمُشۡرِكَٰتِ حَتَّىٰ يُؤۡمِنَّۚ وَلَأَمَةٞ مُّؤۡمِنَةٌ خَيۡرٞ مِّن مُّشۡرِكَةٖ وَلَوۡ أَعۡجَبَتۡكُمۡۗ وَلَا تُنكِحُواْ ٱلۡمُشۡرِكِينَ حَتَّىٰ يُؤۡمِنُواْۚ وَلَعَبۡدٞ مُّؤۡمِنٌ خَيۡرٞ مِّن مُّشۡرِكٖ وَلَوۡ أَعۡجَبَكُمۡۗ أُوْلَٰٓئِكَ يَدۡعُونَ إِلَى ٱلنَّارِۖ وَٱللَّهُ يَدۡعُوٓاْ إِلَى ٱلۡجَنَّةِ وَٱلۡمَغۡفِرَةِ بِإِذۡنِهِۦۖ وَيُبَيِّنُ ءَايَٰتِهِۦ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ

    Open ayah 2:221

    ونکاح نکنید باز نان مشرکہ تا آنکہ ایمان آرند،والبتہ کنیز مؤمن بہتر است اززن آزادیکہ مشرک باشد، اگرچہ حسن و جمال زن مشرک شمارادرتعجب اندازد، و بہ نکاح ندھید زنان مسلمان را بہ مردان مشرک،تا آنکہ ایمان آرند،البتہ غلام مؤمن بہتر است ازآزاد مشرک اگرچہ شمارا در تعجب اندازد مال وجمال آن مشرک،این گروہ زنان و مردان مشرک دعوت می دھند مردم را بہ طرف دوزخ،وخدا دعوت میدھدبند ہای خود را بہ سوی بہشت و آمرزش بارادۂ خود،وبیان می کند خدا آیات (واحکام) خود را برای مردم تا یاد آور شوند

  222. وَيَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡمَحِيضِۖ قُلۡ هُوَ أَذٗى فَٱعۡتَزِلُواْ ٱلنِّسَآءَ فِي ٱلۡمَحِيضِ وَلَا تَقۡرَبُوهُنَّ حَتَّىٰ يَطۡهُرۡنَۖ فَإِذَا تَطَهَّرۡنَ فَأۡتُوهُنَّ مِنۡ حَيۡثُ أَمَرَكُمُ ٱللَّهُۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلتَّوَّٰبِينَ وَيُحِبُّ ٱلۡمُتَطَهِّرِينَ

    Open ayah 2:222

    ومردم می پر سنداز تو دربارۂ حیض،بگو آن نجاست است پس جدا شوید از بستر زنان در حالت حیض، و نزدیکی (ھم بستری) مکنید بآنھا تا آنکہ پاک شوند، پس چون خوب پاک شوند باز نزدیکی کنید بہ آنھا از جای کہ خدا اجازت دادہ است، چون خدا دوست دارد زیادہ توبہ کنندگان را و دوست داردزیادہ پاکی اختیارکنندہ گان را

  223. نِسَآؤُكُمۡ حَرۡثٞ لَّكُمۡ فَأۡتُواْ حَرۡثَكُمۡ أَنَّىٰ شِئۡتُمۡۖ وَقَدِّمُواْ لِأَنفُسِكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّكُم مُّلَٰقُوهُۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:223

    زنان شما مانند زراعت اند برای شما، پس نزدیک شوید بہ زنان زراعت مانند خود بہ ہر وضعی کہ بخواھید، و تقدیم کنید نیکی ہارا برای فائدۂ خود تان، وبترسید از خدا، وبدانید کہ شما روبہ رو خواھید شد با او، و مژدہ بدہ (توای پیغامبربہ نجات آن روز) مؤمنان را

  224. وَلَا تَجۡعَلُواْ ٱللَّهَ عُرۡضَةٗ لِّأَيۡمَٰنِكُمۡ أَن تَبَرُّواْ وَتَتَّقُواْ وَتُصۡلِحُواْ بَيۡنَ ٱلنَّاسِۚ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:224

    و نسازید نام خدا را نشانہ برای قسم ہای خود بہ غرض اینکہ اجتناب کنید از نیکی و تقوا واز اصلاح دربین مرد(چون خداباین سہ کار امرکردہ است پس نام اورا برای منع ازین کارھاچگونہ استعمال می کنید) و خدا خوب شنواو دانا است

  225. لَّا يُؤَاخِذُكُمُ ٱللَّهُ بِٱللَّغۡوِ فِيٓ أَيۡمَٰنِكُمۡ وَلَٰكِن يُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتۡ قُلُوبُكُمۡۗ وَٱللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٞ

    Open ayah 2:225

    خداشماراگرفت نہ می کند بہ قسم ہای غیر قصدی تان ،و لیکن خداگرفت می کند شما را بآن قسمیکہ از زیر دل خوردہ اید، و خدا بسیار آمر زندہ ونرم خوی است

  226. لِّلَّذِينَ يُؤۡلُونَ مِن نِّسَآئِهِمۡ تَرَبُّصُ أَرۡبَعَةِ أَشۡهُرٖۖ فَإِن فَآءُو فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

    Open ayah 2:226

    مدّ ت آنانکہ قسم می خورند بہ نزدیک نہ شدن زنانِ خود انتظار چہار ماہ است،پس اگر رجوع کنند (بہ نزدیک شدن امید است کہ معاف کردہ شوند)زیرا یقینًا خدا خوب آمر زندہ و مہربان است

  227. وَإِنۡ عَزَمُواْ ٱلطَّلَٰقَ فَإِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:227

    و اگرطلاق را ارادہ کنند (یعنی رجوع نہ کردند) پس یقینًا خدا خوب شنو اودانا است (بر ینکہ بہ زبان چہ گفتند ودردل چہ داشتند)

  228. وَٱلۡمُطَلَّقَٰتُ يَتَرَبَّصۡنَ بِأَنفُسِهِنَّ ثَلَٰثَةَ قُرُوٓءٖۚ وَلَا يَحِلُّ لَهُنَّ أَن يَكۡتُمۡنَ مَا خَلَقَ ٱللَّهُ فِيٓ أَرۡحَامِهِنَّ إِن كُنَّ يُؤۡمِنَّ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ وَبُعُولَتُهُنَّ أَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِي ذَٰلِكَ إِنۡ أَرَادُوٓاْ إِصۡلَٰحٗاۚ وَلَهُنَّ مِثۡلُ ٱلَّذِي عَلَيۡهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ وَلِلرِّجَالِ عَلَيۡهِنَّ دَرَجَةٞۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

    Open ayah 2:228

    وزنان طلاق دادہ شدہ انتظار کنند دربارۂ نفس ہای خود تا مدت سہ حیض (بہ غرض عدّت) و حلال نیست بر زنان کہ بپوشانند آنچہ راکہ خدا آفریدہ است در رحم ہای آنھا (یعنی درصورت حمل بدروغ نہ گویند کہ عدت من گذشتہ است ) اگر ایمان داشتہ باشند بہ خدا و بہ روز آخرت، و شوھر ہای شان زیادہ حق داراند در باز گردایند ن آن زنان بہ نکاح آنھا در مدت عدّت، اگر شوھر ہای شان اصلاح می خواستہ باشند ،و زنان را بر مردان حقّ است مثل آن حق کہ مردان را بر زنان است بہ بطریقۂ کہ شرعاً معروف است (ولیکن) مرد ہا مرتبہ زیاد دارند در مقابل زنان، و خدا بسیار غالب و دارای حکمت است،(کہ حکمت درجۂ مردان رابرزنان خداخودش میداند)

  229. ٱلطَّلَٰقُ مَرَّتَانِۖ فَإِمۡسَاكُۢ بِمَعۡرُوفٍ أَوۡ تَسۡرِيحُۢ بِإِحۡسَٰنٖۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمۡ أَن تَأۡخُذُواْ مِمَّآ ءَاتَيۡتُمُوهُنَّ شَيۡـًٔا إِلَّآ أَن يَخَافَآ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِۖ فَإِنۡ خِفۡتُمۡ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَا فِيمَا ٱفۡتَدَتۡ بِهِۦۗ تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ فَلَا تَعۡتَدُوهَاۚ وَمَن يَتَعَدَّ حُدُودَ ٱللَّهِ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ

    Open ayah 2:229

    طلاقی کہ بعد ازان رجوع ممکن است تادو بارمی باشد،پس ازان نگاہ داشتن زن است بہ طریقۂ شرعی یا آزاد کردن آن است بہ خوبی،وحلال نیست شمارا کہ بگیرید چیزی را ازان مالیکہ (مہریکہ)دادہ بودید بہ زنان،مگر اینکہ بترسند زن وشوھر از ینکہ قائم داشتن نہ می توانند احکام خدارا (در صورت باقی داشتن نکاح ) پس اگر بترسید شماحکام از ینکہ قائم نمیدارند(زن و شوھر)احکام خدا را پس ھیچ گناہی نیست برھردو در چیزیکہ فدیہ دھد زن آن را(بہ شوھرِخود برای خلاصی ازنکاح او) این حدود مقررکردۂ خدا است، پس شما ازان تجاوز نکنید، وھرکس کہ تجاوز(بذریعۂ مخالفت)کند از حدود مقرر کردۂ خدا پس ھمان گروہ ظالمان اند

  230. فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهُۥ مِنۢ بَعۡدُ حَتَّىٰ تَنكِحَ زَوۡجًا غَيۡرَهُۥۗ فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَآ أَن يَتَرَاجَعَآ إِن ظَنَّآ أَن يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِۗ وَتِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ يُبَيِّنُهَا لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:230

    بعدًا اگر (بارسوم) طلاق داد شوھر آن زن را پس درست نیست نکاح آن زن بہ ھمان شوھر بعد از طلاق سوم تا آنکہ نکاح کندآن زن بہ شوھر دیگر،باز اگر شوھر دوم طلاق داد آن زن را پس گنا ھی نیست بر ھر دو کہ باز گردند بہ نکاح جدید اگر گمان داشتہ باشند کہ قائم کردن می توانند احکام خدا را، واین حدود مقرر کر دۂ خدا است کہ بیان می کند خداآن را برای قوم کہ می دانند

  231. وَإِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمۡسِكُوهُنَّ بِمَعۡرُوفٍ أَوۡ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعۡرُوفٖۚ وَلَا تُمۡسِكُوهُنَّ ضِرَارٗا لِّتَعۡتَدُواْۚ وَمَن يَفۡعَلۡ ذَٰلِكَ فَقَدۡ ظَلَمَ نَفۡسَهُۥۚ وَلَا تَتَّخِذُوٓاْ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ هُزُوٗاۚ وَٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَمَآ أَنزَلَ عَلَيۡكُم مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَٱلۡحِكۡمَةِ يَعِظُكُم بِهِۦۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:231

    وچون شما طلاق دادید زنان خود را پس قریب شد کہ بر سند بہ آخری مدتِ عدۂ خود،پس نگاہ دارید آنھا را بطریقۂ معروف (شرعی) یا آزاد کنید آنھارا بطریقۂ معروف (شرعی) وبندنہ کنید زنان مطلقہ را نزد خود برای ضرررسانیدن تا ظلم وحد گذری کنید برآنہا،و ہر کہ کند این کار را (ضرر رسانیدن را) پس یقینًا بہ جان خود ظلم می کند،و قرارندھید احکام خدا را مورد استہزاء وتمسخ،و یاد کنید نعمتی را کہ خدا بر شما انعام کردہ است، ویاد کنید آن چہ را کہ خدا نازل کردہ است بر شما از کتاب و دانشمندی، پند مید ھد خدا شما را بہ ذریعۂ آن کتاب،و بتر سیداز خدا و بدانیدکہ خدا بہ ھر چیز خوب دانا است

  232. وَإِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا تَعۡضُلُوهُنَّ أَن يَنكِحۡنَ أَزۡوَٰجَهُنَّ إِذَا تَرَٰضَوۡاْ بَيۡنَهُم بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ ذَٰلِكَ يُوعَظُ بِهِۦ مَن كَانَ مِنكُمۡ يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۗ ذَٰلِكُمۡ أَزۡكَىٰ لَكُمۡ وَأَطۡهَرُۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ وَأَنتُمۡ لَا تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:232

    وچون طلاق دھید زنان را پس رسند بہ میعاد خود (عدت خود) بعداً منع نہکنید آنھارا از ینکہ نکاح کنند با شوھران سابق خود وقتی کہ راضی شوند در بین خود بطریقۂ شرعی، این است حکم خدا کہ پند مید ھد بآن از شما کسی را کہ ایمان داشتہ باشد بہ خدا و بہ روز آخرت، این حکم سبب پاکی باطنی و سبب پاکی ظاھری است (برای شما)، وخدا میداند (فائدۂ شمارا)وشما نمیدانید (فائدۂ خودرا)

  233. ۞وَٱلۡوَٰلِدَٰتُ يُرۡضِعۡنَ أَوۡلَٰدَهُنَّ حَوۡلَيۡنِ كَامِلَيۡنِۖ لِمَنۡ أَرَادَ أَن يُتِمَّ ٱلرَّضَاعَةَۚ وَعَلَى ٱلۡمَوۡلُودِ لَهُۥ رِزۡقُهُنَّ وَكِسۡوَتُهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ لَا تُكَلَّفُ نَفۡسٌ إِلَّا وُسۡعَهَاۚ لَا تُضَآرَّ وَٰلِدَةُۢ بِوَلَدِهَا وَلَا مَوۡلُودٞ لَّهُۥ بِوَلَدِهِۦۚ وَعَلَى ٱلۡوَارِثِ مِثۡلُ ذَٰلِكَۗ فَإِنۡ أَرَادَا فِصَالًا عَن تَرَاضٖ مِّنۡهُمَا وَتَشَاوُرٖ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَاۗ وَإِنۡ أَرَدتُّمۡ أَن تَسۡتَرۡضِعُوٓاْ أَوۡلَٰدَكُمۡ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ إِذَا سَلَّمۡتُم مَّآ ءَاتَيۡتُم بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ

    Open ayah 2:233

    (۱ (وباید کہ ما دران شیر دھند اولاد خودرا تا دو سال کامل، این حکم آنراست کہ بخواھد کہ تمام کند مدت شیر خوارگی را، وبر کسیکہ اولاد دادہ شدہ (یعنی پدر) لازم است خرچ زنان شیردہ، و لباس آنھا بطریقۂ مشروع وپسند یدہ، مکلّف ساختہ نہ می شود کسی را مگر بقدر طاقت آن، ضرررسایندہ نہ شود مادر را بہ سبب فرزندش، و نہ پدررا ضرر رسانیدہ شود بہ سبب فرزندش، و لازم است بر وارث آنچہ بر پدر لازم است ، پس اگر بخواہند پدر و مادر جدائی طفل را از شیر بہ رضا و مشورۂ یک دیگر پس گناھی نیست بر آنہا، واگر بخواھید کہ دایہ (شیردہ) مقرر کنید برای اولاد خود پس گناھی نیست بر شما چون تسلیم کنید (بہ دایہ) آنچہ را کہ بہ او دادن می خواستید، و بتر سید از خدا و بدانید کہ خدا خوب بینندہ است آنچہ را کہ شمامی کنید

  234. وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوۡنَ مِنكُمۡ وَيَذَرُونَ أَزۡوَٰجٗا يَتَرَبَّصۡنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرۡبَعَةَ أَشۡهُرٖ وَعَشۡرٗاۖ فَإِذَا بَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا فَعَلۡنَ فِيٓ أَنفُسِهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ

    Open ayah 2:234

    و آنان کہ وفات کنایندہ می شونداز شما و می گذارند زنان (باید ) انتظار کنندآن زنان در بارۂ نفس ہای خود تا مدت چہار ماہ و د ہ روز، پس چون رسند آن زنان بہ مہلت خود (کہ عدۂ آنہا ختم شود) پس گناہی نیست بر شما در آنچہ کہ بکنندآن زنان راجع بہ نفس ہای خود بطریقۂ شرعی، و خدا بآنچہ شما می کنید خوب خبرداراست۔

  235. وَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا عَرَّضۡتُم بِهِۦ مِنۡ خِطۡبَةِ ٱلنِّسَآءِ أَوۡ أَكۡنَنتُمۡ فِيٓ أَنفُسِكُمۡۚ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ سَتَذۡكُرُونَهُنَّ وَلَٰكِن لَّا تُوَاعِدُوهُنَّ سِرًّا إِلَّآ أَن تَقُولُواْ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗاۚ وَلَا تَعۡزِمُواْ عُقۡدَةَ ٱلنِّكَاحِ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡكِتَٰبُ أَجَلَهُۥۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ فَٱحۡذَرُوهُۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٞ

    Open ayah 2:235

    وگناہی نیست بر شما در آنچہ تعریضکنید بآن دربارۂ خواستگاری زنان کہ در عد ت باشند یابپوشانید آن ارادہ را درد دل ہای خود (در حین عدت) خدا میداندکہ شما عنقریب ذکر خواہید کرد آن زنان را، مگرخفیہ وعدہ نکنید باآنھا نکاح را بجز آنکہ گوید سخنی نیک (یعنی کنایہ) و قصد نکنید عقد نکاح رادرحین عدّت تا آنکہ رسد میعاد مقرر آن بہ نہایت خود، و بدانید کہ خدا میداند آنچہ را کہ در دل ہای شما است، پس از وبتر سید، و بدانید کہ خدا بسیار آمرزندہ و نرم خوی است

  236. لَّا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ إِن طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ مَا لَمۡ تَمَسُّوهُنَّ أَوۡ تَفۡرِضُواْ لَهُنَّ فَرِيضَةٗۚ وَمَتِّعُوهُنَّ عَلَى ٱلۡمُوسِعِ قَدَرُهُۥ وَعَلَى ٱلۡمُقۡتِرِ قَدَرُهُۥ مَتَٰعَۢا بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُحۡسِنِينَ

    Open ayah 2:236

    ھیچ گناھی نیست برشما اگر طلاق دھید زنان را وقتیکہ دست نہ رسا نیدہ باشید بآنھا یا وقتِ کہ مقرر نہ کردہ باشید برای آنھا مہر معّین، وبرسایند برھمچون زنان مطلقہ فائدۂ، فائدہ رسانی لازم است برمرد دارای ثروت باندازۂ ثروت او،ولازم است برمرد تنگدست با ندازۂ تنگدستی او،نفع بر سایند زنان مطلقہ را بطریقۂ شرعی،این نفع رسانیدن لازم کردہ شدہ برذمّۂ نیکی کنندہ گان

  237. وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِيضَةٗ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّآ أَن يَعۡفُونَ أَوۡ يَعۡفُوَاْ ٱلَّذِي بِيَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِۚ وَأَن تَعۡفُوٓاْ أَقۡرَبُ لِلتَّقۡوَىٰۚ وَلَا تَنسَوُاْ ٱلۡفَضۡلَ بَيۡنَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٌ

    Open ayah 2:237

    واگر طلاق دھید زنان را پیش از ینکہ دست رسانید بآن ہا در حالیکہ مقرر نمودہ بودید برای آنھا مہر معیّن ۔پس لازم است (برذمۂ شما)نیمئہ آنچہ مقرر کردہ اید، مگر انیکہ معاف کنندزنان آن نصف را یا معاف کند کسیکہ بدست اوست عقد نکاح، یعنی زوج مہررا تمام دھد، و عفوودرگذر کردن بہ تقوا قریب تر است، و فراموش نسازید احسان واز حق زیادہ دادن را درمیان خود،چون خدا بہ آنچہ شما می کنید خوب بینا است

  238. حَٰفِظُواْ عَلَى ٱلصَّلَوَٰتِ وَٱلصَّلَوٰةِ ٱلۡوُسۡطَىٰ وَقُومُواْ لِلَّهِ قَٰنِتِينَ

    Open ayah 2:238

    محافظہ( وخیال) کنید ھمہ نماز ہا را (وخصوصًا) نماز عصر راوایستادہ شوید در نماز برای خدا منقاد شدہ۔(یعنی باخلاص تمام)

  239. فَإِنۡ خِفۡتُمۡ فَرِجَالًا أَوۡ رُكۡبَانٗاۖ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَمَا عَلَّمَكُم مَّا لَمۡ تَكُونُواْ تَعۡلَمُونَ

    Open ayah 2:239

    پس اگربتر سید (از ایستاد شدہ نماز خواندن) پس بگذارید نماز را (درحین خوف ) پیادہ یا سوار پس وقتی کہ دارای امنیت شدید پس یاد کنید خدارابہ ہما نطور کہ خدابہ شما تعلیم دادہ است طریقۂ را کہ شما ازخود نمیدا نستید

  240. وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوۡنَ مِنكُمۡ وَيَذَرُونَ أَزۡوَٰجٗا وَصِيَّةٗ لِّأَزۡوَٰجِهِم مَّتَٰعًا إِلَى ٱلۡحَوۡلِ غَيۡرَ إِخۡرَاجٖۚ فَإِنۡ خَرَجۡنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِي مَا فَعَلۡنَ فِيٓ أَنفُسِهِنَّ مِن مَّعۡرُوفٖۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٞ 

    Open ayah 2:240

    وآنا نکہ ارواح شان قبض کردہ می شود از شمایان و می گذارند بعد از وفات خود زنان لازم است کہ وصیت کنندبرای زنان خود نفع گرفتن را در خانۂ شوھر خود تا مدتِ یک سال بدون اینکہ برآوردہ شوند (ازان خانہ) پس اگرخود آنھا بیرون شوند ازخانہ (بعد از عدت) پس گناھی نیست بر شمادر چیز یکہ می کننددربارۂ نفس ہای خود از کار مطابق شرع، و خدابسیار غالب و محکم کار است

  241. وَلِلۡمُطَلَّقَٰتِ مَتَٰعُۢ بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُتَّقِينَ

    Open ayah 2:241

    ولازم است برازواج نفع رسانیدن برای زنان طلاق دادہ شدہ بطریقۂ شرعی یعنی نفقہ وسکنیٰ لازم کردہ شدہ بر پرھیز گاران

  242. كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ

    Open ayah 2:242

    ھمچنین بیان می کند خدا برای شما آیات واحکام خودراتا بفہمید۔

  243. ۞أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ خَرَجُواْ مِن دِيَٰرِهِمۡ وَهُمۡ أُلُوفٌ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِ فَقَالَ لَهُمُ ٱللَّهُ مُوتُواْ ثُمَّ أَحۡيَٰهُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلنَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ

    Open ayah 2:243

    آیاتوجّہ نہ کردی بہ سوی آنان کہ بر آمدند ازخانہ ہای خود درحالیکہ ھزارہا نفر بودند (برآمدند)از ترس موت پس گفت خدا آنھا راکہ بمیر ید یعنی خدا حکم کرد بہ موت آنہا،باز زندہ کرد آنھا را، واقع کہ خدا دارای احسان زائد است بر مردم،و لیکن اکثر مردم شکر احسانِ خدارا بجا نہ می آرند

  244. وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:244

    وبجنگید(جہاد کنید)در راہ خدا( ونتر سید ازموت) و بدانید کہ خدا خوب شنواودانا است

  245. مَّن ذَا ٱلَّذِي يُقۡرِضُ ٱللَّهَ قَرۡضًا حَسَنٗا فَيُضَٰعِفَهُۥ لَهُۥٓ أَضۡعَافٗا كَثِيرَةٗۚ وَٱللَّهُ يَقۡبِضُ وَيَبۡصُۜطُ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ

    Open ayah 2:245

    کیست آنکہ بد ھد خدارا قرض خوب (یعنی خرچ کند در راہِ او) تا کہ زیادہ کند خدا برای او آن قرض را بچندین گونہ، و خدا تنگ می کند رزق بندگان را و زیادہ می کند، (نہ کہ خرچ کردن درراہ خداویاخرچ نہ کردن) و خاص بہ ببارگاہ او باز گردانیدہ شوید

  246. أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلۡمَلَإِ مِنۢ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ مِنۢ بَعۡدِ مُوسَىٰٓ إِذۡ قَالُواْ لِنَبِيّٖ لَّهُمُ ٱبۡعَثۡ لَنَا مَلِكٗا نُّقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۖ قَالَ هَلۡ عَسَيۡتُمۡ إِن كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ أَلَّا تُقَٰتِلُواْۖ قَالُواْ وَمَا لَنَآ أَلَّا نُقَٰتِلَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَدۡ أُخۡرِجۡنَا مِن دِيَٰرِنَا وَأَبۡنَآئِنَاۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقِتَالُ تَوَلَّوۡاْ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:246

    آیا ندیدی بہ سوی یک جماعۂ از بنی اسرائیل کہ بعد از موسی بودند، وقتیکہ گفتند پیغمبر خودرا کہ مقررکن برای مایک امیرتابجنگیم در زیر فرمان او درراہِ خدا، گفت پیغمبر شان: آیااین ممکن است کہ لازم کردہ شود برشما قتال وباز شما جنگ نہ کنید؟ گفتند: چہ شدہ است مارا کہ جنگ نہ می کنیم در راہِ خدا؟ در حالیکہ بیرون کردہ شدہ ایم از خانہ ہای خود و(جدا کردہ شدہ ایم) از اولاد خود،(لیکن) پس وقتیکہ لازم کردہ شد بر آنھا جہاد اعراض کردند از جہاد مگر یک عدۂ اندکی از آنھا ،و خدا خوب دانا است بہ احوال ظالمان۔(وعدہ خلاف)

  247. وَقَالَ لَهُمۡ نَبِيُّهُمۡ إِنَّ ٱللَّهَ قَدۡ بَعَثَ لَكُمۡ طَالُوتَ مَلِكٗاۚ قَالُوٓاْ أَنَّىٰ يَكُونُ لَهُ ٱلۡمُلۡكُ عَلَيۡنَا وَنَحۡنُ أَحَقُّ بِٱلۡمُلۡكِ مِنۡهُ وَلَمۡ يُؤۡتَ سَعَةٗ مِّنَ ٱلۡمَالِۚ قَالَ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصۡطَفَىٰهُ عَلَيۡكُمۡ وَزَادَهُۥ بَسۡطَةٗ فِي ٱلۡعِلۡمِ وَٱلۡجِسۡمِۖ وَٱللَّهُ يُؤۡتِي مُلۡكَهُۥ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:247

    و گفت آنھا را پیغمبر شان کہ البتہ خداطالوت را امیر مقرر کردہ است برای شما، گفتند چطور او بر بالای ماامیر شدن می تواند؟ حالًا کہ مازیادہ حق دارا مارت ایم بہ نسبت او،(چون) دادہ نہ شدہ بہ او مال فراون، پیغمبر گفت چون خدا بر گزیدہ است او را بر شما، و زیادہ دادہ است او راعلم و بصیرت و قوای جسمانی، و خدامی دھد سلطنت وامارت رابہ کسی کہ خواہد، و خدا دارای بخشایش زیاد و خوب دانا است

  248. وَقَالَ لَهُمۡ نَبِيُّهُمۡ إِنَّ ءَايَةَ مُلۡكِهِۦٓ أَن يَأۡتِيَكُمُ ٱلتَّابُوتُ فِيهِ سَكِينَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَبَقِيَّةٞ مِّمَّا تَرَكَ ءَالُ مُوسَىٰ وَءَالُ هَٰرُونَ تَحۡمِلُهُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لَّكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:248

    وگفت برای آنھا پیغمبر شان کہ البتہ علامت حقیّت امارت او این است کہ بیا ید بہ شما از طرف پروردگار تان آن صندوق کہ درآمدنِ آن سکون وآرام شما ست، ودران صندوق باقی ماندۂ آنچہ است کہ گذاشتہ بو د آنرا اھل موسی و اھل ھارون، کہ فرشتہ ھا برداشتہ آرند آن صندوق را، یقینًا درین دلیل حقانیت طالوت است برای شما اگر ہستید شما مؤمن

  249. فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوتُ بِٱلۡجُنُودِ قَالَ إِنَّ ٱللَّهَ مُبۡتَلِيكُم بِنَهَرٖ فَمَن شَرِبَ مِنۡهُ فَلَيۡسَ مِنِّي وَمَن لَّمۡ يَطۡعَمۡهُ فَإِنَّهُۥ مِنِّيٓ إِلَّا مَنِ ٱغۡتَرَفَ غُرۡفَةَۢ بِيَدِهِۦۚ فَشَرِبُواْ مِنۡهُ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ فَلَمَّا جَاوَزَهُۥ هُوَ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ قَالُواْ لَا طَاقَةَ لَنَا ٱلۡيَوۡمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِۦۚ قَالَ ٱلَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَٰقُواْ ٱللَّهِ كَم مِّن فِئَةٖ قَلِيلَةٍ غَلَبَتۡ فِئَةٗ كَثِيرَةَۢ بِإِذۡنِ ٱللَّهِۗ وَٱللَّهُ مَعَ ٱلصَّٰبِرِينَ

    Open ayah 2:249

    پس وقتیکہ جدا شد طالوت با عسکر خود (از مردم ومنطقۂ خود) گفت (بطور احتیاط) کہ البتہ خدا شما را آزمایش کنندہ است بہ ذریعۂ آب یک نہر، پس ہرکس کہ ازان آب بنوشد پس اواز ھمراہی من نیست،وہر کس کہ ازان نہ چشد پس او از ھمراہی من است، بہ جز کسیکہ یک کف آب بدست خودگرفتہ بنوشد، پس اکثرعسکرھا نوشیدند ازان آب، مگر عدۂ کمی از آنھا، پس و قتیکہ طالوت ومؤمنانِ ھمراھانِِِ او از نہرعبورکردند (گذشتند) گفتند کسانی کہ آب نوشیدہ بودند کہ ما امروز طاقت نداریم کہ باجالوت وعسکراوبجنگیم، و گفتند آنانکہ یقین داشتند بر ینکہ آنھا ملا قی شوندہ اند با خدای تعالیٰ (در روز قیامت): بسا جماعۂ کمی می باشد کہ غالب می گردد بر جماعۂ کیثر بحکم خدا، و نصرت خدا با صابران است۔

  250. وَلَمَّا بَرَزُواْ لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِۦ قَالُواْ رَبَّنَآ أَفۡرِغۡ عَلَيۡنَا صَبۡرٗا وَثَبِّتۡ أَقۡدَامَنَا وَٱنصُرۡنَا عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ 

    Open ayah 2:250

    و ہر گاہ طالوت ورفقای او بہ میدان آمدند برای جنگ با جا لوت و عسکر او گفتند اے پر وردگارا بریزان برما صبر را و محکم کن قدم ہای مارا ومدد کن مارا در مقابل قوم کفّار

  251. فَهَزَمُوهُم بِإِذۡنِ ٱللَّهِ وَقَتَلَ دَاوُۥدُ جَالُوتَ وَءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَعَلَّمَهُۥ مِمَّا يَشَآءُۗ وَلَوۡلَا دَفۡعُ ٱللَّهِ ٱلنَّاسَ بَعۡضَهُم بِبَعۡضٖ لَّفَسَدَتِ ٱلۡأَرۡضُ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ ذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

    Open ayah 2:251

    پس شکست دادند جالوت و لشکر اورا بحکم خدا، وقتل کرد داود جالوت را، و داد خدا داودرا بادشاہی وپیغمبری ، و آموخت بہ او از آنچہ می خواست ،واگر نہ می بود ازبین بردن خدا بعض مردم را بذریعۂ بعض دیگرالبتہ فساد پرمی شددرزمین، و لیکن خدا دارای فضل است بر ھمہ عالم

  252. تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱللَّهِ نَتۡلُوهَا عَلَيۡكَ بِٱلۡحَقِّۚ وَإِنَّكَ لَمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ

    Open ayah 2:252

    این آیات آیات کتاب خدا است کہ آنرا بر توتلاوت می کنیم درحالیکہ آن آیات دارای احکام واقعی است،ویقینًا( نظر باین آیات)تو از جملۂ پیغمبران ہستی۔

  253. ۞تِلۡكَ ٱلرُّسُلُ فَضَّلۡنَا بَعۡضَهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضٖۘ مِّنۡهُم مَّن كَلَّمَ ٱللَّهُۖ وَرَفَعَ بَعۡضَهُمۡ دَرَجَٰتٖۚ وَءَاتَيۡنَا عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَأَيَّدۡنَٰهُ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِۗ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا ٱقۡتَتَلَ ٱلَّذِينَ مِنۢ بَعۡدِهِم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ وَلَٰكِنِ ٱخۡتَلَفُواْ فَمِنۡهُم مَّنۡ ءَامَنَ وَمِنۡهُم مَّن كَفَرَۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا ٱقۡتَتَلُواْ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يُرِيدُ

    Open ayah 2:253

    ھمین پیغبران فضیلت دادہ ایم بعض آنھارا بر بعض دیگرشان، از آنھا کسی ہست کہ سخن کرد خدا با او، و بلندکرد خدا بعض آنھا را از نگاہ رتبہ،و دادیم عیسی پسر مریم را معجزات واضح وبیان گرحق،وتقویت دادیم او را بذریعۂ روح پاک (جبرئیل) و اگر می خواست خدا با یک دیگرجنگ نہ می کردند آنانکہ بعد از پیغمبران بودند بعد از ینکہ آمد بآنھا دلائل روشن، ولیکن اختلاف کردند (کہ آن سبب قتال گردید) پس از آنھاکسی بودکہ ایمان آورد، واز آنھا کسی بود کہ کفر را اختیار کرد،(تأکیداً گفتہ می شود کہ) و اگر خدا می خواست بایک دیگر قتال نہ می کردند،و لیکن خدا می کند ہر چہ را کہ ارادہ کند

  254. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنفِقُواْ مِمَّا رَزَقۡنَٰكُم مِّن قَبۡلِ أَن يَأۡتِيَ يَوۡمٞ لَّا بَيۡعٞ فِيهِ وَلَا خُلَّةٞ وَلَا شَفَٰعَةٞۗ وَٱلۡكَٰفِرُونَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ

    Open ayah 2:254

    ای مسلمانان خرچ کنید از آنچہ روزی دادہ ایم بہ شما پیش از ینکہ بیا ید آن روز یکہ نہ خرید و فروخت باشد دران، و نہ دوستی کار آید، و نہ سفارش وواسطہ، و کفار ظالمان حقیقی اند

  255. ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلۡحَيُّ ٱلۡقَيُّومُۚ لَا تَأۡخُذُهُۥ سِنَةٞ وَلَا نَوۡمٞۚ لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ مَن ذَا ٱلَّذِي يَشۡفَعُ عِندَهُۥٓ إِلَّا بِإِذۡنِهِۦۚ يَعۡلَمُ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَمَا خَلۡفَهُمۡۖ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيۡءٖ مِّنۡ عِلۡمِهِۦٓ إِلَّا بِمَا شَآءَۚ وَسِعَ كُرۡسِيُّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَۖ وَلَا يَـُٔودُهُۥ حِفۡظُهُمَاۚ وَهُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡعَظِيمُ

    Open ayah 2:255

    خدا آنست کہ نیست ھیچ معبود بر حق غیر از و (کہ)او ھمیشہ زندہ و قا ئم دارندۂ کائنات است، اورانہ پینکی می آید و نہ خواب(یعنی از کائنات یک لحظہ غافل نہ می باشد) خاص او راست ہرچہ در آسمانھاوہرچہ درزمین است،کیست آنکہ شفاعت کردن بتواند نزداو؟بہ جزاینکہ باجازت اوباشد، ومی داند آنچہ را کہ پیش (روی) آنھا است، و آنچہ را کہ پس پشت آنھا است (یعنی از احوال حاضر وآیندۂ انسان ہا خوب خبر دار است) ومردم احاطہ کردن نہ می توانند بہ ھیچ ذرۂ از علم او، مگر بآن مقدار یکہ خود او بخواہد کہ بہ مردم بداناند۔کشادہ است کرسی او از آسمان ہا و زمین، و خستہ نہ می سازد او را محافظۂ آسمان ہا و زمین، و او عالی است برکائنات ودارای عظمت است۔

  256. لَآ إِكۡرَاهَ فِي ٱلدِّينِۖ قَد تَّبَيَّنَ ٱلرُّشۡدُ مِنَ ٱلۡغَيِّۚ فَمَن يَكۡفُرۡ بِٱلطَّٰغُوتِ وَيُؤۡمِنۢ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰ لَا ٱنفِصَامَ لَهَاۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ

    Open ayah 2:256

    در قبول کردن دین اسلام ھیچ جبری نیست (چون)واضح وممتاز شدہ دلائل ھدایت از دلائل گمراہی، پس ہرکس کہ انکار کندازمعبودیت غیرخدا وایمان آرد بہ خدا ، پس اوچنگ زدہ است بہ یک دست آویز محکم کہ اومنقطع شدنی نیست، و خداخوب شنواودانا است بہ اقوال وافعال ہرکس

  257. ٱللَّهُ وَلِيُّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ يُخۡرِجُهُم مِّنَ ٱلظُّلُمَٰتِ إِلَى ٱلنُّورِۖ وَٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ أَوۡلِيَآؤُهُمُ ٱلطَّٰغُوتُ يُخۡرِجُونَهُم مِّنَ ٱلنُّورِ إِلَى ٱلظُّلُمَٰتِۗ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:257

    (البتہ) خدا کار ساز مؤمنان است کہ بیرون می آردآنھا را ازتاریک ہای معاصی بہ نور اطاعت، و آنا نکہ کفر اختیار نمودند کار ساز آنھا شیطان سرکش است کہ بیرون می آرد ایشان را از نور فطرت بہ طرف تاریک ہای کفر ،این جماعہ دوزخی اند کہ ھمیشہ دردوزخ باشند

  258. أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِي حَآجَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ فِي رَبِّهِۦٓ أَنۡ ءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ إِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّيَ ٱلَّذِي يُحۡيِۦ وَيُمِيتُ قَالَ أَنَا۠ أُحۡيِۦ وَأُمِيتُۖ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَأۡتِي بِٱلشَّمۡسِ مِنَ ٱلۡمَشۡرِقِ فَأۡتِ بِهَا مِنَ ٱلۡمَغۡرِبِ فَبُهِتَ ٱلَّذِي كَفَرَۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّٰلِمِينَ

    Open ayah 2:258

    آیا متوجّہ نہ شدی بہ سوی کسیکہ مناقشہ کرد با ابراھیم در بارۂ پر وردگار ومالک ومتصرف خود ؟بہ علت اینکہ خدا او را سلطنت دادہ بود،وقتی کہ گفت ابراھیم پروردگار من آنست کہ زندہ می کندومی میراند (آن کافر) گفت من (ھم) زندہ می کنم(کسی را بخواہم زندہ می گذارم) ومی میرانم (کسی را بخواہم قتل می کنم)،ابراھیم گفت چونکہ خدامی آرد آفتاب را(ہرروز) از جانب مشرق پس تو بیار آفتاب رایک روزازجانب مغرب؟پس در جواب حیران شد آن کہ کفر را اختیارکردہ بود،و خدا بہ راہ راست نہ می برد قوم ظالم را

  259. أَوۡ كَٱلَّذِي مَرَّ عَلَىٰ قَرۡيَةٖ وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلَىٰ عُرُوشِهَا قَالَ أَنَّىٰ يُحۡيِۦ هَٰذِهِ ٱللَّهُ بَعۡدَ مَوۡتِهَاۖ فَأَمَاتَهُ ٱللَّهُ مِاْئَةَ عَامٖ ثُمَّ بَعَثَهُۥۖ قَالَ كَمۡ لَبِثۡتَۖ قَالَ لَبِثۡتُ يَوۡمًا أَوۡ بَعۡضَ يَوۡمٖۖ قَالَ بَل لَّبِثۡتَ مِاْئَةَ عَامٖ فَٱنظُرۡ إِلَىٰ طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمۡ يَتَسَنَّهۡۖ وَٱنظُرۡ إِلَىٰ حِمَارِكَ وَلِنَجۡعَلَكَ ءَايَةٗ لِّلنَّاسِۖ وَٱنظُرۡ إِلَى ٱلۡعِظَامِ كَيۡفَ نُنشِزُهَا ثُمَّ نَكۡسُوهَا لَحۡمٗاۚ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُۥ قَالَ أَعۡلَمُ أَنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ

    Open ayah 2:259

    (و) یا توجّہ نہ کردی بہ مانند آن شخصی کہ می گذشت بریک قریہ در حالیکہ سقف ہای آن قریہ افتیدہ بود، گفت آن شخص چطور زندہ کند خدا اھل این قریہ را بعد از مردن (وبوسیدہ شدنِ) آنھا؟ پس میرا نید خدا اورا، ومردہ ماند او را تا مدتِ صد سال، باز خدا زندہ کر د اورا، وگفت چقدر وقت گذرانیدی (در حالت موت )؟ گفت یک روز یانیم روز۔ خدا گفت بلکہ تا صد سال تو مردہ بودی، پس نظر کن خوراک وآب نوشیدنی خود را کہ تا حال تغیر نہ خوردہ است، و نظر کن بہ خر خود (کہ چگونہ زندہ می کنیم آن را) ؟ (وخواستیم) کہ بگر دانیم ترا نشانۂ (قدرت خود) برای مردم)و نظر کن بہ استخوانھای (خرخود) کہ چطور حرکت مید ھیم آن راباز می پوشانیم آنرا گوشت؟ پس وقتیکہ ظاہر شد قدرت خدا بہ آن شخص گفت میدانم کہ خدا بہ ھر چیز خوب قدرت دارد

  260. وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّ أَرِنِي كَيۡفَ تُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰۖ قَالَ أَوَلَمۡ تُؤۡمِنۖ قَالَ بَلَىٰ وَلَٰكِن لِّيَطۡمَئِنَّ قَلۡبِيۖ قَالَ فَخُذۡ أَرۡبَعَةٗ مِّنَ ٱلطَّيۡرِ فَصُرۡهُنَّ إِلَيۡكَ ثُمَّ ٱجۡعَلۡ عَلَىٰ كُلِّ جَبَلٖ مِّنۡهُنَّ جُزۡءٗا ثُمَّ ٱدۡعُهُنَّ يَأۡتِينَكَ سَعۡيٗاۚ وَٱعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ 

    Open ayah 2:260

    ویادآورشووقتی راکہ گفت ابراھیم ای پروردگارم نشان دہ بہ من کہ چطور زندہ می کنی مردہا را؟ خدا گفت: آیا یقین نہ کردۂ بقدرت من؟ ابراھیم گفت: بلی یقین کردم، ولیکن می خواھم کہ دلم مطمئن شود، خدا گفت: پس بگیر چہار عدد پر ندہ را وباز جمع کن آنھا را نزد خود وباز (آنھا راذبح نمودہ) بگذار بر بالای ہر کو ھی از آنھا یک یک قطعۂ گوشت، و باز بخوان آنھارا، پس بیایندآنھا بہ نزد تو دو یدہ، و بدان کہ خدا غالب ودارای حکمت است

  261. مَّثَلُ ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنۢبَتَتۡ سَبۡعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنۢبُلَةٖ مِّاْئَةُ حَبَّةٖۗ وَٱللَّهُ يُضَٰعِفُ لِمَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٌ

    Open ayah 2:261

    حالت خرچ نمودنِ آنانکہ خرچ می کنند مال ہای خود را در راہ خدا مانند حالت دانہ ایست کہ برو یا ند ہفت خوشہ راودر ہر خوشۂ آن صد دانہ باشد،وخدا چند گونہ زیادہ می دھد (اجرارا)برای کسیکہ بخواہد، وخدا دارای فضل کشادہ وخوب دانا است

  262. ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ثُمَّ لَا يُتۡبِعُونَ مَآ أَنفَقُواْ مَنّٗا وَلَآ أَذٗى لَّهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

    Open ayah 2:262

    آنانکہ خرچ می کنند مال ہای خودرا در راہ خدا، باز بعد از (خرچ کردن) اظہار احسان نہ می کنند، و نہ ایذا می رسانند (کسی را کہ بہ او خرچ کردہ اند) برای آنھا است ثواب نزد پرورد گار شان، و نہ ترسی باشد بر آنھا ونہ آنھا غمگین شوند

  263. ۞قَوۡلٞ مَّعۡرُوفٞ وَمَغۡفِرَةٌ خَيۡرٞ مِّن صَدَقَةٖ يَتۡبَعُهَآ أَذٗىۗ وَٱللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٞ

    Open ayah 2:263

    سخن نیک گفتن (بہ محتاجان) و در گذر کردن ( ازغلطی آنہا) بہتر است از صدقۂ کہ در پی آن ایذا رسانی باشد، و خدا مستغنی است (از مخلوق خود) و نرم خوی است (کہ بزودی مؤاخذہ نہ می کند)

  264. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُبۡطِلُواْ صَدَقَٰتِكُم بِٱلۡمَنِّ وَٱلۡأَذَىٰ كَٱلَّذِي يُنفِقُ مَالَهُۥ رِئَآءَ ٱلنَّاسِ وَلَا يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۖ فَمَثَلُهُۥ كَمَثَلِ صَفۡوَانٍ عَلَيۡهِ تُرَابٞ فَأَصَابَهُۥ وَابِلٞ فَتَرَكَهُۥ صَلۡدٗاۖ لَّا يَقۡدِرُونَ عَلَىٰ شَيۡءٖ مِّمَّا كَسَبُواْۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:264

    ای مؤمنان بر باد نکنید صدقہ ہای خود رابہ اظہار احسان و ایذارسانی، مانند کسیکہ خرچ کند مال خودرا برای نشان دادنِ مردم حالاً کہ اوایمان نہ میداشتہ باشد بہ خدا، ونہ بہ روز آخرت، پس حالت آن (شخص منافق) مانند حالت سنگ لشمی است کہ بر بالای آن خاک بود، پس رسید بآن خاک بارش سخت، پس گذاشت آنرا صاف،(ھمچنان) قادرنشوند مرد مان ریاکار برھیچ ثوابی ازآنچہ خرچ کردہ بودند،و خدا براہ راست نہ می برد قوم کافررا

  265. وَمَثَلُ ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمُ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِ وَتَثۡبِيتٗا مِّنۡ أَنفُسِهِمۡ كَمَثَلِ جَنَّةِۭ بِرَبۡوَةٍ أَصَابَهَا وَابِلٞ فَـَٔاتَتۡ أُكُلَهَا ضِعۡفَيۡنِ فَإِن لَّمۡ يُصِبۡهَا وَابِلٞ فَطَلّٞۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٌ

    Open ayah 2:265

    و حالت خرچ آنانکہ خرچ می کنند مال ہای خودرا برای طلب رضای خدا، و برای اثبات یقین کہ صادرمی شود از دل ہایشان، مانند حالت آن باغی است کہ در جای بلند باشد، وبر سد اورا بارش تیز، پس دھد میوۂ خودرا دو چند، واگر نہ رسد بہ او بارش تیز پس شبنم ھم بہ اوکافی باشد،و خدا بہ اعمال کہ شما می کنید خوب بینا است۔

  266. أَيَوَدُّ أَحَدُكُمۡ أَن تَكُونَ لَهُۥ جَنَّةٞ مِّن نَّخِيلٖ وَأَعۡنَابٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ لَهُۥ فِيهَا مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ وَأَصَابَهُ ٱلۡكِبَرُ وَلَهُۥ ذُرِّيَّةٞ ضُعَفَآءُ فَأَصَابَهَآ إِعۡصَارٞ فِيهِ نَارٞ فَٱحۡتَرَقَتۡۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ

    Open ayah 2:266

    آیا دوست میدارد(میخواہد) یکی ازشما کہ باشد او را باغی از درختان خرماو انگور کہ جاری باشد در زیر درخت ہای آن جو یہا، وباشد او را دران باغ ہر قسم میوہ، و رسیدہ باشد خود او بہ کلان سالی، و باشد اورا اولاد ضعیف، پس بر سد بآن باغ باد گرم کہ دران آتش باشد، پس بسوزد آن باغ،ھمچنان بیان می کند خدا برای شما آیات خود را تا شما فکر کند(یعنی آتش ریاباغ نیکی ھا رامی سوز اند)

  267. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا كَسَبۡتُمۡ وَمِمَّآ أَخۡرَجۡنَا لَكُم مِّنَ ٱلۡأَرۡضِۖ وَلَا تَيَمَّمُواْ ٱلۡخَبِيثَ مِنۡهُ تُنفِقُونَ وَلَسۡتُم بِـَٔاخِذِيهِ إِلَّآ أَن تُغۡمِضُواْ فِيهِۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ

    Open ayah 2:267

    ای مؤمنان خرچ کنید ازان مال پاکیزۂ کہ شما کمائی کردہ اید، و ازان مال پاکیزۂ کہ بیرون کردہ ایم برای شما از زمین، وقصد نکنید مال پست وردی را کہ ازان خرچ کنید، حالاً کہ نیستید خود تان گیر ندۂ آن مال خراب مگر اینکہ در گر فتن آن چشم پوشی کنید ، و بد انید کہ خدا بی نیاز و دارای ھمہ خوبی ہا است

  268. ٱلشَّيۡطَٰنُ يَعِدُكُمُ ٱلۡفَقۡرَ وَيَأۡمُرُكُم بِٱلۡفَحۡشَآءِۖ وَٱللَّهُ يَعِدُكُم مَّغۡفِرَةٗ مِّنۡهُ وَفَضۡلٗاۗ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:268

    شیطان و عدہ می کند (می ترساند) شما را از تنگ دستی، و حکم می کند شما را بہ بی حیائی و خدا وعدہ می کندبہ شما آمر زش را از طرف خود و نعمت زائد را و خدا دارای فضل فراوان و بسیار دانا است

  269. يُؤۡتِي ٱلۡحِكۡمَةَ مَن يَشَآءُۚ وَمَن يُؤۡتَ ٱلۡحِكۡمَةَ فَقَدۡ أُوتِيَ خَيۡرٗا كَثِيرٗاۗ وَمَا يَذَّكَّرُ إِلَّآ أُوْلُواْ ٱلۡأَلۡبَٰبِ

    Open ayah 2:269

    می بخشد خدا علم با عمل ودانشمندی کسی را کہ خواہد،وہر کس را کہ دادہ شود علم باعمل ودانش، پس یقینًا دادہ شد او را نیکی بسیار، و نصحیت را قبول نہ می کنند (وسخن دانشمندی را یاد نمیدارند مگر خرد مند ان)

  270. وَمَآ أَنفَقۡتُم مِّن نَّفَقَةٍ أَوۡ نَذَرۡتُم مِّن نَّذۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُهُۥۗ وَمَا لِلظَّٰلِمِينَ مِنۡ أَنصَارٍ 

    Open ayah 2:270

    و آنچہ خرچ کردہ ایداز چیز ہای خرچ کردنی یا آنچہ بہ خود لازم کردہ اید از چیز ہای لازم کردنی پس یقینًا خدا آنرامیداند،و نیست ظالمان (منکران انفاق ونذر) را ھیچ یکی ازمدد گاران شان

  271. إِن تُبۡدُواْ ٱلصَّدَقَٰتِ فَنِعِمَّا هِيَۖ وَإِن تُخۡفُوهَا وَتُؤۡتُوهَا ٱلۡفُقَرَآءَ فَهُوَ خَيۡرٞ لَّكُمۡۚ وَيُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَيِّـَٔاتِكُمۡۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ

    Open ayah 2:271

    اگر علناً وآشکارا بدھید صدقہ ہای خود را پس خوب چیز است آن، و اگر پو شیدہ داریددادنِ آن را و بدھید آن را بہ فقیران پس آن خوب تراست درحق شما، و(بہ سبب خرچ کردن) دور می سازدخدا از شما بعض گناہای شما را، وخدا بہ آنچہ شمامی کنید خوب خبر دار است

  272. ۞لَّيۡسَ عَلَيۡكَ هُدَىٰهُمۡ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يَشَآءُۗ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَلِأَنفُسِكُمۡۚ وَمَا تُنفِقُونَ إِلَّا ٱبۡتِغَآءَ وَجۡهِ ٱللَّهِۚ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ يُوَفَّ إِلَيۡكُمۡ وَأَنتُمۡ لَا تُظۡلَمُونَ

    Open ayah 2:272

    نیست بر ذمۂ تو بردنِ آنھا براہ راست ، و لیکن خدا می برد براہ راست کسی را کہ خواہد، و ہر چہ خرچ کنید شما از مال حلال پس فائدۂ آن برای خود تان است (چون) خرچ نہ می کنید مگر برای طلب رضای خدا و، آنچہ خرچ می کنید از مال حلال دادہ می شود بہ شما ثواب آن کا ملًا، و بہ شما ظلم کردہ نہ می شود

  273. لِلۡفُقَرَآءِ ٱلَّذِينَ أُحۡصِرُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ لَا يَسۡتَطِيعُونَ ضَرۡبٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ يَحۡسَبُهُمُ ٱلۡجَاهِلُ أَغۡنِيَآءَ مِنَ ٱلتَّعَفُّفِ تَعۡرِفُهُم بِسِيمَٰهُمۡ لَا يَسۡـَٔلُونَ ٱلنَّاسَ إِلۡحَافٗاۗ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٌ

    Open ayah 2:273

    صدقہ برای آن فقیرھای است کہ پابند کردہ شدہ اند در راہ خدا(لذا) قدرت ندارند سفر کردن را در زمین (برای حصول رزق) گمان می کند آنھارا شخص ناواقف مال دارو ثروت مند، بہ سبب پاکی شان از سوال وگدائی،و می شناسی توای مخاطب استغنای آنھا را از علامات شان کہ ھیچ سوال نہ می کنند از مردم تا نوبت با صرار سوال کشد، و آنچہ خرچ می کنید شما از مال حلال پس یقینًا خدا بآن خوب عالم است

  274. ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُم بِٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ سِرّٗا وَعَلَانِيَةٗ فَلَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

    Open ayah 2:274

    آنا نکہ خرچ می کنند مال ہای خود را (گاہ) در شب و (گاہ) در روز، (گاہ) پو شیدہ و (گاہ) آشکارا، پس برای آنھا است ثوابشان در نزد پروردگار شان، و نہ ترس باشد بر آنھا در روز قیامت و نہ آنھا غمگین شوند۔

  275. ٱلَّذِينَ يَأۡكُلُونَ ٱلرِّبَوٰاْ لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ ٱلَّذِي يَتَخَبَّطُهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ مِنَ ٱلۡمَسِّۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ قَالُوٓاْ إِنَّمَا ٱلۡبَيۡعُ مِثۡلُ ٱلرِّبَوٰاْۗ وَأَحَلَّ ٱللَّهُ ٱلۡبَيۡعَ وَحَرَّمَ ٱلرِّبَوٰاْۚ فَمَن جَآءَهُۥ مَوۡعِظَةٞ مِّن رَّبِّهِۦ فَٱنتَهَىٰ فَلَهُۥ مَا سَلَفَ وَأَمۡرُهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِۖ وَمَنۡ عَادَ فَأُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

    Open ayah 2:275

    آنانکہ می خورند مال سود را پس نہ می خیز ند (در روز قیامت) مگر مانند بر خواستن کسیکہ دیوانہ سازد او را شیطان بہ سبب مساس کردن، این (عذاب) بہ سبب آنست کہ گفتند جز این نیست کہ بیع (بغیر سود) ھم مانند سود است حالًا کہ خدا بیع (بغیر سود) را حلال قرادادہ است و بیع دارای سود را حرام کردہ است، پس کسیکہ آمد بہ وی نصیحت از طرف پروردگار او، باز او اجتناب کرداز سود، پس او راست ہر چہ کہ کمائی کردہ بود در زمان گذشتہ و معاملۂ او حوالہ بہ خدا است، و ہر کس کہ باز گشت بہ طرف سود پس آن گروہ دوزخیان اند کہ دران ھمیشہ باشند۔

  276. يَمۡحَقُ ٱللَّهُ ٱلرِّبَوٰاْ وَيُرۡبِي ٱلصَّدَقَٰتِۗ وَٱللَّهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ أَثِيمٍ

    Open ayah 2:276

    از بین می برد خدا مال سود را و زیادہ می کند مال حلال را کہ ازان صدقہ دادہ می شود، وخدا دوست نہ می دارد ہرنا سپاس گنھگار را

  277. إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَأَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَوُاْ ٱلزَّكَوٰةَ لَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

    Open ayah 2:277

    یقینًا آنانکہ ایمان آوردند، و اعمال نیک کردند، و قائم کردند نما ز را، و دادند زکوۃ را، آنھا راثواب است نزد پروردگار شان، ونباشد ھیچ ترسی بر آنھا درقیامت و نہ آنھا غمگین شوند۔

  278. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَذَرُواْ مَا بَقِيَ مِنَ ٱلرِّبَوٰٓاْ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

    Open ayah 2:278

    ای مؤ منان بتر سید از عذاب خدا و ترک کنید آنچہ باقی ماندہ است از معاملۂ سود اگرشما مؤمن ہستید

  279. فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ فَأۡذَنُواْ بِحَرۡبٖ مِّنَ ٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦۖ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ

    Open ayah 2:279

    پس اگر (ترک) نہ کردید معاملۂ سودرا آگاہ شوید بہ جنگی (کہ مسلط کردہ می شودبہ شما)ازطرف خدا ورسول او، و اگر ازسود توبہ کردید پس شما راست (اصل) سرمایۂ اموال تان، نہ شما بہ کسی ظلم کنیدونہ برشما ظلم کردہ می شود

  280. وَإِن كَانَ ذُو عُسۡرَةٖ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَيۡسَرَةٖۚ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ 

    Open ayah 2:280

    و اگر شخص تنگ دست مقروض شما باشد پس لازم است بر شما انتظار تا وقت آسانی آن، و صدقہ کردن (یعنی معاف نمودن دین بہ مقروض)بہتر است برای شمااگر شمامیدا نستہ باشید

  281. وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا تُرۡجَعُونَ فِيهِ إِلَى ٱللَّهِۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ كُلُّ نَفۡسٖ مَّا كَسَبَتۡ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ

    Open ayah 2:281

    و شما بتر سید از روز یکہ باز گردانیدہ شوید دران روزببارگاہ الہٰی باز کامل دادہ شود ہر شخص را جزای آنچہ کردہ بود، و بآنھا ھیچ گونہ ظلم کردہ نہ شود

  282. يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِذَا تَدَايَنتُم بِدَيۡنٍ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى فَٱكۡتُبُوهُۚ وَلۡيَكۡتُب بَّيۡنَكُمۡ كَاتِبُۢ بِٱلۡعَدۡلِۚ وَلَا يَأۡبَ كَاتِبٌ أَن يَكۡتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ ٱللَّهُۚ فَلۡيَكۡتُبۡ وَلۡيُمۡلِلِ ٱلَّذِي عَلَيۡهِ ٱلۡحَقُّ وَلۡيَتَّقِ ٱللَّهَ رَبَّهُۥ وَلَا يَبۡخَسۡ مِنۡهُ شَيۡـٔٗاۚ فَإِن كَانَ ٱلَّذِي عَلَيۡهِ ٱلۡحَقُّ سَفِيهًا أَوۡ ضَعِيفًا أَوۡ لَا يَسۡتَطِيعُ أَن يُمِلَّ هُوَ فَلۡيُمۡلِلۡ وَلِيُّهُۥ بِٱلۡعَدۡلِۚ وَٱسۡتَشۡهِدُواْ شَهِيدَيۡنِ مِن رِّجَالِكُمۡۖ فَإِن لَّمۡ يَكُونَا رَجُلَيۡنِ فَرَجُلٞ وَٱمۡرَأَتَانِ مِمَّن تَرۡضَوۡنَ مِنَ ٱلشُّهَدَآءِ أَن تَضِلَّ إِحۡدَىٰهُمَا فَتُذَكِّرَ إِحۡدَىٰهُمَا ٱلۡأُخۡرَىٰۚ وَلَا يَأۡبَ ٱلشُّهَدَآءُ إِذَا مَا دُعُواْۚ وَلَا تَسۡـَٔمُوٓاْ أَن تَكۡتُبُوهُ صَغِيرًا أَوۡ كَبِيرًا إِلَىٰٓ أَجَلِهِۦۚ ذَٰلِكُمۡ أَقۡسَطُ عِندَ ٱللَّهِ وَأَقۡوَمُ لِلشَّهَٰدَةِ وَأَدۡنَىٰٓ أَلَّا تَرۡتَابُوٓاْ إِلَّآ أَن تَكُونَ تِجَٰرَةً حَاضِرَةٗ تُدِيرُونَهَا بَيۡنَكُمۡ فَلَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٌ أَلَّا تَكۡتُبُوهَاۗ وَأَشۡهِدُوٓاْ إِذَا تَبَايَعۡتُمۡۚ وَلَا يُضَآرَّ كَاتِبٞ وَلَا شَهِيدٞۚ وَإِن تَفۡعَلُواْ فَإِنَّهُۥ فُسُوقُۢ بِكُمۡۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَۖ وَيُعَلِّمُكُمُ ٱللَّهُۗ وَٱللَّهُ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:282

    ای مؤمنان چون معاملہ کر دید بایک دیگر نسیہ تا یک میعاد مقرر(معلوم) پس بنویسید آن دین را، و باید کہ بنو یسد درمیان شما نویسندہ بارعایت عدل وانصاف، و انکار نہ کند نویسندہ از ینکہ بنویسد قسمیکہ خدابہ او دانا یندہ است، پس بایدضرور بنویسد، و باید بنو یساند کسیکہ بذمۂ او حق (یعنی دین) است، و باید بتر سد از خدا کہ ربّ اوست، و کم نکند از دین (مردم) چیزی را، پس اگر باشد کسیکہ برذمۂ او حق (دین)است، بی عقل یا ضعیف یا نہ می توانستہ باشد کہ خودش بنو یساند، پس باید بنو یساند متولی وکلانِ اوبارعایت عدل، و حاضر کنید (دران معاملہ)دو گواہ رااز مردان خود یعنی ازمسلمانان، پس اگر یافتہ نہ شود دو مرد پس لازم است کہ گواہ شوند یک مرد و دو زن از کسانیکہ شما اختیار می کنید از گوا ھان (عادل)(دوزن برای اینکہ )تا اگر فراموش کند یکی ازان دو پس یاد دھد او را زن دیگر، و نبا ید کہ انکار کنند گواہان وقتی کہ طلب کردہ شوند، وشما خستہ نشوید از نیکہ بنو یسید دین را (خواہ کم باشد یا بسیار) تا مدت مقررآن، این نویسانیدن زیادہ سبب عدل است نزد خدا، و زیادہ سبب قائم داشتن است گواھی را، و قریب تر است براینکہ شما شک نکیند (در مقدار دین) مگر اینکہ آن معاملۂ نقد باشد کہ میگردانیدہ باشید آنرا درمیان خود، پس نیست بر شما گناھی در اینکہ نوشتہ نہ کنید آنرا، و گواہ قائم کنیدوقتی کہ خرید و فروخت راقصد کردید، و باید کہ ضرر رسایندہ نشود نویسندہ را، و نہ گواہ را، و اگر (چنین) کردید (ضرررسانیدید)پس یقینًا آن نافرمانی است کہ ضرر آن بہ شما می رسد، و بتر سید ازعذاب خدا ومی آموزد خدابہ شما دین تان را،وخدابہ ھرچیزخوب عالم است

  283. ۞وَإِن كُنتُمۡ عَلَىٰ سَفَرٖ وَلَمۡ تَجِدُواْ كَاتِبٗا فَرِهَٰنٞ مَّقۡبُوضَةٞۖ فَإِنۡ أَمِنَ بَعۡضُكُم بَعۡضٗا فَلۡيُؤَدِّ ٱلَّذِي ٱؤۡتُمِنَ أَمَٰنَتَهُۥ وَلۡيَتَّقِ ٱللَّهَ رَبَّهُۥۗ وَلَا تَكۡتُمُواْ ٱلشَّهَٰدَةَۚ وَمَن يَكۡتُمۡهَا فَإِنَّهُۥٓ ءَاثِمٞ قَلۡبُهُۥۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ عَلِيمٞ

    Open ayah 2:283

    و اگر شمادرسفر باشید و نیا بید نو یسندۂ را، پس جائز است گرفتن چیزی ازمقروض بہ طور گرو کہ آن در قبضۂ صاحب دین باشد، پس اگر امین داند بعض از شما بعض دیگر را (کہ ازو گرونگیرد) پس باید ادا نماید آنکس کہ امین شمردہ شدہ امانت خودرا (دین را) وباید بتر سد از خدا یعنی از پروردگار خود وشما نہ پو شایند گواہی را و ہر کس بپوشاند گواہی را پس یقینًا گنہگار است دل او (یعنی آن گناہ دل اورا منع می کند از ارادۂ نیکی) ، وخدا بآنچہ شما می کنید خوب عالم است

  284. لِّلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ وَإِن تُبۡدُواْ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ أَوۡ تُخۡفُوهُ يُحَاسِبۡكُم بِهِ ٱللَّهُۖ فَيَغۡفِرُ لِمَن يَشَآءُ وَيُعَذِّبُ مَن يَشَآءُۗ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ

    Open ayah 2:284

    صرف خدارااست ہر چہ در آسمانھا و ہر چہ در زمین است ۔و اگر اظہار کنید آنچہ را کہ دردل ہای شما است یا بپوشانید آن را البتہ حساب گیرد خدا از شما دربارۂ آن، (بعد از حساب) پس بیا مرزد کسی را کہ خواہد و عذاب دھد کسی را کہ خواہد، و خدا بہ ھر چیز خوب قادر است

  285. ءَامَنَ ٱلرَّسُولُ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡهِ مِن رَّبِّهِۦ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَۚ كُلٌّ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَمَلَٰٓئِكَتِهِۦ وَكُتُبِهِۦ وَرُسُلِهِۦ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّن رُّسُلِهِۦۚ وَقَالُواْ سَمِعۡنَا وَأَطَعۡنَاۖ غُفۡرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيۡكَ ٱلۡمَصِيرُ

    Open ayah 2:285

    یقین کرد پیغمبر بآنچہ نازل کردہ شد بہ او از طرف پروردگار ش، و یقین کردند مؤمنان ہر یک ایمان آوردہ است بہ خدا و بہ فرشتگان وی وبہ کتا بہای وی و بہ پیغمبران وی (وگفتند کہ درایمان آوردن) فرق نہ می در میان ھیچ یکی از پیغامبران او، وگفتند شندیم و قبول کر دیم احکام خدارا، وما آمرزش ترامی خواھیم ای پر ور دگار مان، وبہ سوی تست باز گشت ما(یعنی بروز آخرت نیز ایمان داریم)

  286. لَا يُكَلِّفُ ٱللَّهُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَاۚ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَعَلَيۡهَا مَا ٱكۡتَسَبَتۡۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذۡنَآ إِن نَّسِينَآ أَوۡ أَخۡطَأۡنَاۚ رَبَّنَا وَلَا تَحۡمِلۡ عَلَيۡنَآ إِصۡرٗا كَمَا حَمَلۡتَهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِنَاۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلۡنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِۦۖ وَٱعۡفُ عَنَّا وَٱغۡفِرۡ لَنَا وَٱرۡحَمۡنَآۚ أَنتَ مَوۡلَىٰنَا فَٱنصُرۡنَا عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ

    Open ayah 2:286

    مکلف نہ می ساز د خداکسی را مگر بقدر طاقت آن، بہ نفع ھمان نفس تمام می شود ہرچہ کردہ است (از خیر) و بر ضرر ھمان نفس تمام می شود ھرچہ کردہ است (از شرّ)ای پروردگار مان گر فت نہ کن مارا اگر مافراموش کردیم، یا خطا کردیم ای پروردگار مان ومگذار بر ذمّۂ ما بار گران چنانکہ نہادی آن بارگران را بر آنانکہ پیش ازمابودند،ای پر وردگار مان و بار مکن بر ما چیزی راکہ طاقت برداشتن آنرا نداشتہ باشیم،ودر گذر کن از ما و مغفرت کن مارا و رحمت نازل کن برما (کہ) توئی مولی و کارسازما،پس مدد کن مارا بر علیہ قوم کافر