الأعراف
Al-A'raaf
Translation: Dari - Mawlawi Muhammad Anwar Badkhashani · Open the surah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
الٓمٓصٓ
Open ayah 7:1معنای این حروف بہ خدا معلوم است
كِتَٰبٌ أُنزِلَ إِلَيۡكَ فَلَا يَكُن فِي صَدۡرِكَ حَرَجٞ مِّنۡهُ لِتُنذِرَ بِهِۦ وَذِكۡرَىٰ لِلۡمُؤۡمِنِينَ
Open ayah 7:2این یک کتاب کامل است کہ نازل کردہ شدہ بہ سوی تو،پس نباید بود درد دل تو تنگی بخاطر تبلیغ آن، (این کتاب را نازل کردہ شد) تاتوبترسانی مردم را بذریعۂ آن، وتا باشد این کتاب ذریعۂ نصیحت برای مؤمنان۔
ٱتَّبِعُواْ مَآ أُنزِلَ إِلَيۡكُم مِّن رَّبِّكُمۡ وَلَا تَتَّبِعُواْ مِن دُونِهِۦٓ أَوۡلِيَآءَۗ قَلِيلٗا مَّا تَذَكَّرُونَ
Open ayah 7:3(پس)شمامتابعت کنید کتابِ را کہ نازل کردہ شدہ بہ سوی شما از طرف پروردگارتان،وپیروی مکنیدغیرازخدا دوستان دیگر را(کار سازان دیگر را لیکن)بسیارکم پند می گیرید شما
وَكَم مِّن قَرۡيَةٍ أَهۡلَكۡنَٰهَا فَجَآءَهَا بَأۡسُنَا بَيَٰتًا أَوۡ هُمۡ قَآئِلُونَ
Open ayah 7:4(بہ سبب پند ناگر فتن)بسیار قریہ ہا را ھلاک کردیم، پس آمدبہ آنھاعذاب ما در وقت خواب شان در شب، یا کہ آنھا خوابیدہ بودند درنیم روز
فَمَا كَانَ دَعۡوَىٰهُمۡ إِذۡ جَآءَهُم بَأۡسُنَآ إِلَّآ أَن قَالُوٓاْ إِنَّا كُنَّا ظَٰلِمِينَ
Open ayah 7:5پس نبود فریاد آنھا چون آمد بآنھا عذاب ما مگر اینکہ می گفتند واقع ماظالم بودیم۔
فَلَنَسۡـَٔلَنَّ ٱلَّذِينَ أُرۡسِلَ إِلَيۡهِمۡ وَلَنَسۡـَٔلَنَّ ٱلۡمُرۡسَلِينَ
Open ayah 7:6پس البتہ بپرسیم از امتان کہ پیغامبر فرستادہ شدہ بہ سوی آنہا، والبتہ بپرسیم از پیغامبران
فَلَنَقُصَّنَّ عَلَيۡهِم بِعِلۡمٖۖ وَمَا كُنَّا غَآئِبِينَ
Open ayah 7:7باز البتہ بیان کنیم برامت ھا اعمال شان را با دلیل یقینی، چون نبودیم ما از اعمال آنھا غائب۔
وَٱلۡوَزۡنُ يَوۡمَئِذٍ ٱلۡحَقُّۚ فَمَن ثَقُلَتۡ مَوَٰزِينُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ
Open ayah 7:8وزن نمودن اعمال دران روزواقعی وراست است، لذا ہر کس کہ وزنی شود پلہ ہای نیکی او پس آن گروہ کامیاب اند
وَمَنۡ خَفَّتۡ مَوَٰزِينُهُۥ فَأُوْلَٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُم بِمَا كَانُواْ بِـَٔايَٰتِنَا يَظۡلِمُونَ
Open ayah 7:9وہر کس کہ سبک شود پلہ ہای نیکی او پس آن گروہ آنان اند کہ در خسارہ و نقصان مبتلا کردند خود را بہ سبب اینکہ در مقابل آیات ما ظلم می کردند
وَلَقَدۡ مَكَّنَّٰكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَجَعَلۡنَا لَكُمۡ فِيهَا مَعَٰيِشَۗ قَلِيلٗا مَّا تَشۡكُرُونَ
Open ayah 7:10والبتہ ما قدرت جای دادیم شما را در زمین، و آفریدیم برای شما درزمین و سائل معاش (تان را ، لیکن شما)بسیار کم شکرخدارا بجامی آرید
وَلَقَدۡ خَلَقۡنَٰكُمۡ ثُمَّ صَوَّرۡنَٰكُمۡ ثُمَّ قُلۡنَا لِلۡمَلَٰٓئِكَةِ ٱسۡجُدُواْ لِأٓدَمَ فَسَجَدُوٓاْ إِلَّآ إِبۡلِيسَ لَمۡ يَكُن مِّنَ ٱلسَّٰجِدِينَ
Open ayah 7:11والبتہ آفریدیم پدر شمارا(از خاک)باز صورت دادیم پدرشمارا،وباز گفتیم (امر کردیم) فرشتہ ہارا(وشیطان را)کہ سجدہ کنید(برای تعظیم) آدم را،پس ھمہ فرشتہ ہا سجدہ کردندمگر شیطان کہ نہ بودازجملۂ سجدہ کنندگان
قَالَ مَا مَنَعَكَ أَلَّا تَسۡجُدَ إِذۡ أَمَرۡتُكَۖ قَالَ أَنَا۠ خَيۡرٞ مِّنۡهُ خَلَقۡتَنِي مِن نَّارٖ وَخَلَقۡتَهُۥ مِن طِينٖ
Open ayah 7:12خدا شیطان راگفت:چہ چیز مانع شد ترا کہ سجدہ نہ کردی وقتیکہ ترا (علحدہ) حکم کردم بہ سجدہ ؟ شیطان گفت من از آدم بہتر ام (چون)آفریدی مرا از آتش، و آفریدی اورا ازخاک
قَالَ فَٱهۡبِطۡ مِنۡهَا فَمَا يَكُونُ لَكَ أَن تَتَكَبَّرَ فِيهَا فَٱخۡرُجۡ إِنَّكَ مِنَ ٱلصَّٰغِرِينَ
Open ayah 7:13خدا فرمود پس پایان شو از آسمان، چون جائز نیست تراکہ تکبر کنی درآسمان، پس بیرون شو،کہ تو از جملۂ رذیل ہا ہستی
قَالَ أَنظِرۡنِيٓ إِلَىٰ يَوۡمِ يُبۡعَثُونَ
Open ayah 7:14شیطان گفت : ای خدا مرا مہلت دہ تا روز یکہ مردم ازقبر ھا خیزا نیدہ می شوند۔
قَالَ إِنَّكَ مِنَ ٱلۡمُنظَرِينَ
Open ayah 7:15خدا گفتیقیناً تو از جملۂ مہلت دادہ شد گان ہستی
قَالَ فَبِمَآ أَغۡوَيۡتَنِي لَأَقۡعُدَنَّ لَهُمۡ صِرَٰطَكَ ٱلۡمُسۡتَقِيمَ
Open ayah 7:16شیطان گفت ای خدا پس بہ علّت اینکہ مرا گمراہ نمودی (بہ سبب آدم) قسم است کہ می نشینم برای گمراہ ساختن اولاد آدم در سرراہ راست کہ تو مقررکردۂ (برای آنھا)
ثُمَّ لَأٓتِيَنَّهُم مِّنۢ بَيۡنِ أَيۡدِيهِمۡ وَمِنۡ خَلۡفِهِمۡ وَعَنۡ أَيۡمَٰنِهِمۡ وَعَن شَمَآئِلِهِمۡۖ وَلَا تَجِدُ أَكۡثَرَهُمۡ شَٰكِرِينَ
Open ayah 7:17باز البتہ می آیم(برای گمراہ ساختن آنہا)از پیش روی آنھا،واز پس پشت آنھا،واز طرف راست شان، و از طرف چپ شان (یعنی کا ملاًمی کوشم تاآنہاراگمراہ سازم) ونخواہی یافت اکثرآنھاراشکر گذار (و مسلمان
قَالَ ٱخۡرُجۡ مِنۡهَا مَذۡءُومٗا مَّدۡحُورٗاۖ لَّمَن تَبِعَكَ مِنۡهُمۡ لَأَمۡلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنكُمۡ أَجۡمَعِينَ
Open ayah 7:18خدای متعال تأکیدًا فرمودبیرون شوای شیطان ازآسمان کہ تونکوھیدہ وراندہ شدۂ، ونا امیدازرحمت خدا،البتہ کسیکہ ترا پیروی کند ازاولاد آدم ضروربالضرورپر کنم دوزخ رااز شماھمہ (از تووپیروان تو)
وَيَٰٓـَٔادَمُ ٱسۡكُنۡ أَنتَ وَزَوۡجُكَ ٱلۡجَنَّةَ فَكُلَا مِنۡ حَيۡثُ شِئۡتُمَا وَلَا تَقۡرَبَا هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ ٱلظَّٰلِمِينَ
Open ayah 7:19و (گفتیم) ای آدم سکونت اختیار کن تو باھمسر خود در جنّت، پس بخورید (در جنت) از ہر جایکہ می خواھید،ونزد یک مشوید این درخت را کہ پس می شوید از جملۂ ظالمان
فَوَسۡوَسَ لَهُمَا ٱلشَّيۡطَٰنُ لِيُبۡدِيَ لَهُمَا مَا وُۥرِيَ عَنۡهُمَا مِن سَوۡءَٰتِهِمَا وَقَالَ مَا نَهَىٰكُمَا رَبُّكُمَا عَنۡ هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةِ إِلَّآ أَن تَكُونَا مَلَكَيۡنِ أَوۡ تَكُونَا مِنَ ٱلۡخَٰلِدِينَ
Open ayah 7:20پس وسوسہ انداخت شیطان(دردل) ہر دو تادر نتیجۂ وسوسہ آشکارا کند برای ہردو آنچہ مستور بوداز شرمگاہ شان وگفت شیطان (دروسوسہ خود) منع نہ کردہ است شما را پروردگار تان ازین درخت مگر انیکہ (بہ سبب خوردنِ آن) میگردید شمادو فر شتہ، یا می شوید از جملۂ باشند گان دائمی جنت
وَقَاسَمَهُمَآ إِنِّي لَكُمَا لَمِنَ ٱلنَّٰصِحِينَ
Open ayah 7:21و قسم خورد شیطان نزد ھر دو بہ تاکید تمام کہ من برای شما از جملۂ خیر خواہان ام۔
فَدَلَّىٰهُمَا بِغُرُورٖۚ فَلَمَّا ذَاقَا ٱلشَّجَرَةَ بَدَتۡ لَهُمَا سَوۡءَٰتُهُمَا وَطَفِقَا يَخۡصِفَانِ عَلَيۡهِمَا مِن وَرَقِ ٱلۡجَنَّةِۖ وَنَادَىٰهُمَا رَبُّهُمَآ أَلَمۡ أَنۡهَكُمَا عَن تِلۡكُمَا ٱلشَّجَرَةِ وَأَقُل لَّكُمَآ إِنَّ ٱلشَّيۡطَٰنَ لَكُمَا عَدُوّٞ مُّبِينٞ
Open ayah 7:22پس بہ فریب ہردورا از مرتبہ شان پایان کرد باز وقتیکہ چشید نداز ان درخت آشکار شد برای ہر دو عورت شان، و شروع نمودند کہ می چسپا یند ند برجسم خوداز بر گ در ختان جنت، و بآواز بلند تنبیہ کرد ھر دورا پروردگار شان کہ آیا منع نہ کردہ بودم شما را ازین درخت، و نہ گفتہ بودم شما را کہ البتہ شیطان دشمن آشکار ای شما است؟
قَالَا رَبَّنَا ظَلَمۡنَآ أَنفُسَنَا وَإِن لَّمۡ تَغۡفِرۡ لَنَا وَتَرۡحَمۡنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ
Open ayah 7:23(بہ غفلت خود اعتراف نمودہ عرض کردندو) گفتند ای پروردگار مان ما ظلم کردیم بہ جان خود، واگر تو نہ آمر زی مارا و رحم نہ کنی بر ما البتہ می شویم ما ا ز جملۂ زیان کاران۔
قَالَ ٱهۡبِطُواْ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوّٞۖ وَلَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُسۡتَقَرّٞ وَمَتَٰعٌ إِلَىٰ حِينٖ
Open ayah 7:24اللّٰہ تعالی فر مود از آسمان پایان شوید (کہ) شما دشمن یک دیگر اید، و برای شما قرار گاہ (ومسکن) است در زمین، و نفع گرفتن است تا یک مدۃ معین
قَالَ فِيهَا تَحۡيَوۡنَ وَفِيهَا تَمُوتُونَ وَمِنۡهَا تُخۡرَجُونَ
Open ayah 7:25(باز) خدا گفت: در ھمان زمین بہ سر می بریدزندگی خود را، ودرھمان زمین می میرید،وازان زمین (در روز قیامت) بیرون کردہ می شوید
يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ قَدۡ أَنزَلۡنَا عَلَيۡكُمۡ لِبَاسٗا يُوَٰرِي سَوۡءَٰتِكُمۡ وَرِيشٗاۖ وَلِبَاسُ ٱلتَّقۡوَىٰ ذَٰلِكَ خَيۡرٞۚ ذَٰلِكَ مِنۡ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ لَعَلَّهُمۡ يَذَّكَّرُونَ
Open ayah 7:26ای اولاد آدم البتہ فرود آوردیم (یعنی بہ حکم آسمانی خودآفریدیم برای شما) لباس را کہ سترکند عورت ہای شما را، و لباس را کہ سبب زینت شما باشد (و لیکن) لباس پر ہیز گاری و(عمل صالح) ھمان از ھمہ بہتر لباس است، ھمان لباس از علامات (اعزاز واکرام)خدا است (اولاد آدم را) تا یاد آور شوند (نعمت خدا را)
يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ لَا يَفۡتِنَنَّكُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ كَمَآ أَخۡرَجَ أَبَوَيۡكُم مِّنَ ٱلۡجَنَّةِ يَنزِعُ عَنۡهُمَا لِبَاسَهُمَا لِيُرِيَهُمَا سَوۡءَٰتِهِمَآۚ إِنَّهُۥ يَرَىٰكُمۡ هُوَ وَقَبِيلُهُۥ مِنۡ حَيۡثُ لَا تَرَوۡنَهُمۡۗ إِنَّا جَعَلۡنَا ٱلشَّيَٰطِينَ أَوۡلِيَآءَ لِلَّذِينَ لَا يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:27ای اولاد آدم در فتنہ (وگمراھی) نہ اندازدشما را شیطان طوریکہ بیرون کرد پدرو مادر شمارا از جنّت در حالیکہ سبب کشیدن لباس آنھا گردید از بدن شان تا آشکارا کند بآنھا عورت شان را (احتیاط ازین سبب لازم است کہ) شیطان و ھم جنسان او (دیگر جنات) می بینند شمارا از جایکہ شما آنھارا دیدن نہ می توانید البتہ ماگردایندہ ایم شیاطین را دوستان برای کسا نیکہ ایمان نہ می آرند۔
وَإِذَا فَعَلُواْ فَٰحِشَةٗ قَالُواْ وَجَدۡنَا عَلَيۡهَآ ءَابَآءَنَا وَٱللَّهُ أَمَرَنَا بِهَاۗ قُلۡ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَأۡمُرُ بِٱلۡفَحۡشَآءِۖ أَتَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:28(لذا)آن مشرکین ہر گاہ کنند یک کاربی حیائی را می گویند (بطور دلیل) کہ مایا فتہ ایم بران کار پدران خود را، و خدا امر کردہ است (پدران) مارابآن کار، بگو (در جواب آنھا) کہ البتہ خدا امر نہ می کند بہ بی حیائی،آیا دروغ گفتہ نسبت می کنید بہ خدا آنچہ را کہ نہ مید انید گناہ آن را
قُلۡ أَمَرَ رَبِّي بِٱلۡقِسۡطِۖ وَأَقِيمُواْ وُجُوهَكُمۡ عِندَ كُلِّ مَسۡجِدٖ وَٱدۡعُوهُ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَۚ كَمَا بَدَأَكُمۡ تَعُودُونَ
Open ayah 7:29بگو(بلکہ)امرکردہ است پروردگار من بہ ہر کاریکہ دران عدل وانصاف باشد، و باینکہ راست کنید /شما چہرھا (وتوجّہ) خودرادر وقت ہرنماز بہ سوی قبلۂ مقرر کردۂ خدا، درحالیکہ خالص کنندہ باشید اطاعت خودراصرف برای خدا،قسمیکہ ابتدائً شماراخدا آفریدہ است ھم چنین بار دوم زندہ شدہ بازببارگاہ اوعودخواھید کرد
فَرِيقًا هَدَىٰ وَفَرِيقًا حَقَّ عَلَيۡهِمُ ٱلضَّلَٰلَةُۚ إِنَّهُمُ ٱتَّخَذُواْ ٱلشَّيَٰطِينَ أَوۡلِيَآءَ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَيَحۡسَبُونَ أَنَّهُم مُّهۡتَدُونَ
Open ayah 7:30(درحالیکہ یک فریق را خدا ھدایت کردہ است، وبریک فریق ثابت شدہ است گمراہی آنہا (چون) آنھا گردانیدہ اند شیاطین را کار سازو دوست خود ہا غیر از خدا (و باز ھم) گمان می کنند کہ آنھا بہ راہِ راست اند۔
۞يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ خُذُواْ زِينَتَكُمۡ عِندَ كُلِّ مَسۡجِدٖ وَكُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ وَلَا تُسۡرِفُوٓاْۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُسۡرِفِينَ
Open ayah 7:31ای اولاد ادم بگیر ید (بپوشید) لباس زینت خودرا در وقت ہر نماز، وبخورید و بنو شید و(در لباس وخوردونوش خود) اسراف (وحد گذری) مکنید (چون) خدا دوست نمیدارد اسراف کنند گان را۔
قُلۡ مَنۡ حَرَّمَ زِينَةَ ٱللَّهِ ٱلَّتِيٓ أَخۡرَجَ لِعِبَادِهِۦ وَٱلطَّيِّبَٰتِ مِنَ ٱلرِّزۡقِۚ قُلۡ هِيَ لِلَّذِينَ ءَامَنُواْ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا خَالِصَةٗ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۗ كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:32بگو کہ حرام کردہ است آن اسباب تزیّن را کہ ازعدم بہ وجودآوردہ است خدابر ای بندگان خود؟وکہ حرام کردہ است آن چیز ہای پاک راکہ از قسم رزق می باشند ؟ بگو آن اسباب زینت وچیز ہای پاک برای مؤمنان است(با شراکت کفّار)در زندگانی دنیا،درحالیکہ آن چیزھاخالص مؤ منان راباشد در روز قیامت ، ھمچنان تفصیلاً بیان می کنیم آیات و علامت قدرت خودرابرای قومی کہ مید انند
قُلۡ إِنَّمَا حَرَّمَ رَبِّيَ ٱلۡفَوَٰحِشَ مَا ظَهَرَ مِنۡهَا وَمَا بَطَنَ وَٱلۡإِثۡمَ وَٱلۡبَغۡيَ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَأَن تُشۡرِكُواْ بِٱللَّهِ مَا لَمۡ يُنَزِّلۡ بِهِۦ سُلۡطَٰنٗا وَأَن تَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:33بگو جز این نیست کہ حرام کردہ است ربّ من بی حیائی ہارا آنچہ آشکارا باشد ازان، و آنچہ مخفی باشد، و حرام کردہ است ہر قسم گناہ را وہر قسم سر کشی را درحق مردم بہ ناحق، وحرام کردہ است این را کہ شریک مقرر کنید باخدا چیزی را کہ نازل نہ کردہ است خدا بہ شراکت آن ھیچ دلیلی، و حرام کردہ است این راکہ دروغ گفتہ نسبت کنید بہ خدا چیزی را کہ نمید انید (بطلان آن را)
وَلِكُلِّ أُمَّةٍ أَجَلٞۖ فَإِذَا جَآءَ أَجَلُهُمۡ لَا يَسۡتَأۡخِرُونَ سَاعَةٗ وَلَا يَسۡتَقۡدِمُونَ
Open ayah 7:34و(تأخیر عذاب باین علت است کہ)برای ھلاکت ہرقوم یک وقت مقرر است،پس چون آید آن وقت مقرر مؤخرنشودھلاک شان ازان بقدر یک ساعت،ونہ ھلاک آنہامقدم شودا قبل از آمدن ِ آن وقت
يَٰبَنِيٓ ءَادَمَ إِمَّا يَأۡتِيَنَّكُمۡ رُسُلٞ مِّنكُمۡ يَقُصُّونَ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِي فَمَنِ ٱتَّقَىٰ وَأَصۡلَحَ فَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ
Open ayah 7:35و(گفتیم) ای اولاد آدم اگربیایندنزدشما پیغامبران از جنس خود شما کہ بیان کنند بر شما آیات و احکام مرا پس ہر کس کہ از خدا بترسد واصلاح کند اعمال خود را پس تر سی نخواہد بود بر آنھا (در روز قیامت)و نہ آنھا غمگین شوند
وَٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَٱسۡتَكۡبَرُواْ عَنۡهَآ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ
Open ayah 7:36(امّآ)آنانکہ تکذیب کنند آیات مارا و تکبر کنند از قبول کردنِ آیات، ھمین جماعہ دوزخی اند کہ ایشان در دوزخ ھمیشہ با شند۔
فَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ كَذَّبَ بِـَٔايَٰتِهِۦٓۚ أُوْلَٰٓئِكَ يَنَالُهُمۡ نَصِيبُهُم مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِۖ حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُنَا يَتَوَفَّوۡنَهُمۡ قَالُوٓاْ أَيۡنَ مَا كُنتُمۡ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِۖ قَالُواْ ضَلُّواْ عَنَّا وَشَهِدُواْ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمۡ أَنَّهُمۡ كَانُواْ كَٰفِرِينَ
Open ayah 7:37پس کیست ظالم ترازانکہ افتراکندبرخدا دروغی را یا دروغ شماردآیات اورا؟ھمین جماعہ خواہد رسید بآنھاحصۂ آنھااز عذاب نوشتہ شدہ درکتاب شان(نامۂ اعمال شان) حتی کہ چون بیایندنزدآنھا ہافرستادگان ما برای قبض نمودنِ ارواح شان گو یند (پرسند)کہ کجااست آن چیز ہایکہ شما عبادت می کردید غیرازخدا(تاشماراازموت نجات دھند)؟(در جواب)گویندکہ آنھا گم شدندازما،و گواھی دھند بر علیہ خودہا کہ آنھاکافر بودند
قَالَ ٱدۡخُلُواْ فِيٓ أُمَمٖ قَدۡ خَلَتۡ مِن قَبۡلِكُم مِّنَ ٱلۡجِنِّ وَٱلۡإِنسِ فِي ٱلنَّارِۖ كُلَّمَا دَخَلَتۡ أُمَّةٞ لَّعَنَتۡ أُخۡتَهَاۖ حَتَّىٰٓ إِذَا ٱدَّارَكُواْ فِيهَا جَمِيعٗا قَالَتۡ أُخۡرَىٰهُمۡ لِأُولَىٰهُمۡ رَبَّنَا هَٰٓؤُلَآءِ أَضَلُّونَا فَـَٔاتِهِمۡ عَذَابٗا ضِعۡفٗا مِّنَ ٱلنَّارِۖ قَالَ لِكُلّٖ ضِعۡفٞ وَلَٰكِن لَّا تَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:38گو ید خدا(آنہارادرروزقیامت)کہ داخل شویددر دوزخ در جملۂ دیگر امت ہایکہ گذشتہ اند قبل از شما از جنّات و انسان ہا(و) ہرگاہ داخل شود در دوزخ یک جماعتِ از کفّار لعنت بفرستند بہ جماعت دیگری مانند خود(کہ قبلاً دوزخ داخل شدہ بودند) حتی کہ چون بیابند یک دیگر را در دوزخ یکجا، گویند گروہ پسین شکایت نمودہ از گروہ پیشین وزعمای خود ہا کہ ای پروردگار مان این جماعہ مارا گمراہ نمودند (لذا)آنھا را دردوزخ دو چند عذاب دہ،خدابفرما ید(در جواب)آنہا کہ ہر یک را عذاب دو چند باشد، و لیکن شما نہ میدانید
وَقَالَتۡ أُولَىٰهُمۡ لِأُخۡرَىٰهُمۡ فَمَا كَانَ لَكُمۡ عَلَيۡنَا مِن فَضۡلٖ فَذُوقُواْ ٱلۡعَذَابَ بِمَا كُنتُمۡ تَكۡسِبُونَ
Open ayah 7:39وگویند جماعۂ پیشین (در جواب جماعۂ پسین کہ) پس نیست شما را بر ما ھیچ فضیلتی، لذا بچشید عذاب را(مانندما)بہ سبب آنچہ می کردید۔
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَٱسۡتَكۡبَرُواْ عَنۡهَا لَا تُفَتَّحُ لَهُمۡ أَبۡوَٰبُ ٱلسَّمَآءِ وَلَا يَدۡخُلُونَ ٱلۡجَنَّةَ حَتَّىٰ يَلِجَ ٱلۡجَمَلُ فِي سَمِّ ٱلۡخِيَاطِۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُجۡرِمِينَ
Open ayah 7:40البتہ آنانکہ دروغ شمردند آیات مارا و تکبر نمودنداز قبول کردن آن، باز کردہ نشود برای (اعمال وارواح) ایشان در واز ہای آسمان، و در جنت داخل نہ شوند تا آنکہ در آید شتر در سو راخ سوزن، وھم چنین سزا مید ھیم ما مجرمین را۔
لَهُم مِّن جَهَنَّمَ مِهَادٞ وَمِن فَوۡقِهِمۡ غَوَاشٖۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلظَّٰلِمِينَ
Open ayah 7:41برای مجرمان فراش (زیر پای) باشد از آتش دوزخ، وبربا لای شان ھم پو شش ہا (ولحاف ہا) باشداز آتش دوزخ، و ما ھم چنین سزا مید ھیم ظالمان را۔
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَا نُكَلِّفُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَآ أُوْلَٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ
Open ayah 7:42و آنانکہ ایمان آوردند و کار ہای نیک کردند (بقدر طاقت خود)چونکہ مکلف نہ می سازیم کسی را مگر بقدر طاقتِ آن ھمین جماعۂ صاحبان جنت اند (کہ) دران ھمیشہ باشند۔
وَنَزَعۡنَا مَا فِي صُدُورِهِم مِّنۡ غِلّٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهِمُ ٱلۡأَنۡهَٰرُۖ وَقَالُواْ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ ٱلَّذِي هَدَىٰنَا لِهَٰذَا وَمَا كُنَّا لِنَهۡتَدِيَ لَوۡلَآ أَنۡ هَدَىٰنَا ٱللَّهُۖ لَقَدۡ جَآءَتۡ رُسُلُ رَبِّنَا بِٱلۡحَقِّۖ وَنُودُوٓاْ أَن تِلۡكُمُ ٱلۡجَنَّةُ أُورِثۡتُمُوهَا بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
Open ayah 7:43و(درجنّت) بیرون کنیم آنچہ در سینہ مؤمنان بوداز کینہ ھا(بایک دیگر)در حالیکہ جاری باشددر زیر قصر ہایشان نہرہاوگویند (بطور تشکّر):سپاس خدا یرا کہ ھدایت کرد مارا برای قبول این دین،ورنہ مااز خودراہ یابنہ می شدیم اگر مارا خدا ھدایت نہ می کرد، البتہ آور دند بہ ما پیغامبران پروردگار مان دین حق را، و بآواز بلند(درآنجا) اعلان کردہ شود کہ این ھمان جنّتی است کہ بہ شمامیراث دادہ شدہ بہ عوض آنچہ می کردید۔
وَنَادَىٰٓ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِ أَصۡحَٰبَ ٱلنَّارِ أَن قَدۡ وَجَدۡنَا مَا وَعَدَنَا رَبُّنَا حَقّٗا فَهَلۡ وَجَدتُّم مَّا وَعَدَ رَبُّكُمۡ حَقّٗاۖ قَالُواْ نَعَمۡۚ فَأَذَّنَ مُؤَذِّنُۢ بَيۡنَهُمۡ أَن لَّعۡنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلظَّٰلِمِينَ
Open ayah 7:44وبآواز بلندگویند جنتیان دوزخیان را کہ ماراست یافتیم آنچہ را کہ وعدہ کردہ بودبہ ما پروردگار مان،پس آیا شماھم راست یافتیدآنچہ را کہ وعدہ کردہ بود بہ شما پروردگار تان؟گویند ھان!پس اعلان کند اعلان کنندۂ درمیان آنہا کہ امروز لعنت خدا است برآن ظالمان مشرک
ٱلَّذِينَ يَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَيَبۡغُونَهَا عِوَجٗا وَهُم بِٱلۡأٓخِرَةِ كَٰفِرُونَ
Open ayah 7:45آنانکہ منع می کردند مردم را از راہ خدا (توحید) و می خواستند آنرا در حالت کجی، و آنہا از روز آخرت ھم منکر بودند۔
وَبَيۡنَهُمَا حِجَابٞۚ وَعَلَى ٱلۡأَعۡرَافِ رِجَالٞ يَعۡرِفُونَ كُلَّۢا بِسِيمَىٰهُمۡۚ وَنَادَوۡاْ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ أَن سَلَٰمٌ عَلَيۡكُمۡۚ لَمۡ يَدۡخُلُوهَا وَهُمۡ يَطۡمَعُونَ
Open ayah 7:46ودربین جنت و دوزخ پردۂ باشد (از دیوار) وبراعراف مردمان باشند کہ بشناسند ھر یکی از(اھل جنت واھل دزوخ)رااز علامات شان،و بآواز بلند فریادکنند اھل اعراف جنتیان راکہ سلام علیکم،حالاً کہ (تاھنوز) خود شان در جنت داخل نہ شدہ اند، ولیکن امید داخل شدن دارند۔
۞وَإِذَا صُرِفَتۡ أَبۡصَٰرُهُمۡ تِلۡقَآءَ أَصۡحَٰبِ ٱلنَّارِ قَالُواْ رَبَّنَا لَا تَجۡعَلۡنَا مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ
Open ayah 7:47وچون گردایندہ شودچہرہای اعرافیان بہ طرف دوزخیان،گویند ای پروردگارما مگردان ماراھم صحبت وھمرای مرد مان ظالم در دوزخ
وَنَادَىٰٓ أَصۡحَٰبُ ٱلۡأَعۡرَافِ رِجَالٗا يَعۡرِفُونَهُم بِسِيمَىٰهُمۡ قَالُواْ مَآ أَغۡنَىٰ عَنكُمۡ جَمۡعُكُمۡ وَمَا كُنتُمۡ تَسۡتَكۡبِرُونَ
Open ayah 7:48وفریاد کنند اھل اعراف مرد مان (دوزخی) را کہ بشنا سند آنھارا بہ علامات شان و گویند: دورنہ کرد از شما عذاب خدا را جمعیت (واتفاق) تان، و نہ آنکہ تکبر می کردید۔
أَهَٰٓؤُلَآءِ ٱلَّذِينَ أَقۡسَمۡتُمۡ لَا يَنَالُهُمُ ٱللَّهُ بِرَحۡمَةٍۚ ٱدۡخُلُواْ ٱلۡجَنَّةَ لَا خَوۡفٌ عَلَيۡكُمۡ وَلَآ أَنتُمۡ تَحۡزَنُونَ
Open ayah 7:49آیا این ہا (جنتیان) آنان ِ اندکہ قسم خوردہ بودید(شماکفار) کہ خدا نہ رساند ھیچ رحمتی بآنھا(حالاً کہ گفتہ شود ایشان را کہ)داخل شوید در جنت، ھیچ ترسی نیست بر شما، و نہ شما آزردہ خواہید شد
وَنَادَىٰٓ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِ أَصۡحَٰبَ ٱلۡجَنَّةِ أَنۡ أَفِيضُواْ عَلَيۡنَا مِنَ ٱلۡمَآءِ أَوۡ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُۚ قَالُوٓاْ إِنَّ ٱللَّهَ حَرَّمَهُمَا عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ
Open ayah 7:50وفریاد کنند دوزخیان جنتیان را کہ بریزید برما از آب جنت یا(بد ھید بہ ما)از چیز یکہ خدا روزی دادہ است بہ شمادرجنت؟(درجواب) گوینداین مشکل است،چون خداممنوع قراردادہ است آن دوچیز رابرکافران
ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ دِينَهُمۡ لَهۡوٗا وَلَعِبٗا وَغَرَّتۡهُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَاۚ فَٱلۡيَوۡمَ نَنسَىٰهُمۡ كَمَا نَسُواْ لِقَآءَ يَوۡمِهِمۡ هَٰذَا وَمَا كَانُواْ بِـَٔايَٰتِنَا يَجۡحَدُونَ
Open ayah 7:51یعنی برآنانکہ دین خود را مشغولی وبازی قرار دادند، وفریفتہ ساخت آنھا را زندگانی دنیا پس امروز (روز قیامت) مافراموش می کنیم آنھا را یعنی تو جہ نہ می کنیم بآنھا، قسمیکہ فراموش کردہ بودند (دردنیا) ملاقات این روز خودرا، و طوریکہ از آیات ما انکار می کردند۔
وَلَقَدۡ جِئۡنَٰهُم بِكِتَٰبٖ فَصَّلۡنَٰهُ عَلَىٰ عِلۡمٍ هُدٗى وَرَحۡمَةٗ لِّقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:52والبتہ آور دیم بآنہا یک کتابی کہ تفصیل کردیم مضمون آنرا طبق علم کامل خود، در حالیکہ آن کتاب ھدایت کنندہ و رحمت است برای مرد میکہ ایمان آرند
هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّا تَأۡوِيلَهُۥۚ يَوۡمَ يَأۡتِي تَأۡوِيلُهُۥ يَقُولُ ٱلَّذِينَ نَسُوهُ مِن قَبۡلُ قَدۡ جَآءَتۡ رُسُلُ رَبِّنَا بِٱلۡحَقِّ فَهَل لَّنَا مِن شُفَعَآءَ فَيَشۡفَعُواْ لَنَآ أَوۡ نُرَدُّ فَنَعۡمَلَ غَيۡرَ ٱلَّذِي كُنَّا نَعۡمَلُۚ قَدۡ خَسِرُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ وَضَلَّ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ
Open ayah 7:53(لیکن آنہا)انتظار نہ می کنند مگرانجام ونتیجۂ آن کتاب را، روزیکہ بیاید (ظاھر شود) نتیجۂ و انجام آن گویند (بطور پشیمانی) آنانکہ فراموش کردہ بودند نتیجۂ آنرا از پیش(در دنیا) واقع کہ آوردہ بودند پیغامبران پروردگارمان دین حق را (ولیکن ما نہ پذیرفتیم گفتۂ آنھارا) پس آیا ہست برای مایان ازجملۂ سفارش کنندگان تا سفارش کنند وواسطہ شوند برای ما؟ و یا ممکن است کہ پس گردا نیدہ شویم (بہ دنیا)پس کنیم غیر آنچہ می کردیم (این آرزو شان فائدہ ندارد) زیراکہ در زیان وھلاکت انداختند جان ہای خودرا، و غائب شود از آنھا آنچہ بہ خدا افترا نمودہ عبادت می کردند (وشفیع می دانستند)
إِنَّ رَبَّكُمُ ٱللَّهُ ٱلَّذِي خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٖ ثُمَّ ٱسۡتَوَىٰ عَلَى ٱلۡعَرۡشِۖ يُغۡشِي ٱلَّيۡلَ ٱلنَّهَارَ يَطۡلُبُهُۥ حَثِيثٗا وَٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَ وَٱلنُّجُومَ مُسَخَّرَٰتِۭ بِأَمۡرِهِۦٓۗ أَلَا لَهُ ٱلۡخَلۡقُ وَٱلۡأَمۡرُۗ تَبَارَكَ ٱللَّهُ رَبُّ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:54چون مالک ومتصرّف شماصرف خدااست، آنکہ آفریدآسمان ہاوزمین رادر (مقدار)شش روز،بازظاھرشدعلو ِاو بر عرش(بعد از آفریدن عرش قسمیکہ امام بخاریؒدرکتاب التوحید از مجاہدنقل کردہ است)می پوشاند شب رابہ روزکہ طلب می کندشب روزرابہ زودی،و آفریدآفتاب و مہتاب وستارگان را در حالیکہ ھمہ مسخر انددرزیرحکم او، خبردار صرف خدارااست قدرت آفریدن وحکم جاری نمودن ،بسیار بابرکت است خدا(چون او) پروردگار ھمہ عالم است
ٱدۡعُواْ رَبَّكُمۡ تَضَرُّعٗا وَخُفۡيَةًۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ
Open ayah 7:55(پس) بخوایند پرودگار خود را بہ عا جزی و پنہان (تا دلیل گرددبر قدرت و علم او) چون خدا دوست ندارد از حد تجاوز کنند گان را (کہ اورا گذاشتہ دیگری را بخوانند)
وَلَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ بَعۡدَ إِصۡلَٰحِهَا وَٱدۡعُوهُ خَوۡفٗا وَطَمَعًاۚ إِنَّ رَحۡمَتَ ٱللَّهِ قَرِيبٞ مِّنَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ
Open ayah 7:56وفساد مکنید در زمین (بہ خواندن غیراوتعالی در حاجات خود)بعداز اصلاح آن(بذریعۂ رسول وکتاب) و (بلکہ صرف) اورا بخوایند ازو ترسیدہ وامیدکردہ، چون رحمت خدا قریب است بہ نکو کاران۔
وَهُوَ ٱلَّذِي يُرۡسِلُ ٱلرِّيَٰحَ بُشۡرَۢا بَيۡنَ يَدَيۡ رَحۡمَتِهِۦۖ حَتَّىٰٓ إِذَآ أَقَلَّتۡ سَحَابٗا ثِقَالٗا سُقۡنَٰهُ لِبَلَدٖ مَّيِّتٖ فَأَنزَلۡنَا بِهِ ٱلۡمَآءَ فَأَخۡرَجۡنَا بِهِۦ مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِۚ كَذَٰلِكَ نُخۡرِجُ ٱلۡمَوۡتَىٰ لَعَلَّكُمۡ تَذَكَّرُونَ
Open ayah 7:57وخداھمان است کہ می فر ستد باد ہا را مژدہ دھندہ پیش از رحمت خود (پیش از بارش) تا آنکہ چون بردارد باد ہا ابر وزنی را، (پس) روان می کنیم آن ابررا برای زندہ کردن یک شہر مردہ (خشک)، باز می بارانیم بذریعۂ آن ابر آب باران را، باز بیرون می کنیم بہ سبب آن آب از ہر قسم میوہا، ھمچنان زندہ نمودہ بیرون می کنیم مردھا را (این قیاس برای این است) تا شما پند گرید (ودلیل را یادآور شوید)۔
وَٱلۡبَلَدُ ٱلطَّيِّبُ يَخۡرُجُ نَبَاتُهُۥ بِإِذۡنِ رَبِّهِۦۖ وَٱلَّذِي خَبُثَ لَا يَخۡرُجُ إِلَّا نَكِدٗاۚ كَذَٰلِكَ نُصَرِّفُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَشۡكُرُونَ
Open ayah 7:58و(بعد از ان بارش)از زمین پاکیزہ بیرون می شود(می روید) گیاہ آن بہ حکم پروردگار او ،وزمین کہ ناپاک و خراب باشد نہ می روید ازان مگر گیاہ ناکارہ، ھمچنین تغیر میدھیم اسلوب بیان دلائل قدرت خود را برای مردمیکہ شکر می کنند۔
لَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوۡمِهِۦ فَقَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓ إِنِّيٓ أَخَافُ عَلَيۡكُمۡ عَذَابَ يَوۡمٍ عَظِيمٖ
Open ayah 7:59البتہ (بہ حیث پیغمبر) فرستادیم نوح را بہ سوی قوم خود، پس گفت وی (در دعوتِ خود) ای قوم من! (فقط) خدارا عبادت کنید (کہ) نیست برای شما ھیچ معبودی برحق غیر از خدا، چون من می ترسم دربارۂ شما از عذاب روز سخت وبزرگ۔
قَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِهِۦٓ إِنَّا لَنَرَىٰكَ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ
Open ayah 7:60گفتند زعمای قو م نوح کہ ما ترا یقیناً در گمراہی صریح می بینیم
قَالَ يَٰقَوۡمِ لَيۡسَ بِي ضَلَٰلَةٞ وَلَٰكِنِّي رَسُولٞ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:61نوح (در جواب)گفت ای قوم من! درمن ھیچ قسم گمراہی نیست، و لیکن من پیغام رسان ام از جانب پروردگار تمامِ عالم۔
أُبَلِّغُكُمۡ رِسَٰلَٰتِ رَبِّي وَأَنصَحُ لَكُمۡ وَأَعۡلَمُ مِنَ ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:62کہ می رسانم بہ شما پیغام ہای ربّ خودرا ونصیحت می کنم شما را بفائدۂ خود تان، ومیدانم من از جانب خدا چیزی را کہ شما نہ میدانید۔
أَوَعَجِبۡتُمۡ أَن جَآءَكُمۡ ذِكۡرٞ مِّن رَّبِّكُمۡ عَلَىٰ رَجُلٖ مِّنكُمۡ لِيُنذِرَكُمۡ وَلِتَتَّقُواْ وَلَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ
Open ayah 7:63آیاشما تعجب کردید ازینکہ آمد بہ شما از طرف پروردگار تان نصیحتی بذریعۂ یک مرد از خود تان، تابترساند شما را (از عذاب خدا) وتا شما پرھیزکنید ازشرک وتابہ شما رحم کردہ شود۔
فَكَذَّبُوهُ فَأَنجَيۡنَٰهُ وَٱلَّذِينَ مَعَهُۥ فِي ٱلۡفُلۡكِ وَأَغۡرَقۡنَا ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَآۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَوۡمًا عَمِينَ
Open ayah 7:64پس دروغ شمردند گفتۂ نوح را پس نجات دادیم نوح رابا کسانی کہ با او در کشتی بودند، و غرق کردیم آنان کہ را دروغ شمردندآیات مارا (چون) آنھا یک قوم نابینا(وگمراہ بودند)۔
۞وَإِلَىٰ عَادٍ أَخَاهُمۡ هُودٗاۚ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥٓۚ أَفَلَا تَتَّقُونَ
Open ayah 7:65وفرستا دیم بہ سوی قوم عاد برادر شان ھود را بہ حیث پیغامبر (پس) گفت ھود ای قوم من فقط خدا را عبادت کنید کہ نیست برای شما ھیچ معبود برحق غیر از خدا، آیا پس از شرک پرھیز نہ می کنید؟۔
قَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦٓ إِنَّا لَنَرَىٰكَ فِي سَفَاهَةٖ وَإِنَّا لَنَظُنُّكَ مِنَ ٱلۡكَٰذِبِينَ
Open ayah 7:66گفتندسردارن کہ کفررا اختیارکردہ بودند از قوم ھودکہ یقیناًماترا درحماقت می بینیم،وما ترااز جملۂ دروغ گویان می پنداریم۔
قَالَ يَٰقَوۡمِ لَيۡسَ بِي سَفَاهَةٞ وَلَٰكِنِّي رَسُولٞ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:67ھود گفت ای قوم من! نیست بہ من ھیچ حماقتی، ولیکن من پیغامبرم از جانب پرور دگار تمام عالم۔
أُبَلِّغُكُمۡ رِسَٰلَٰتِ رَبِّي وَأَنَا۠ لَكُمۡ نَاصِحٌ أَمِينٌ
Open ayah 7:68کہ می رسانم بہ شما پیغام ہای ربّ خود را، ومن برای شما خیر خواہ و امین ام۔
أَوَعَجِبۡتُمۡ أَن جَآءَكُمۡ ذِكۡرٞ مِّن رَّبِّكُمۡ عَلَىٰ رَجُلٖ مِّنكُمۡ لِيُنذِرَكُمۡۚ وَٱذۡكُرُوٓاْ إِذۡ جَعَلَكُمۡ خُلَفَآءَ مِنۢ بَعۡدِ قَوۡمِ نُوحٖ وَزَادَكُمۡ فِي ٱلۡخَلۡقِ بَصۜۡطَةٗۖ فَٱذۡكُرُوٓاْ ءَالَآءَ ٱللَّهِ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ
Open ayah 7:69آیا شما ازین تعجب کردید کہ آمد بہ شما نصیحتی از طرف پروردگار تان بذریعۂ یکمرد از خود تان تا بتر ساند شما را (از عذاب خدا؟) و یاد آور شوید (این نعمت خدارا) چون گردانید شما را قائم مقام بعد از قوم نوح، وزیادہ کرد خدا شما را بہ نسبت دیگران از نگاہ جسامت و تناوری، پس یاد آورشوید نعمت ہای خدارا تار ستگار شوید۔
قَالُوٓاْ أَجِئۡتَنَا لِنَعۡبُدَ ٱللَّهَ وَحۡدَهُۥ وَنَذَرَ مَا كَانَ يَعۡبُدُ ءَابَآؤُنَا فَأۡتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ
Open ayah 7:70قوم (در جواب) گفتند: آیا آمدۂ نزد ما؟تا تنھا خدا را عبادت کنیم وترک کنیم آنچہ را کہ عبادت می کرد پدر ہای ما؟ پس بیار بہ ما آن عذاب را کہ بہ ماوعدہ می کنی (ما را ازان می ترسانی) اگر ہستی تو از جملۂ راست گویان۔
قَالَ قَدۡ وَقَعَ عَلَيۡكُم مِّن رَّبِّكُمۡ رِجۡسٞ وَغَضَبٌۖ أَتُجَٰدِلُونَنِي فِيٓ أَسۡمَآءٖ سَمَّيۡتُمُوهَآ أَنتُمۡ وَءَابَآؤُكُم مَّا نَزَّلَ ٱللَّهُ بِهَا مِن سُلۡطَٰنٖۚ فَٱنتَظِرُوٓاْ إِنِّي مَعَكُم مِّنَ ٱلۡمُنتَظِرِينَ
Open ayah 7:71ھودگفت لازم شدہ است برای شمااز طرف پرور دگار تان عذاب (کہ مستحق آن مردم ھای پلید ہستند، ولازم شدہ است بر شما)غضب خدا،آیا بامن مناقشہ می کنید راجع بہ نامہای (بی حقیقت ) کہ نام گذاری کردہ ایدآنھارا(باسم معبود)شما و پدران تان؟(حالاً کہ)نازل نہ کردہ است خدا دربارۂ معبود یت آنھا ھیچ دلیلی (لذا) پس انتظارکنید شما عذاب خدارا و من ھم با شما از جملۂ انتظار کنندگان ام۔
فَأَنجَيۡنَٰهُ وَٱلَّذِينَ مَعَهُۥ بِرَحۡمَةٖ مِّنَّا وَقَطَعۡنَا دَابِرَ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَاۖ وَمَا كَانُواْ مُؤۡمِنِينَ
Open ayah 7:72پس نجات دادیم ھود را و مؤمنان را کہ با او بودند بہ رحمت خود، وبیخ کن کردیم آنان را کہ دروغ پنداشتند آیا ت مارا، و نہ بودند مؤمن۔
وَإِلَىٰ ثَمُودَ أَخَاهُمۡ صَٰلِحٗاۚ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥۖ قَدۡ جَآءَتۡكُم بَيِّنَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡۖ هَٰذِهِۦ نَاقَةُ ٱللَّهِ لَكُمۡ ءَايَةٗۖ فَذَرُوهَا تَأۡكُلۡ فِيٓ أَرۡضِ ٱللَّهِۖ وَلَا تَمَسُّوهَا بِسُوٓءٖ فَيَأۡخُذَكُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٞ
Open ayah 7:73وفرستادیم بہ سوی ثمود بر ادر شان صالح را بہ حیث رسول گفت صالح (در دعوت خود) ای قوم من فقط خدا را عبادت کنید کہ نیست برای شما ھیچ معبود ی بر حق بہ جز خدا (چون) آمدہ ہست بہ شما معجزۂ ظاھر از طرف پرور دگار تان، ھمین مادہ شتر آفریدۂ خدا (کہ خلاف عادت آن را از سنگ آفریدہ است) معجزہ است برای شما پس بگذار ید آن را کہ بچر د در زمین خدا، و نہ رسانید بہ آن ھیچ آزاری، کہ پس بگیرد شما را عذاب دردناک۔
وَٱذۡكُرُوٓاْ إِذۡ جَعَلَكُمۡ خُلَفَآءَ مِنۢ بَعۡدِ عَادٖ وَبَوَّأَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ تَتَّخِذُونَ مِن سُهُولِهَا قُصُورٗا وَتَنۡحِتُونَ ٱلۡجِبَالَ بُيُوتٗاۖ فَٱذۡكُرُوٓاْ ءَالَآءَ ٱللَّهِ وَلَا تَعۡثَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُفۡسِدِينَ
Open ayah 7:74ویاد آور شوید (این نعمت را) چون گردایند خدا شما را قائم مقام بعد از قوم عاد، و جای داد شما را در زمین یعنی (در اختیا ر شما گذاشت زمین را) کہ می سازید از حصۂ نرم آن قصر ھا، ومی ترا شید ازکوہای (سخت آن) خانہ ہا (ی کو چک) پس یاد کنید نعمت ہای خدا را، و مگر دید در زمین فساد کنان۔
قَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ لِلَّذِينَ ٱسۡتُضۡعِفُواْ لِمَنۡ ءَامَنَ مِنۡهُمۡ أَتَعۡلَمُونَ أَنَّ صَٰلِحٗا مُّرۡسَلٞ مِّن رَّبِّهِۦۚ قَالُوٓاْ إِنَّا بِمَآ أُرۡسِلَ بِهِۦ مُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:75گفتند رء و سای متکبر از قوم صالح برای ضعیف شمردہ شدگان (یعنی) آنان را کہ ایمان آوردہ بودند از آنھا کہ آیا شما یقین می کنید کہ صالح ارسال کردہ شدہ از طرف پروردگارش است؟ گفتند مستضعفین (بلی) مابآن دین کہ صالح برای تبیلغ آن فرستادہ شدہ ایمان داریم۔
قَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُوٓاْ إِنَّا بِٱلَّذِيٓ ءَامَنتُم بِهِۦ كَٰفِرُونَ
Open ayah 7:76گفتند متکبر ین (قوم صالح) کہ یقینا مایان منکرایم از آنچہ کہ شما بآن ایمان آوردہ اید۔
فَعَقَرُواْ ٱلنَّاقَةَ وَعَتَوۡاْ عَنۡ أَمۡرِ رَبِّهِمۡ وَقَالُواْ يَٰصَٰلِحُ ٱئۡتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ
Open ayah 7:77(لذا) پس ھلاک ساختند آن شتر را وسر کشی نمودند از حکم پرور دگار خود، وگفتند (بطور استہزا)ای صالح بیار بہ ما آن عذاب را کہ وعدہ می کنی (وما را ازان می ترسانی) اگر ہستی تو از جملۂ پیغامبران واقعی۔
فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دَارِهِمۡ جَٰثِمِينَ
Open ayah 7:78پس گرفت آنہا را زلزلۂ سخت پس گردید ند در خانہ ہای خود (مردہ) وبہ زانو افتیدہ۔
فَتَوَلَّىٰ عَنۡهُمۡ وَقَالَ يَٰقَوۡمِ لَقَدۡ أَبۡلَغۡتُكُمۡ رِسَالَةَ رَبِّي وَنَصَحۡتُ لَكُمۡ وَلَٰكِن لَّا تُحِبُّونَ ٱلنَّٰصِحِينَ
Open ayah 7:79پس روی گردایندصالح از آنھا (یعنی آنہا را مردہ بحال خود گذاشت) وگفت (بطور حسرت ای قوم من البتہ من رسا نیدم) بہ شما پیغام ربّ خودرا، ونصیحت کردم شمارا، و لیکن شما دوست نہ داشتید نصیحت کنندگان را۔
وَلُوطًا إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِۦٓ أَتَأۡتُونَ ٱلۡفَٰحِشَةَ مَا سَبَقَكُم بِهَا مِنۡ أَحَدٖ مِّنَ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:80وفر ستادیم لوط رابہ حیث پیغامبروقتیکہ گفت قوم خودرا:آیا بہ عمل می آرید بی حیائی راٰ(حا لاًکہ) نہ کردہ است این کار قبیح را پیش از شماھیچ کس از مردم عالم۔
إِنَّكُمۡ لَتَأۡتُونَ ٱلرِّجَالَ شَهۡوَةٗ مِّن دُونِ ٱلنِّسَآءِۚ بَلۡ أَنتُمۡ قَوۡمٞ مُّسۡرِفُونَ
Open ayah 7:81چون شما نزد مرد ھا می آید بغرض شہوت را نی از زنان تجاوز واعراض نمودہ (صرف این جرم نیست) بلکہ شما مردم (درہر چیز) از حدّ شرعی تجاوز کنندہ اید۔
وَمَا كَانَ جَوَابَ قَوۡمِهِۦٓ إِلَّآ أَن قَالُوٓاْ أَخۡرِجُوهُم مِّن قَرۡيَتِكُمۡۖ إِنَّهُمۡ أُنَاسٞ يَتَطَهَّرُونَ
Open ayah 7:82و نبود جواب قوم لوط بہ جزا اینکہ گفتند (ازراہ تمسخر) بیرون کنیدآنہا را (لوط و پیروان اورا) از قریۂ خود کہ این ہایک جماعۂ بسیار پاکی خواہ اند۔
فَأَنجَيۡنَٰهُ وَأَهۡلَهُۥٓ إِلَّا ٱمۡرَأَتَهُۥ كَانَتۡ مِنَ ٱلۡغَٰبِرِينَ
Open ayah 7:83پس نجات دادیم لوط را و اھل خانہ او را، بجزھمسر او کہ بود از جملۂ باقی ماند گان در عذاب۔
وَأَمۡطَرۡنَا عَلَيۡهِم مَّطَرٗاۖ فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُجۡرِمِينَ
Open ayah 7:84و بارانید یم بر آن قوم باران عجیب (یعنی سنگ ہا) پس توجّہ کن (ای شنوندہ)کہ چطور شد انجام جنایت کاران؟
وَإِلَىٰ مَدۡيَنَ أَخَاهُمۡ شُعَيۡبٗاۚ قَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنۡ إِلَٰهٍ غَيۡرُهُۥۖ قَدۡ جَآءَتۡكُم بَيِّنَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡۖ فَأَوۡفُواْ ٱلۡكَيۡلَ وَٱلۡمِيزَانَ وَلَا تَبۡخَسُواْ ٱلنَّاسَ أَشۡيَآءَهُمۡ وَلَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ بَعۡدَ إِصۡلَٰحِهَاۚ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ
Open ayah 7:85و فرستادیم بہ سوی اھل مدین برادر شان شعیب را بہ حیث پیغامبر (پس)گفت شعیب ای قوم من فقط خدارا عبادت کنید کہ نیست برای شما ھیچ معبود ی بر حق غیر از خدا (چون)آمدہ است بہ شما دلیل واضح از نزد پروردگار تان، پس (درست کنید معاملات خودرا یعنی) پر کنید پیمانہ را و ترا زورا، و کم نکنید از مردم چیز ہا یشان را، وفساد نکنید در زمین بعد از اصلاح آن، ھمین خیر است برای شما اگر ھستید مؤمن۔
وَلَا تَقۡعُدُواْ بِكُلِّ صِرَٰطٖ تُوعِدُونَ وَتَصُدُّونَ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ مَنۡ ءَامَنَ بِهِۦ وَتَبۡغُونَهَا عِوَجٗاۚ وَٱذۡكُرُوٓاْ إِذۡ كُنتُمۡ قَلِيلٗا فَكَثَّرَكُمۡۖ وَٱنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُفۡسِدِينَ
Open ayah 7:86و منشینید در ہر سرراہ کہ بترسانید (مردم را) ومنع کنید از راہ خدا کسی را کہ ایمان آوردہ است بہ آن، و طلب کنید دین خدارا در حالت کجی، و یاد آور شوید این (نعمت خدا) را کہ وقتی کہ شما کم بودید پس زیادہ کرد خدا (نفوس) شمارا و ببینید کہ چطور شد انجام فساد گران؛
وَإِن كَانَ طَآئِفَةٞ مِّنكُمۡ ءَامَنُواْ بِٱلَّذِيٓ أُرۡسِلۡتُ بِهِۦ وَطَآئِفَةٞ لَّمۡ يُؤۡمِنُواْ فَٱصۡبِرُواْ حَتَّىٰ يَحۡكُمَ ٱللَّهُ بَيۡنَنَاۚ وَهُوَ خَيۡرُ ٱلۡحَٰكِمِينَ
Open ayah 7:87واگر (شما اختلاف کردہ اید کہ) یکہ طائفۂ از شما ایمان آورد ہ آند بآنچہ کہ من فرستادہ شدہ ام بہ تبلیغ آن، وطائفۂ دیگرِ از شما بآن ایمان نیا ورد ہ است، پس شما صبر کنید تا خدا فیصلہ کند درمیان ما وشما، و خدا بہترین فیصلہ کنند گان است۔
۞قَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ لَنُخۡرِجَنَّكَ يَٰشُعَيۡبُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَكَ مِن قَرۡيَتِنَآ أَوۡ لَتَعُودُنَّ فِي مِلَّتِنَاۚ قَالَ أَوَلَوۡ كُنَّا كَٰرِهِينَ
Open ayah 7:88گفتند زعمای متکبر قوم شعیب کہ ای شعیب البتہ بیرون کنیم ترا و آنان را کہ ایمان آوردہ ھمرای تواند ازین قریۂ خود، یا اینکہ باز گردید دردین ما(دین شرک) شعیبگفت : آیا بازمی گردیم (در دین شما) اگر چہ باشیم بدبین آن؟
قَدِ ٱفۡتَرَيۡنَا عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا إِنۡ عُدۡنَا فِي مِلَّتِكُم بَعۡدَ إِذۡ نَجَّىٰنَا ٱللَّهُ مِنۡهَاۚ وَمَا يَكُونُ لَنَآ أَن نَّعُودَ فِيهَآ إِلَّآ أَن يَشَآءَ ٱللَّهُ رَبُّنَاۚ وَسِعَ رَبُّنَا كُلَّ شَيۡءٍ عِلۡمًاۚ عَلَى ٱللَّهِ تَوَكَّلۡنَاۚ رَبَّنَا ٱفۡتَحۡ بَيۡنَنَا وَبَيۡنَ قَوۡمِنَا بِٱلۡحَقِّ وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلۡفَٰتِحِينَ
Open ayah 7:89بہ خدا دروغ راافترا کردہ باشیم اگر باز گردیم بہ دین شما بعد از اینکہ خدانجات داد مارا ازان، و ممکن نیست مارا کہ باز گردیم بہ آن دین، مگر اینکہ بخواھد خدا کہ ربّ ومالک ما است، و احاطہ کردہ است پروردگار ما ہر چیز را از لحاظ علم، و مابر خدا توکل نمودہ ایم، ای پرور دگار ما (در حق را بکشاو) فیصلہ کن در بین ما و قوم ما براستی، و توئی بہتر ین فیصلہ کنند گان
وَقَالَ ٱلۡمَلَأُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَوۡمِهِۦ لَئِنِ ٱتَّبَعۡتُمۡ شُعَيۡبًا إِنَّكُمۡ إِذٗا لَّخَٰسِرُونَ
Open ayah 7:90و گفتند ھمان زعمای کافر از قوم او (مرد مان دیگررا)کہ البتہ اگر شما پیروی کردید شعیب را یقینا دران صورت شما در خسارہ و (نقصان) خواہید بود۔
فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دَارِهِمۡ جَٰثِمِينَ
Open ayah 7:91پس گرفت آنھارا زلزلۂ سخت،پس گردیدند در خانہ ہای خود (مردہ) وبزانو ا فتیدہ
ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ شُعَيۡبٗا كَأَن لَّمۡ يَغۡنَوۡاْ فِيهَاۚ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ شُعَيۡبٗا كَانُواْ هُمُ ٱلۡخَٰسِرِينَ
Open ayah 7:92آنانکہ دروغ گوی شمردہ بودند شعیب را (طوری شدند کہ)گویا سکونت نہ کردہ بودند دران قریہ، آنانکہ دروغ گوی شمردہ بودند شعیب را (بودند آنہا)نقصان کنندہ بہ جان خود۔
فَتَوَلَّىٰ عَنۡهُمۡ وَقَالَ يَٰقَوۡمِ لَقَدۡ أَبۡلَغۡتُكُمۡ رِسَٰلَٰتِ رَبِّي وَنَصَحۡتُ لَكُمۡۖ فَكَيۡفَ ءَاسَىٰ عَلَىٰ قَوۡمٖ كَٰفِرِينَ
Open ayah 7:93بازپس گردید شعیب از نزد آنھا و گفت (بطور افسوس)ای قوم من البتہ من ر سانیدم بہ شما پیغام ہای ر بّ خود را، ونصیحت کردم شمارا پس چگونہ من غمگین شوم بر (ھلاکت) یک قوم کافر۔
وَمَآ أَرۡسَلۡنَا فِي قَرۡيَةٖ مِّن نَّبِيٍّ إِلَّآ أَخَذۡنَآ أَهۡلَهَا بِٱلۡبَأۡسَآءِ وَٱلضَّرَّآءِ لَعَلَّهُمۡ يَضَّرَّعُونَ
Open ayah 7:94ونہ فرستادیم ما در ھیچ شہری ھیچ پیغامبری را مگر اینکہ (بعد از نافرمانی آنہا) گرفت کردیم اھل آن شہررا بہ سختی ہا و ضررہا تاکہ عاجزی نمایند وتضرّع کنند(درنزدخدا)۔
ثُمَّ بَدَّلۡنَا مَكَانَ ٱلسَّيِّئَةِ ٱلۡحَسَنَةَ حَتَّىٰ عَفَواْ وَّقَالُواْ قَدۡ مَسَّ ءَابَآءَنَا ٱلضَّرَّآءُ وَٱلسَّرَّآءُ فَأَخَذۡنَٰهُم بَغۡتَةٗ وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ
Open ayah 7:95بازبدل آوردیم بجای سختی آسانی(و خوبی)رابآنہاتاآنکہ خوب بسیارشد نفوس شان و(بازغافل شدہ)گفتندکہ رسیدہ بودبہ پدران ما(گاہ)سختی و(گاہ)خوشی و آسانی (واین عادت زمانہ است،پس(ازین سخن کافرانہ) ھلاک کردیم آنھارا ناگہانی،وآنھا احساس نہ می کردندآمدن عذاب را
وَلَوۡ أَنَّ أَهۡلَ ٱلۡقُرَىٰٓ ءَامَنُواْ وَٱتَّقَوۡاْ لَفَتَحۡنَا عَلَيۡهِم بَرَكَٰتٖ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ وَلَٰكِن كَذَّبُواْ فَأَخَذۡنَٰهُم بِمَا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ
Open ayah 7:96واگر اھل شہر ہای (کہ بآن ہا پیغامبر آمدہ بود) ایمان می آوردند و پر ھیز گار می شدند می کشادیم بر آنھا(دروازۂ) برکات را از آسمان و از زمین، و لیکن (بہ جای ایمان)تکذیب نمودند پس ھلاک کردیم آنھا را بہ سبب آنچہ می کردند۔
أَفَأَمِنَ أَهۡلُ ٱلۡقُرَىٰٓ أَن يَأۡتِيَهُم بَأۡسُنَا بَيَٰتٗا وَهُمۡ نَآئِمُونَ
Open ayah 7:97آیا پس درامن شدہ اند اھل قریہ ہا از اینکہ بیاید بآنھا عذاب ما در شب درحالیکہ خوابیدہ باشند؟
أَوَأَمِنَ أَهۡلُ ٱلۡقُرَىٰٓ أَن يَأۡتِيَهُم بَأۡسُنَا ضُحٗى وَهُمۡ يَلۡعَبُونَ
Open ayah 7:98آیابی غم شدہ انداھل قریہ ہاازینکہ بیاید بہ آنھا عذاب مادروقت چاشت در حالیکہ بہ بازی وتفریح مشغول باشند؟
أَفَأَمِنُواْ مَكۡرَ ٱللَّهِۚ فَلَا يَأۡمَنُ مَكۡرَ ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡقَوۡمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ
Open ayah 7:99آیا پس بی غم شدہ انداز تدبیرگرفت خدا؟ پس بی غم نہ می شود از تدبیر گرفت خدا مگر قوم کہ بہ جان خود نقصان کنندہ باشند۔
أَوَلَمۡ يَهۡدِ لِلَّذِينَ يَرِثُونَ ٱلۡأَرۡضَ مِنۢ بَعۡدِ أَهۡلِهَآ أَن لَّوۡ نَشَآءُ أَصَبۡنَٰهُم بِذُنُوبِهِمۡۚ وَنَطۡبَعُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ فَهُمۡ لَا يَسۡمَعُونَ
Open ayah 7:100آیا سبب ھدایت نہ گردید برای آنانکہ وارث می گردند زمین را بعد از (ھلاکت) اھل سابق آن، اینکہ اگر بخواھیم مصیبت وعذاب رسانیم بآنھا بہ سبب گناہای شان؟ (ونیز) مہر بزنیم بر دل ہایشان، پس نہ شنوند (سخن حق را بارادۂ قبول)
تِلۡكَ ٱلۡقُرَىٰ نَقُصُّ عَلَيۡكَ مِنۡ أَنۢبَآئِهَاۚ وَلَقَدۡ جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَمَا كَانُواْ لِيُؤۡمِنُواْ بِمَا كَذَّبُواْ مِن قَبۡلُۚ كَذَٰلِكَ يَطۡبَعُ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِ ٱلۡكَٰفِرِينَ
Open ayah 7:101ھمان قر یہ ہای ھلاک شدہ بیان می کنیم برایت از اخبار آن ہا (کہ) البتہ آمدہ بودنزد آنہا پیغامبران شان بادلائل و اضح (پس تیار) نہ شدند بہ ایمان آوردن، بہ سبب انیکہ دروغ شمردہ بودند (پیغمبر ان را) از پیش، ھمچنان مہرمی زند خدا بردل ہای کافران۔
وَمَا وَجَدۡنَا لِأَكۡثَرِهِم مِّنۡ عَهۡدٖۖ وَإِن وَجَدۡنَآ أَكۡثَرَهُمۡ لَفَٰسِقِينَ
Open ayah 7:102ونیا فتیم در اکثر از آنھا وفا داری را بہ عہد خود، ویقیناً یا فتیم اکثر آنھا را عہد شکن ونافرمان۔
ثُمَّ بَعَثۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِم مُّوسَىٰ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَمَلَإِيْهِۦ فَظَلَمُواْ بِهَاۖ فَٱنظُرۡ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلۡمُفۡسِدِينَ
Open ayah 7:103باز فرستادیم بعدھمان پیغمبران موسی را ہمرای معجزہای خود بہ سوی فرعون ورئو سای قوم او، پس ظلم کردند درمقابل آن معجز ھا،لذانظر کن کہ چطور شد انجام مفسدھا؟
وَقَالَ مُوسَىٰ يَٰفِرۡعَوۡنُ إِنِّي رَسُولٞ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:104موسی گفت(دردعوت خود) ای فرعون یقیناً من پیغام رسان ام از طرف پروردگار تمام عالم۔
حَقِيقٌ عَلَىٰٓ أَن لَّآ أَقُولَ عَلَى ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡحَقَّۚ قَدۡ جِئۡتُكُم بِبَيِّنَةٖ مِّن رَّبِّكُمۡ فَأَرۡسِلۡ مَعِيَ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ
Open ayah 7:105بر من لازم است کہ نہ گویم دربارۂ خدا مگر سخن راست وواقعی (کہ): آمدہ ام نزد شما ھمرای معجزۂ ظاھر از طرف پروردگار تان، پس آزاد نمودہ روان کن (ای فرعون) ھمرای من بنی اسرائیل را۔
قَالَ إِن كُنتَ جِئۡتَ بِـَٔايَةٖ فَأۡتِ بِهَآ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ
Open ayah 7:106فرعون گفت اگر باخودکدام دلیلی آوردۂ پس آنرا پیش کن اگر ہستی تو از جملۂ صادقان۔
فَأَلۡقَىٰ عَصَاهُ فَإِذَا هِيَ ثُعۡبَانٞ مُّبِينٞ
Open ayah 7:107پس(بطورمعجزہ) پر تافت موسی عصای خود را،بازناگھان عصا یک اژدہاری شد کہ بر ہر کس ظاھر بود
وَنَزَعَ يَدَهُۥ فَإِذَا هِيَ بَيۡضَآءُ لِلنَّٰظِرِينَ
Open ayah 7:108و کشید موسی دست خودرا از گریبان خود پس ناگہان دست اومی در خشید برای بینندگان۔
قَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِ فِرۡعَوۡنَ إِنَّ هَٰذَا لَسَٰحِرٌ عَلِيمٞ
Open ayah 7:109گفتند زعمای قوم فرعون(بعدازدیدن این دومعجزہ) کہ یقینًا این شخص جادوگر بسیار دانا است
يُرِيدُ أَن يُخۡرِجَكُم مِّنۡ أَرۡضِكُمۡۖ فَمَاذَا تَأۡمُرُونَ
Open ayah 7:110ارادہ دارد کہ بیرون کند شمارا از مملکت تان، پس چہ مشورہ می دھید؟
قَالُوٓاْ أَرۡجِهۡ وَأَخَاهُ وَأَرۡسِلۡ فِي ٱلۡمَدَآئِنِ حَٰشِرِينَ
Open ayah 7:111گفتند (اعضای شوری فرعون)کہ مؤخر کن بحث موسی و برادرش را و بفرست در شہر ہا پولیس ہای جمع کنندۂ مردم را
يَأۡتُوكَ بِكُلِّ سَٰحِرٍ عَلِيمٖ
Open ayah 7:112تا بیارند بہ نزد تو ہر جادوگر ماہرودانا را
وَجَآءَ ٱلسَّحَرَةُ فِرۡعَوۡنَ قَالُوٓاْ إِنَّ لَنَا لَأَجۡرًا إِن كُنَّا نَحۡنُ ٱلۡغَٰلِبِينَ
Open ayah 7:113وآمدند جادوگران نزد فرعون (و) گفتند کہ آیا مایان راجائزہ وانعامی ہست اگر مایان غالب شدیم
قَالَ نَعَمۡ وَإِنَّكُمۡ لَمِنَ ٱلۡمُقَرَّبِينَ
Open ayah 7:114فرعون گفت:ہان بلکہ یقیناً شما از جملۂ مقربان دربار من می خواہید گردید
قَالُواْ يَٰمُوسَىٰٓ إِمَّآ أَن تُلۡقِيَ وَإِمَّآ أَن نَّكُونَ نَحۡنُ ٱلۡمُلۡقِينَ
Open ayah 7:115(در آغاز مقابلہ جادوگران) گفتند ای موسی آیا تو اولاً می انداز ی عصای خود را (برای مقابلہ) و یا کہ ما باشیم اولاً در میدان اندازندہ (عصا ھا ورسن ھای خودرا،)
قَالَ أَلۡقُواْۖ فَلَمَّآ أَلۡقَوۡاْ سَحَرُوٓاْ أَعۡيُنَ ٱلنَّاسِ وَٱسۡتَرۡهَبُوهُمۡ وَجَآءُو بِسِحۡرٍ عَظِيمٖ
Open ayah 7:116موسی گفت شمابیندازیدچیزی راکہ می خواھید،پس وقتی کہ انداختند(عصاہا و رسن ہای خودرا)جادوکردندچشم ہای مردم راوترسانیدند آن ہارا،و پیش کردند یک جادوی بس بزرگ را۔
۞وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَىٰٓ أَنۡ أَلۡقِ عَصَاكَۖ فَإِذَا هِيَ تَلۡقَفُ مَا يَأۡفِكُونَ
Open ayah 7:117(ودرعین حال) وحی فرستادیم بہ موسی کہ بینداز عصای خودرا (چون انداخت) عصارا، پس ناگہان عصافرومی برد آنچہ را کہ بہ دروغ جادوگران مار واثردھارنشان می دادند
فَوَقَعَ ٱلۡحَقُّ وَبَطَلَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
Open ayah 7:118پس ثابت شد حق(معجزۂ موسیٰ) و نابود شد آنچہ جادو گران می کردند۔
فَغُلِبُواْ هُنَالِكَ وَٱنقَلَبُواْ صَٰغِرِينَ
Open ayah 7:119پس مغلوب شد ند (شکست خوردند) جادو گران واتباع فرعون در آنجا، و پس گردید ند ذلیل شدہ۔
وَأُلۡقِيَ ٱلسَّحَرَةُ سَٰجِدِينَ
Open ayah 7:120وخودبہ خودبروی افگندہ شدند جادو گران سجدہ کنان، یعنی بلااختیار در سجدہ افتیدند۔
قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:121(و)گفتند کہ ایمان آور دیم بہ پروردگار تمام عالم
رَبِّ مُوسَىٰ وَهَٰرُونَ
Open ayah 7:122ھمان پروردگار ی کہ موسی و ھارون بطرف عبادت آن دعوت می دھند
قَالَ فِرۡعَوۡنُ ءَامَنتُم بِهِۦ قَبۡلَ أَنۡ ءَاذَنَ لَكُمۡۖ إِنَّ هَٰذَا لَمَكۡرٞ مَّكَرۡتُمُوهُ فِي ٱلۡمَدِينَةِ لِتُخۡرِجُواْ مِنۡهَآ أَهۡلَهَاۖ فَسَوۡفَ تَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:123گفت فرعون جادو گران را ملامت نمودہ:آیا ایمان آوردید بہ موسی پیش از ینکہ شما رامن اجازت دھم؟ یقیناً این یک حیلۂ ایست کہ شما سنجیدہ اید در شہر (مصر) تا بیرون کنید از شہر اھل آن را، پس بزودی بہ شما معلوم خواہد شد (کہ درین شہر کہ می ماند؟)
لَأُقَطِّعَنَّ أَيۡدِيَكُمۡ وَأَرۡجُلَكُم مِّنۡ خِلَٰفٖ ثُمَّ لَأُصَلِّبَنَّكُمۡ أَجۡمَعِينَ
Open ayah 7:124البتہ بِبُرَمْ دست و پای شما را از جانب مخالف، باز بدار بکشم شماھمہ را یکجا
قَالُوٓاْ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا مُنقَلِبُونَ
Open ayah 7:125گفتند جادو گران مسلمان کہ البتہ مابہ طرف پروردگار خود باز گردندہ ایم (بہ ہر حالتی کہ باشد)
وَمَا تَنقِمُ مِنَّآ إِلَّآ أَنۡ ءَامَنَّا بِـَٔايَٰتِ رَبِّنَا لَمَّا جَآءَتۡنَاۚ رَبَّنَآ أَفۡرِغۡ عَلَيۡنَا صَبۡرٗا وَتَوَفَّنَا مُسۡلِمِينَ
Open ayah 7:126وتوانتقام نہ می گیری ازمامگر باینکہ ایمان آوردہ یم بہ آیات پروردگار مان وقتیکہ آمد بہ ما، ای پروردگار مان! بر یزان برما صبر را ووفات دہ مارا در حالیکہ مسلمان باشیم۔
وَقَالَ ٱلۡمَلَأُ مِن قَوۡمِ فِرۡعَوۡنَ أَتَذَرُ مُوسَىٰ وَقَوۡمَهُۥ لِيُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَيَذَرَكَ وَءَالِهَتَكَۚ قَالَ سَنُقَتِّلُ أَبۡنَآءَهُمۡ وَنَسۡتَحۡيِۦ نِسَآءَهُمۡ وَإِنَّا فَوۡقَهُمۡ قَٰهِرُونَ
Open ayah 7:127وگفتندزعمای قوم فرعون(بارادۂ تیز کردن فرعون):کہ آیامیگذاری موسی و قومش راتا فسادکننددرزمین،و متروک سازندعبادت تراومعبودانِ مقررکردۂ ترا ؟فرعون گفت:(کجا می گذارم) زود قتل می کنیم پسران (ومردان) بنی اسرائیل را و زندہ می گذاریم زنان آنھارا، چون مابالای آنھا غالب ایم۔
قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِ ٱسۡتَعِينُواْ بِٱللَّهِ وَٱصۡبِرُوٓاْۖ إِنَّ ٱلۡأَرۡضَ لِلَّهِ يُورِثُهَا مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۖ وَٱلۡعَٰقِبَةُ لِلۡمُتَّقِينَ
Open ayah 7:128(این بیم فرعون راشنیدہ)موسی گفت قوم خودرا کہ از خدا کمک بخواھید و صبر کنید (چون) زمین از خدا است، پس وارث آن می گرداند ہرکہ را خواہد از بندگانِ ِخود، وانجام نیک پرھیز گاران را است ۔
قَالُوٓاْ أُوذِينَا مِن قَبۡلِ أَن تَأۡتِيَنَا وَمِنۢ بَعۡدِ مَا جِئۡتَنَاۚ قَالَ عَسَىٰ رَبُّكُمۡ أَن يُهۡلِكَ عَدُوَّكُمۡ وَيَسۡتَخۡلِفَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرَ كَيۡفَ تَعۡمَلُونَ
Open ayah 7:129گفتند بنی اسرائیل کہ اذیت دادہ شدماراھم پیش از آمدن تو بہ نزد ما،وھم بعد از ینکہ تو نزد ما آمدی، موسی گفت امید است کہ پروردگار تان ھلاک سازددشمن شماراو قائم مقام سازدشمارادرزمین(مصر)باز ببیند کہ شما چہ قسم عمل می کنید۔
وَلَقَدۡ أَخَذۡنَآ ءَالَ فِرۡعَوۡنَ بِٱلسِّنِينَ وَنَقۡصٖ مِّنَ ٱلثَّمَرَٰتِ لَعَلَّهُمۡ يَذَّكَّرُونَ
Open ayah 7:130و البتہ مؤاخذہ کردیم اتباع فرعون را بذریعۂ قحط سالی ہا ونقصان میو ھا تاکہ پند بگیر ند۔
فَإِذَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡحَسَنَةُ قَالُواْ لَنَا هَٰذِهِۦۖ وَإِن تُصِبۡهُمۡ سَيِّئَةٞ يَطَّيَّرُواْ بِمُوسَىٰ وَمَن مَّعَهُۥٓۗ أَلَآ إِنَّمَا طَٰٓئِرُهُمۡ عِندَ ٱللَّهِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:131(لیکن عبرت نہ گرفتند بلکہ) پس وقتیکہ آمدبہ آنھا خوبی و (آسانی) گفتند کہ لایق ما صرف ھمین است، و اگر می رسید بآنھا مشقتی (آن را) شومی موسی و ھمراہان او میدانستند، خبردار غیر ازین نیست کہ سبب شومی آنھا نزد خدا ست (یعنی نافرمانی آنھا است) ولیکن زیادہ ترِ از آنھا نمید انند۔
وَقَالُواْ مَهۡمَا تَأۡتِنَا بِهِۦ مِنۡ ءَايَةٖ لِّتَسۡحَرَنَا بِهَا فَمَا نَحۡنُ لَكَ بِمُؤۡمِنِينَ
Open ayah 7:132وگفتند ای موسیٰ ! ہرچہ کہ بہ ما بیاری از دلائل تا مارا جادوکنی بذریعۂ آن، پس مانیستیم بہ گفتۂ تو یقین کنندہ۔
فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلطُّوفَانَ وَٱلۡجَرَادَ وَٱلۡقُمَّلَ وَٱلضَّفَادِعَ وَٱلدَّمَ ءَايَٰتٖ مُّفَصَّلَٰتٖ فَٱسۡتَكۡبَرُواْ وَكَانُواْ قَوۡمٗا مُّجۡرِمِينَ
Open ayah 7:133پس(ازین کلمات کفرشان)ارسال کردیم بر علیہ آنھاطوفان را،وملخ راوکنَہْ را،وغوک ھا را،وخون را، کہ ھمہ آیات (وعلامات) واضح بودند برنبوت موسیٰ و(بر عذاب ما) پس تکبر نمودند و بودند قوم جنایت کار
وَلَمَّا وَقَعَ عَلَيۡهِمُ ٱلرِّجۡزُ قَالُواْ يَٰمُوسَى ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ بِمَا عَهِدَ عِندَكَۖ لَئِن كَشَفۡتَ عَنَّا ٱلرِّجۡزَ لَنُؤۡمِنَنَّ لَكَ وَلَنُرۡسِلَنَّ مَعَكَ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ
Open ayah 7:134وہر گاہ کہ واقع شد (یعنی آمد )بربالای شان عذاب گفتندای موسی دعا کن برای ما بدر بار پروردگار خود راجع بآنچہ عہد نمودہ است با تو دربارۂ رفع کردن عذاب ازما، (وباز)گفتند ای موسی البتہ اگر تو دور کنی از ماعذاب را ضرورماایمان آریم بہ گفتۂ تو وب فرستیم ھمرای تو بنی اسرائیل را۔
فَلَمَّا كَشَفۡنَا عَنۡهُمُ ٱلرِّجۡزَ إِلَىٰٓ أَجَلٍ هُم بَٰلِغُوهُ إِذَا هُمۡ يَنكُثُونَ
Open ayah 7:135پس چون دور نمودیم از آنھا عذاب را تا یک وقت مقرر کہ آنھا بآن رسندہ بود ند ناگہان آنھا عہد شکنی شروع نمودند۔
فَٱنتَقَمۡنَا مِنۡهُمۡ فَأَغۡرَقۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡيَمِّ بِأَنَّهُمۡ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَكَانُواْ عَنۡهَا غَٰفِلِينَ
Open ayah 7:136لذا انتقام گرفتیم ازآنھا پس غرق نمودیم آنھا رادر دریا بہ سبب اینکہ دروغ می شمر دند آیات مارا، و بودند مردم غافل از عقوبت وقہر خدا۔
وَأَوۡرَثۡنَا ٱلۡقَوۡمَ ٱلَّذِينَ كَانُواْ يُسۡتَضۡعَفُونَ مَشَٰرِقَ ٱلۡأَرۡضِ وَمَغَٰرِبَهَا ٱلَّتِي بَٰرَكۡنَا فِيهَاۖ وَتَمَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ ٱلۡحُسۡنَىٰ عَلَىٰ بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ بِمَا صَبَرُواْۖ وَدَمَّرۡنَا مَا كَانَ يَصۡنَعُ فِرۡعَوۡنُ وَقَوۡمُهُۥ وَمَا كَانُواْ يَعۡرِشُونَ
Open ayah 7:137ووارث خزانہ وسلطنت گردانید یم ھمان قوم را کہ ضعیف شمردہ می شد ند در تمام حصہ ھای شرقی وغربی سر زمینی کہ برکت نہادہ ایم دران (یعنی سر زمین شام) وبہ تکمیل رسید سخن نیک (وعدۂ نیک) پرور دگار تو دربارۂ بنی اسرائیل بہ علت اینکہ صبر نمودند، وبرباد نمودیم ہر چہ را کہ می ساخت فرعون و قوم او، وبرباد نمودیم آن چبوتر ہای را کہ می ساختند دربا غہای مصر۔
وَجَٰوَزۡنَا بِبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱلۡبَحۡرَ فَأَتَوۡاْ عَلَىٰ قَوۡمٖ يَعۡكُفُونَ عَلَىٰٓ أَصۡنَامٖ لَّهُمۡۚ قَالُواْ يَٰمُوسَى ٱجۡعَل لَّنَآ إِلَٰهٗا كَمَا لَهُمۡ ءَالِهَةٞۚ قَالَ إِنَّكُمۡ قَوۡمٞ تَجۡهَلُونَ
Open ayah 7:138وگذرانیدیم بنی اسرائیل را از بحر، پس آمدند (در راہ) بریک قوم کہ اعتکاف می کردند برای عبادت بت ہای خود، گفتند (بنی اسرائیل) کہ ای موسی مقرر کن برای ما (فقط)یک معبود ، طوریکہ آنھا را چندین معبودھا است، موسی گفت یقیناً شما قوم ھستید کہ سخن جاھلانہ می زنید
إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ مُتَبَّرٞ مَّا هُمۡ فِيهِ وَبَٰطِلٞ مَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
Open ayah 7:139چون این ہا مردمی اند کہ برباد کردہ شدہ دینی کہ بران قائم اند، و غلط است آن عملیکہ این ہا می کنند
قَالَ أَغَيۡرَ ٱللَّهِ أَبۡغِيكُمۡ إِلَٰهٗا وَهُوَ فَضَّلَكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 7:140(دیگر) موسی گفت: آیا غیر خدا را می خواھم کہ معبود شما باشد؟ حالاً کہ خدا فضیلت دادہ است شما را بر تما می عالم معاصر تان
وَإِذۡ أَنجَيۡنَٰكُم مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَسُومُونَكُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يُقَتِّلُونَ أَبۡنَآءَكُمۡ وَيَسۡتَحۡيُونَ نِسَآءَكُمۡۚ وَفِي ذَٰلِكُم بَلَآءٞ مِّن رَّبِّكُمۡ عَظِيمٞ
Open ayah 7:141ویاد آور شوید این را کہ نجات دادیم شما را از پیروان فرعون کہ می رسانید ند بہ شما عذاب سخت را (کہ) قتل می کردند مردانِ شما را وزندہ می گذاشتندزنان شمارا، ودرین آزمایش بزرگ بود برای شما از طرف پروردگارتان۔
۞وَوَٰعَدۡنَا مُوسَىٰ ثَلَٰثِينَ لَيۡلَةٗ وَأَتۡمَمۡنَٰهَا بِعَشۡرٖ فَتَمَّ مِيقَٰتُ رَبِّهِۦٓ أَرۡبَعِينَ لَيۡلَةٗۚ وَقَالَ مُوسَىٰ لِأَخِيهِ هَٰرُونَ ٱخۡلُفۡنِي فِي قَوۡمِي وَأَصۡلِحۡ وَلَا تَتَّبِعۡ سَبِيلَ ٱلۡمُفۡسِدِينَ
Open ayah 7:142ووعدہ کردیم با موسی (گزاریدن)سی شب را(در کوہ طور)وتکمیل کردیم آن را بہ دہ شب دیگر، پس کامل شد وقت مقرر پروردگار او چہل شب، و (در وقت رفتن بہ کوہ طور) گفتہ بود موسی برادر خود ہارون را کہ(درایام غیاب من تو) نائب من شو در مراقبہ ونگرانی قوم من، واصلاح کن آنہا را وپیروی مکن راہ مفسدان را۔
وَلَمَّا جَآءَ مُوسَىٰ لِمِيقَٰتِنَا وَكَلَّمَهُۥ رَبُّهُۥ قَالَ رَبِّ أَرِنِيٓ أَنظُرۡ إِلَيۡكَۚ قَالَ لَن تَرَىٰنِي وَلَٰكِنِ ٱنظُرۡ إِلَى ٱلۡجَبَلِ فَإِنِ ٱسۡتَقَرَّ مَكَانَهُۥ فَسَوۡفَ تَرَىٰنِيۚ فَلَمَّا تَجَلَّىٰ رَبُّهُۥ لِلۡجَبَلِ جَعَلَهُۥ دَكّٗا وَخَرَّ مُوسَىٰ صَعِقٗاۚ فَلَمَّآ أَفَاقَ قَالَ سُبۡحَٰنَكَ تُبۡتُ إِلَيۡكَ وَأَنَا۠ أَوَّلُ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ
Open ayah 7:143وچون آمد موسی بہ جای مقررکردۂ ماوبہ ھم کلامی مشرّف ساخت موسیٰ را پروردگار او گفت موسیٰ ای پرور دگارم نشان دہ بہ من دیدار خود را کہ بینم جمال ترا، خدا گفت تو ہر گز طاقت دیدن من نداری، بلکہ بطرف ھمین کوہ نظر کن، پس اگر کوہ صبر کردن توانست وبر جای خود برقرار ماند پس تو مرادیدن می توانی (لیکن) پس ہر گاہ نمودار شد جمال پروردگارش در مقابل کوہ، ساخت آن کوہ را ریزہ ریزہ، وافتید موسی بی ھوش شدہ، باز چون موسی بہ ہوش آمد گفت پاکی است ترا ای خدا (و) من توبہ کردم بہ دربار تو، و من از اولینِ یقین کنندگان ام بہ عظمت جلال وجمال تو۔
قَالَ يَٰمُوسَىٰٓ إِنِّي ٱصۡطَفَيۡتُكَ عَلَى ٱلنَّاسِ بِرِسَٰلَٰتِي وَبِكَلَٰمِي فَخُذۡ مَآ ءَاتَيۡتُكَ وَكُن مِّنَ ٱلشَّٰكِرِينَ
Open ayah 7:144(بعداً) خدا گفت ای موسی البتہ من ترا برگزیدہ ام بر دیگر مردمان (ترا انتخاب نمودہ ام) برای رسانیدن پیغام ہای خود ورسانیدن کلام (کتاب) خود، پس بگیر چیزی را کہ من بتودادہ ام (از وحی و کتاب) وباش از جملۂ متشکّران۔
وَكَتَبۡنَا لَهُۥ فِي ٱلۡأَلۡوَاحِ مِن كُلِّ شَيۡءٖ مَّوۡعِظَةٗ وَتَفۡصِيلٗا لِّكُلِّ شَيۡءٖ فَخُذۡهَا بِقُوَّةٖ وَأۡمُرۡ قَوۡمَكَ يَأۡخُذُواْ بِأَحۡسَنِهَاۚ سَأُوْرِيكُمۡ دَارَ ٱلۡفَٰسِقِينَ
Open ayah 7:145ونوشتیم برای موسیٰ درلوحہ ہای تو رات ازہر چیز ضروری برای عبرت ویاد آوری، وبرای تفصیل نمودن ہر چیز لازم(درشرع موسوی)، پس (گفتیم موسی را) بگیر تختہ ہای تورات رابہ عزم قوی، و امر کن قوم خود را کہ قبول کنند احکام آن لوحہ ہاراکہ ھمہ خوب و(سبب ھدایت ورحمت است)، وگفتیم کہ بزودی نشان دھیم بہ شما محلۂ نافرمانانِ (ھلاک شد گان) را۔
سَأَصۡرِفُ عَنۡ ءَايَٰتِيَ ٱلَّذِينَ يَتَكَبَّرُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَإِن يَرَوۡاْ كُلَّ ءَايَةٖ لَّا يُؤۡمِنُواْ بِهَا وَإِن يَرَوۡاْ سَبِيلَ ٱلرُّشۡدِ لَا يَتَّخِذُوهُ سَبِيلٗا وَإِن يَرَوۡاْ سَبِيلَ ٱلۡغَيِّ يَتَّخِذُوهُ سَبِيلٗاۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَكَانُواْ عَنۡهَا غَٰفِلِينَ
Open ayah 7:146(ضرور پس گردانم (منع کنم) از ابطال وتکذیب آیات خود آنان را کہ تکّبر می کنند در زمین بہ ناحق، واگر بینند تمام نشانہ ہارا (یعنی معجزھای مطلوبہ را بازھم) ایمان نہ می آرند بآن، و اگر بینندراہ ھدایت را نہ می گردانند آنرا راہِ خود، یعنی (قبول نہ می کنند) آنرا، واگر بینند راہ گمراہی را می گر دانند آن را راہ خود، این بہ سبب آنست کہ آنھا دروغ شمر دند آیات (ومعجزات) مارا، و بودندازان آیاتِ ما غافل۔
وَٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَلِقَآءِ ٱلۡأٓخِرَةِ حَبِطَتۡ أَعۡمَٰلُهُمۡۚ هَلۡ يُجۡزَوۡنَ إِلَّا مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
Open ayah 7:147وآنانکہ دروغ شمر دند آیات مارا و ملاقات روز آخرت را برباد شد اعمال آنھا، و سزا دادہ نہ شوند مگر بآنچہ عمل می کردند۔
وَٱتَّخَذَ قَوۡمُ مُوسَىٰ مِنۢ بَعۡدِهِۦ مِنۡ حُلِيِّهِمۡ عِجۡلٗا جَسَدٗا لَّهُۥ خُوَارٌۚ أَلَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّهُۥ لَا يُكَلِّمُهُمۡ وَلَا يَهۡدِيهِمۡ سَبِيلًاۘ ٱتَّخَذُوهُ وَكَانُواْ ظَٰلِمِينَ
Open ayah 7:148وساختندقوم موسی بعدازرفتن اوبکوہ طور از زیورات خودہا یک جسدگوسالہ کہ اورا آواز بود مانند آواز گوسالۂ حقیقی (تا معبود خود قرار دھند آنرا)آیا ندیدندکہ آن گوسالہ سخن نہ می کرد بآنھا، و نہ نشان میدا دادبآنھا ھیچ را ہی،بازھم آنرا معبود قراردادند؟واقع کہ آنھا ظالم بودند
وَلَمَّا سُقِطَ فِيٓ أَيۡدِيهِمۡ وَرَأَوۡاْ أَنَّهُمۡ قَدۡ ضَلُّواْ قَالُواْ لَئِن لَّمۡ يَرۡحَمۡنَا رَبُّنَا وَيَغۡفِرۡ لَنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ
Open ayah 7:149وہر گاہ سخت پیشمان شد ند ودید ند کہ واقع گمراہ شدہ اند گفتند (بطریق تو بہ) اگر مہربانی نکند بہ ما پروردگار مان ونہ بخشد ما را البتہ می شویم از جملئہ نقصان کنند گان۔
وَلَمَّا رَجَعَ مُوسَىٰٓ إِلَىٰ قَوۡمِهِۦ غَضۡبَٰنَ أَسِفٗا قَالَ بِئۡسَمَا خَلَفۡتُمُونِي مِنۢ بَعۡدِيٓۖ أَعَجِلۡتُمۡ أَمۡرَ رَبِّكُمۡۖ وَأَلۡقَى ٱلۡأَلۡوَاحَ وَأَخَذَ بِرَأۡسِ أَخِيهِ يَجُرُّهُۥٓ إِلَيۡهِۚ قَالَ ٱبۡنَ أُمَّ إِنَّ ٱلۡقَوۡمَ ٱسۡتَضۡعَفُونِي وَكَادُواْ يَقۡتُلُونَنِي فَلَا تُشۡمِتۡ بِيَ ٱلۡأَعۡدَآءَ وَلَا تَجۡعَلۡنِي مَعَ ٱلۡقَوۡمِ ٱلظَّٰلِمِينَ
Open ayah 7:150وچون باز گشت موسی (از کوہ طور) بہ طرف قوم خود در حالت خشم وغمگینی گفت بد است آن نیا بتی کہ شما از من کردید بعد از رفتن من، آیازودی کردید در مخالفت امر پروردگار تان؟ و انداخت موسیٰ لوحہ ہای تورات را در زمین، و گرفت از سر براد رِخود ہارون کہ کش می کرد اورا بہ طرف خود، برادرش گفت کہ ای بچۂ مادرمردم مرا کمزور شمر دند (بلکہ) قریب بود کہ مرا بکشند، پس شاد مگردان دشمنان را بہ سبب جنگ بامن، وقرار ندہ مرا ھمرای مرد مان ظالم۔
قَالَ رَبِّ ٱغۡفِرۡ لِي وَلِأَخِي وَأَدۡخِلۡنَا فِي رَحۡمَتِكَۖ وَأَنتَ أَرۡحَمُ ٱلرَّٰحِمِينَ
Open ayah 7:151موسیٰ پشیمان شدہ گفت: ای پروردگار م ببخش مراو برادرم را، و داخل کن مارا در سایۂ رحمت خود، و تو مہربان ترھمہ مہربانان ہستی۔
إِنَّ ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ ٱلۡعِجۡلَ سَيَنَالُهُمۡ غَضَبٞ مِّن رَّبِّهِمۡ وَذِلَّةٞ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۚ وَكَذَٰلِكَ نَجۡزِي ٱلۡمُفۡتَرِينَ
Open ayah 7:152یقیناً آنانکہ گوسالہ را معبود خود قرار دادند خواہد رسید بآنھا قہری از طرف پروردگار شان،ورسوائی درزندگانی دنیا،و ھمچنان سزا میدھیم افترا کنندگان را
وَٱلَّذِينَ عَمِلُواْ ٱلسَّيِّـَٔاتِ ثُمَّ تَابُواْ مِنۢ بَعۡدِهَا وَءَامَنُوٓاْ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعۡدِهَا لَغَفُورٞ رَّحِيمٞ
Open ayah 7:153وآنانکہ کا ر ہای بد کردند (و) باز توبہ کردند بعد ازان کار ہای بد (و) ایمان آوردند (بہ و حدانیت خدا) یقیناً ًپروردگار تو بعد از توبہ بسیار آمر زگار ومہربان است(درحق ھم چنین مردم)۔
وَلَمَّا سَكَتَ عَن مُّوسَى ٱلۡغَضَبُ أَخَذَ ٱلۡأَلۡوَاحَۖ وَفِي نُسۡخَتِهَا هُدٗى وَرَحۡمَةٞ لِّلَّذِينَ هُمۡ لِرَبِّهِمۡ يَرۡهَبُونَ
Open ayah 7:154وچون خشم موسیٰ فرونشست گرفت او (بالا کرد) لوحہ ہای تورات را، ودر نوشتۂ آن راہ نمائی و رحمت بود برای آنانکہ ایشان فقط از پرور دگارخود می تر سید ند وبس۔
وَٱخۡتَارَ مُوسَىٰ قَوۡمَهُۥ سَبۡعِينَ رَجُلٗا لِّمِيقَٰتِنَاۖ فَلَمَّآ أَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ قَالَ رَبِّ لَوۡ شِئۡتَ أَهۡلَكۡتَهُم مِّن قَبۡلُ وَإِيَّٰيَۖ أَتُهۡلِكُنَا بِمَا فَعَلَ ٱلسُّفَهَآءُ مِنَّآۖ إِنۡ هِيَ إِلَّا فِتۡنَتُكَ تُضِلُّ بِهَا مَن تَشَآءُ وَتَهۡدِي مَن تَشَآءُۖ أَنتَ وَلِيُّنَا فَٱغۡفِرۡ لَنَا وَٱرۡحَمۡنَاۖ وَأَنتَ خَيۡرُ ٱلۡغَٰفِرِينَ
Open ayah 7:155وانتخاب نمود موسی از قوم خود ہفتاد نفر را برای آمدن بجای مقرر کردۂ ما (بکوہ طور)، پس چون ھلاک ساخت آنھا را زلزلہ (بہ سبب سوال غلط شان (گفت موسی (دردعا ی خود) ای پروردگارم اگر می خواستی ھلاک می کردی آنھا را قبل ازین، و ھلاک می کردی مرا نیز، آیا ھلاک می کنی مارا بآن گناھی کہ کردہ است آنرا احمقان ما؟ نیست این عقوبت مگر آزمایش از طرف تو، گمراہ می سازی بآن آزمایش کسی را کہ بخواہی، و ھدایت می کنی بآن کسی را کہ بخواہی، توئی مدد گار ما، پس بیامرز مارا، و رحم کن برما، و توئی بہتر ین آمر زندگان۔
۞وَٱكۡتُبۡ لَنَا فِي هَٰذِهِ ٱلدُّنۡيَا حَسَنَةٗ وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِ إِنَّا هُدۡنَآ إِلَيۡكَۚ قَالَ عَذَابِيٓ أُصِيبُ بِهِۦ مَنۡ أَشَآءُۖ وَرَحۡمَتِي وَسِعَتۡ كُلَّ شَيۡءٖۚ فَسَأَكۡتُبُهَا لِلَّذِينَ يَتَّقُونَ وَيُؤۡتُونَ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱلَّذِينَ هُم بِـَٔايَٰتِنَا يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:156و بنویس (مخصوص کن) برای مادرین دنیا نیکی، و در آخرت (جزای نیک) البتہ ما رجوع نمودیم بدربار تو، خدای تعالی گفت: عذاب خود را می رسانم بہ کسی کہ بخواھم (ولیکن) رحمت من احاطہ کردہ است ہر چیز را، پس خواھم نوشت (مخصوص کرد) رحمت خود را برای کسانیکہ از خدامی تر سند و می دھند زکوۃ را و (برای) آنانکہ آنھا بآیات مایقین می کنند۔
ٱلَّذِينَ يَتَّبِعُونَ ٱلرَّسُولَ ٱلنَّبِيَّ ٱلۡأُمِّيَّ ٱلَّذِي يَجِدُونَهُۥ مَكۡتُوبًا عِندَهُمۡ فِي ٱلتَّوۡرَىٰةِ وَٱلۡإِنجِيلِ يَأۡمُرُهُم بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَيَنۡهَىٰهُمۡ عَنِ ٱلۡمُنكَرِ وَيُحِلُّ لَهُمُ ٱلطَّيِّبَٰتِ وَيُحَرِّمُ عَلَيۡهِمُ ٱلۡخَبَٰٓئِثَ وَيَضَعُ عَنۡهُمۡ إِصۡرَهُمۡ وَٱلۡأَغۡلَٰلَ ٱلَّتِي كَانَتۡ عَلَيۡهِمۡۚ فَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِهِۦ وَعَزَّرُوهُ وَنَصَرُوهُ وَٱتَّبَعُواْ ٱلنُّورَ ٱلَّذِيٓ أُنزِلَ مَعَهُۥٓ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ
Open ayah 7:157(آنہا) کسانی اند کہ متابعت می کنند پیغامبر عالی قدر و ناخواندۂ را کہ می یا بند (اوصاف وسیرت) اورا نو شتہ نزد خودہا در تورات و انجیل، صفت وی این است حکم می کند آنھارا بہ کارہای نیک، و باز میدارد آنھارا از کار ہای بد، وحلال قرار مید ھد برای آنھا چیز ہای پاکیزہ را، وحرام قرار مید ھد برای آنھا چیز ہای پلید را، ودور می کند از آنھا بار گران آنھا را، ودور می کند آن (مشقت ہای طوق مانند را کہ بو دبر بالای آنھا، پس آنانکہ ایمان آورد ند بآن پیغامبر، و تعظیم نمودند اورا، و مدد کردند اورا، ومتابعت کردند آن روشنی (کتاب) را کہ فرود آوردہ شدہ ھمرای آن، ھمین جماعہ کامیاب اند و بس۔
قُلۡ يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ إِنِّي رَسُولُ ٱللَّهِ إِلَيۡكُمۡ جَمِيعًا ٱلَّذِي لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ يُحۡيِۦ وَيُمِيتُۖ فَـَٔامِنُواْ بِٱللَّهِ وَرَسُولِهِ ٱلنَّبِيِّ ٱلۡأُمِّيِّ ٱلَّذِي يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَكَلِمَٰتِهِۦ وَٱتَّبِعُوهُ لَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ
Open ayah 7:158ای پیغامبر! توبگو: ای مردم (جہان) یقیناً من پیغامبر خدا ام بہ طرف ھمۂ شما از طرف آن خدا یکہ فقط او راست سلطنت آسمان ہا و زمین، نیست ھیچ معبودی برحق بہ جزاوکہ اوزندہ می کندواو می میراند،پس ایمان آرید بہ خدا و بہ رسول عالیقدر او کہ او نا خواندہ است (بازھم از عالم بالا حرف می زند) آن پیغامبری کہ یقین می کند بہ خدا وبہ سخن ہای خدا، پس متابعت کنید ازان پیغامبر تا راہ یاب شوید۔
وَمِن قَوۡمِ مُوسَىٰٓ أُمَّةٞ يَهۡدُونَ بِٱلۡحَقِّ وَبِهِۦ يَعۡدِلُونَ
Open ayah 7:159واز قوم موسی جماعۂ ھستند کہ راہ نمای می کنند (دیگران را) بہ دین حق، و بہ طبق آن فیصلۂ عادلانہ می کنند
وَقَطَّعۡنَٰهُمُ ٱثۡنَتَيۡ عَشۡرَةَ أَسۡبَاطًا أُمَمٗاۚ وَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَىٰٓ إِذِ ٱسۡتَسۡقَىٰهُ قَوۡمُهُۥٓ أَنِ ٱضۡرِب بِّعَصَاكَ ٱلۡحَجَرَۖ فَٱنۢبَجَسَتۡ مِنۡهُ ٱثۡنَتَا عَشۡرَةَ عَيۡنٗاۖ قَدۡ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٖ مَّشۡرَبَهُمۡۚ وَظَلَّلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلۡغَمَٰمَ وَأَنزَلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلۡمَنَّ وَٱلسَّلۡوَىٰۖ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡۚ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ
Open ayah 7:160ومتفرق ساختیم بنی اسرائیل را بہ دوازدہ (گروپ) از نگاہ قبیلہ ہا وگروہ ہای ایشان، و وحی فرستادیم بہ سوی موسی وقتیکہ آب خواستند ازوقوم او، وگفتیم کہ بزن عصای خود را درھمان سنگ، پس (از زدن عصا) جاری شد ازان سنگ دوازدہ چشمہ کہ دانست ہر گروہ جای آب نوشی وآب گیری خودرا، وسایہ بان ساختیم بر بالای آنھا ابر سفید را، و نازل کردیم بر آنھا منّ راکہ(ازقسم شیرنی آسمانی بود و سلواراکہ(از قسم پرندھا بود) (و گفتیم کہ) بخورید از چیز ہای پاکیزۂ کہ روزی دادہ ایم بہ شما،و (آنھا بہ سبب مخالفت امر خدا) بر ما ظلم نہ کردند، ولیکن بجان ہای خویش ظلم می کردند۔
وَإِذۡ قِيلَ لَهُمُ ٱسۡكُنُواْ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةَ وَكُلُواْ مِنۡهَا حَيۡثُ شِئۡتُمۡ وَقُولُواْ حِطَّةٞ وَٱدۡخُلُواْ ٱلۡبَابَ سُجَّدٗا نَّغۡفِرۡ لَكُمۡ خَطِيٓـَٰٔتِكُمۡۚ سَنَزِيدُ ٱلۡمُحۡسِنِينَ
Open ayah 7:161وچون گفتہ شد ایشان را کہ سکونت کنید درین شہر (بیت المقدس) و بخورید دران ازہر جایکہ بخواھید، و بگوید کہ (مطلوب ما) کمی گنا ہای ما است، وداخل شوید در دروازۂ شہر سجدہ کنان (بہ غرض تشکر) تا بیا مرزیم گناہ ہای شما را (بلکہ) زیادہ اجر دھیم نکو کاران را۔
فَبَدَّلَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡ قَوۡلًا غَيۡرَ ٱلَّذِي قِيلَ لَهُمۡ فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمۡ رِجۡزٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ بِمَا كَانُواْ يَظۡلِمُونَ
Open ayah 7:162پس تبدیل نمودند ظالمان آنھا (فرمودۂ خدرا) بہ یک کلام دیگر غیر کلام کہ آنھا را حکم کردہ شد بود، پس فرستادیم بر آنھا عذابی را از آسمان بہ سبب اینکہ آنھا ظلم می کردند۔
وَسۡـَٔلۡهُمۡ عَنِ ٱلۡقَرۡيَةِ ٱلَّتِي كَانَتۡ حَاضِرَةَ ٱلۡبَحۡرِ إِذۡ يَعۡدُونَ فِي ٱلسَّبۡتِ إِذۡ تَأۡتِيهِمۡ حِيتَانُهُمۡ يَوۡمَ سَبۡتِهِمۡ شُرَّعٗا وَيَوۡمَ لَا يَسۡبِتُونَ لَا تَأۡتِيهِمۡۚ كَذَٰلِكَ نَبۡلُوهُم بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ
Open ayah 7:163و پرسان کن بنی اسرائیل را از مرد مان آن قریۂ کہ در لب دریا بود چون حد گذری می کردند در روز شنبہ وقتیکہ می آمد (دربالای دریا) ماہی ہا در روز شنبہ ظاھر شدہ، وروز یکہ شنبہ نہ می بود ماہی ہانہ می آمدند، ھمچنان بود حالت آنہا،کہ ما می آزمودیم (عذاب دادیم) آنھا را بہ سبب اینکہ نافرمانی می کردند۔
وَإِذۡ قَالَتۡ أُمَّةٞ مِّنۡهُمۡ لِمَ تَعِظُونَ قَوۡمًا ٱللَّهُ مُهۡلِكُهُمۡ أَوۡ مُعَذِّبُهُمۡ عَذَابٗا شَدِيدٗاۖ قَالُواْ مَعۡذِرَةً إِلَىٰ رَبِّكُمۡ وَلَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ
Open ayah 7:164و چون گفتند یک جماعۂ از یہود (داعیان قوم را) کہ چرا و عظ می کنید یک قومی را کہ خدا ھلاک کنندۂ آنھا است، یا عذاب سخت دھندہ است آنھا را؟ گفتند یکی برای (اظہار) معذرت بدر بار پروردگار تان، دوم برای اینکہ شاید آن مردم پر ھیز گار شوند۔
فَلَمَّا نَسُواْ مَا ذُكِّرُواْ بِهِۦٓ أَنجَيۡنَا ٱلَّذِينَ يَنۡهَوۡنَ عَنِ ٱلسُّوٓءِ وَأَخَذۡنَا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ بِعَذَابِۭ بَـِٔيسِۭ بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ
Open ayah 7:165پس ہر گاہ فراموش کردند (ترک کردند) آنچہ را کہ بآن نصحیت کردہ شدہ بودند نجات دادیم آنان را کہ منع می کردند مردم را از بدی، وگرفت نمودیم ظالمان را بہ عذاب سخت، بہ سبب اینکہ نافرمانی میکردند۔
فَلَمَّا عَتَوۡاْ عَن مَّا نُهُواْ عَنۡهُ قُلۡنَا لَهُمۡ كُونُواْ قِرَدَةً خَٰسِـِٔينَ
Open ayah 7:166پس چون سر کشی نمودند از چیز یکہ آزان منع کردہ شدہ بودند گفتیم (حکم کردیم) آنھا را کہ شوید بوزینہ ہای حقیر۔
وَإِذۡ تَأَذَّنَ رَبُّكَ لَيَبۡعَثَنَّ عَلَيۡهِمۡ إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَٰمَةِ مَن يَسُومُهُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِۗ إِنَّ رَبَّكَ لَسَرِيعُ ٱلۡعِقَابِ وَإِنَّهُۥ لَغَفُورٞ رَّحِيمٞ
Open ayah 7:167وچون اعلان نمود پروردگار تو کہ البتہ بفرستد بر علیہ یہودی ہا تا روز قیامت قومی را کہ بچشانند بآنھا عذاب سخت را، یقیناً ربّ تو زود سزا دھندہ است، و یقیناً ربّ تو بسیار آمرز گار و مہر بان است۔
وَقَطَّعۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ أُمَمٗاۖ مِّنۡهُمُ ٱلصَّٰلِحُونَ وَمِنۡهُمۡ دُونَ ذَٰلِكَۖ وَبَلَوۡنَٰهُم بِٱلۡحَسَنَٰتِ وَٱلسَّيِّـَٔاتِ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ
Open ayah 7:168و متفرق نمودیم یہودی ھا را در روی زمین بصورت گروہ ھای مختلف کہ بر خی از آنھا نیک بودند، وبعض از آنہا پست وکم تر از آنہا بودند، وآز مودیم آنھا را بآرامی ہا و مشقت ہا تا بدر بار خدا رجوع نمایند
فَخَلَفَ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ خَلۡفٞ وَرِثُواْ ٱلۡكِتَٰبَ يَأۡخُذُونَ عَرَضَ هَٰذَا ٱلۡأَدۡنَىٰ وَيَقُولُونَ سَيُغۡفَرُ لَنَا وَإِن يَأۡتِهِمۡ عَرَضٞ مِّثۡلُهُۥ يَأۡخُذُوهُۚ أَلَمۡ يُؤۡخَذۡ عَلَيۡهِم مِّيثَٰقُ ٱلۡكِتَٰبِ أَن لَّا يَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ إِلَّا ٱلۡحَقَّ وَدَرَسُواْ مَا فِيهِۗ وَٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ خَيۡرٞ لِّلَّذِينَ يَتَّقُونَۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ
Open ayah 7:169پس قا ئمقام آنہا شد بعد از آنھا نائبان غلط کہ وارث گر دیدند تورات را در حالیکہ می گیرند(بطور حرام) سامان این دنیای دون را و (دعوی نمودہ) می گو یند کہ ما را آمر زیدہ شود و اگر بیاید بآنھا سامان دیگرحرام مثل اول آنرا (نیز) می گیر ند، آیا گرفتہ نہ شد از آنہا پیمانی تورات کہ نہ گویند دربارۂ خدا مگر سخن حق را، حالاً کہ خواندہ اند آنچہ در تورات است ودر حالیکہ سرای آخرت (بدرجہا) بہتر است (از دنیا)برای آنانکہ پرھیزگاری اختیار می کنند، آیا (پس ازین تو ضیح) درک نہ می کنید ونمیدانید؟
وَٱلَّذِينَ يُمَسِّكُونَ بِٱلۡكِتَٰبِ وَأَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ إِنَّا لَا نُضِيعُ أَجۡرَ ٱلۡمُصۡلِحِينَ
Open ayah 7:170وآنانکہ تمسک می کنند بہ کتاب خدا (قرآن) وقائم نمودہ اند نماز را (مستحق اجراند)چون ماضائع نہ می سازیم ثواب اصلاح کنند گان را
۞وَإِذۡ نَتَقۡنَا ٱلۡجَبَلَ فَوۡقَهُمۡ كَأَنَّهُۥ ظُلَّةٞ وَظَنُّوٓاْ أَنَّهُۥ وَاقِعُۢ بِهِمۡ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱذۡكُرُواْ مَا فِيهِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ
Open ayah 7:171وچون (از بیخ کندہ )بالا کردیم کوہ را در بالای سر شان کہ گویا یک سایہ بان معلوم می شد، و گمان کردند کہ آن کوہ افتندہ است در بالایشان (و بعداً گفتیم کہ) بگیر ید آن کتابی را کہ بہ شما دادہ ایم بہ عزم و کوشش، ویاد کنید (بذریعۂ عمل)آنچہ دران است، تا پرہیزگار شوید
وَإِذۡ أَخَذَ رَبُّكَ مِنۢ بَنِيٓ ءَادَمَ مِن ظُهُورِهِمۡ ذُرِّيَّتَهُمۡ وَأَشۡهَدَهُمۡ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمۡ أَلَسۡتُ بِرَبِّكُمۡۖ قَالُواْ بَلَىٰ شَهِدۡنَآۚ أَن تَقُولُواْ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ إِنَّا كُنَّا عَنۡ هَٰذَا غَٰفِلِينَ
Open ayah 7:172وچون گرفت (بیرون کرد )پروردگار تو از اولاد آدم یعنی از پشت آنھا ذریت شان را (در عالم ارواح) وگواہ ساخت آنھا را بریک دیگر،وگفت آیا نیستم من پروردگار شما؟ گفتند بلی ماگواہی میدھیم کہ تو ربّ ماہستی(خدا می فر ماید این گواہ ساختن برای این بود کہ)تا نگو ید شما در روز قیامت کہ ما از (ربوبیت تو)غافل بودیم
أَوۡ تَقُولُوٓاْ إِنَّمَآ أَشۡرَكَ ءَابَآؤُنَا مِن قَبۡلُ وَكُنَّا ذُرِّيَّةٗ مِّنۢ بَعۡدِهِمۡۖ أَفَتُهۡلِكُنَا بِمَا فَعَلَ ٱلۡمُبۡطِلُونَ
Open ayah 7:173ویانہ گوید شما کہ جز این نیست کہ شریک آوردہ بود پدران ما، و بودیم ما ذریت آنھا بعد از آنھا، (کہ ما بہ تقلید آنہا رفتیم) آیا ھلاک می سازی مارا بآنچہ کردہ است اھل باطل
وَكَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ وَلَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ
Open ayah 7:174وھمچنان تفصیل می آیات قرآن را (تا بفہمند) وباز گردنداز کفر خود
وَٱتۡلُ عَلَيۡهِمۡ نَبَأَ ٱلَّذِيٓ ءَاتَيۡنَٰهُ ءَايَٰتِنَا فَٱنسَلَخَ مِنۡهَا فَأَتۡبَعَهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ فَكَانَ مِنَ ٱلۡغَاوِينَ
Open ayah 7:175وتلاوت کن بر یہود خبرآن شخص (متقی آنہا) را کہ دادہ بودیم بہ او علم آیات خود را، پس بیرون شد از (عمل) بآن آیات (چون) تعقب کرد اورا شیطان، پس او شد از جملۂ گمرا ھان۔
وَلَوۡ شِئۡنَا لَرَفَعۡنَٰهُ بِهَا وَلَٰكِنَّهُۥٓ أَخۡلَدَ إِلَى ٱلۡأَرۡضِ وَٱتَّبَعَ هَوَىٰهُۚ فَمَثَلُهُۥ كَمَثَلِ ٱلۡكَلۡبِ إِن تَحۡمِلۡ عَلَيۡهِ يَلۡهَثۡ أَوۡ تَتۡرُكۡهُ يَلۡهَثۚ ذَّٰلِكَ مَثَلُ ٱلۡقَوۡمِ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَاۚ فَٱقۡصُصِ ٱلۡقَصَصَ لَعَلَّهُمۡ يَتَفَكَّرُونَ
Open ayah 7:176واگرما می خواستیم بلند می کردیم (مرتبۂ ) او را بہ سبب علم بآن آیات، ولیکن مائل شد بہ طرف پستی (دنیا) وپیروی نمود خواہشات خود را، پس حالت آن (درحقارت)مانند حالت سگ است، کہ اگر مجبور کنی آنرا (بر رفتن) زبان خودرا بیرون می کند، یا اگر بگذاری آن را بحال خود (بازھم) زبان خودرا بیرون می کند، ھمین است حالت ھمان قوم کہ دروغ شمردند آیات مارا، پس حکایت کن قصۂ تکذیب کنند گان را تا مردم تفکر نمایند (واز تکذیب باز آیند)
سَآءَ مَثَلًا ٱلۡقَوۡمُ ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا وَأَنفُسَهُمۡ كَانُواْ يَظۡلِمُونَ
Open ayah 7:177بد است بہ لحاظ حالت آن قوم کہ دروغ شمر دند آیات مارا، و بودند کہ بجان خود ظلم می کردند
مَن يَهۡدِ ٱللَّهُ فَهُوَ ٱلۡمُهۡتَدِيۖ وَمَن يُضۡلِلۡ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ
Open ayah 7:178(دراصل) ہرکس راکہ خدا در تقدیر او ھدایت بنویسد پس آن راہ یاب است، وہر کس را کہ خدا در تقدیر آن گمراہی بنویسد پس ھمان جماعۂ نقصان کنندہ اند (بہ جان خویش)
وَلَقَدۡ ذَرَأۡنَا لِجَهَنَّمَ كَثِيرٗا مِّنَ ٱلۡجِنِّ وَٱلۡإِنسِۖ لَهُمۡ قُلُوبٞ لَّا يَفۡقَهُونَ بِهَا وَلَهُمۡ أَعۡيُنٞ لَّا يُبۡصِرُونَ بِهَا وَلَهُمۡ ءَاذَانٞ لَّا يَسۡمَعُونَ بِهَآۚ أُوْلَٰٓئِكَ كَٱلۡأَنۡعَٰمِ بَلۡ هُمۡ أَضَلُّۚ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡغَٰفِلُونَ
Open ayah 7:179(گمراہ آفریدن کسی عجیب نیست چون) والبتہ آفرید یم برای دوزخ بسیار از جنات وانسان ہارا (علامت آنھا این است کہ)آنھا را دل ہای است کہ نہ می فہمند بآن (حق را ) وآنھا را چشم ہای است کہ نہ می بینند بآن (کار ھای حق را) و آنھا را گوش ہای است کہ نہ می شنوند بآں (سخن حق را) ھمین جماعہ مانند چہار پایان اند بلکہ ایشان از چہار پایان زیادہ گمراہ تراند (زیرا) ھمین جماعہ (از خدا) غافل اند۔
وَلِلَّهِ ٱلۡأَسۡمَآءُ ٱلۡحُسۡنَىٰ فَٱدۡعُوهُ بِهَاۖ وَذَرُواْ ٱلَّذِينَ يُلۡحِدُونَ فِيٓ أَسۡمَٰٓئِهِۦۚ سَيُجۡزَوۡنَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
Open ayah 7:180وفقط خدا را است نام ہاواوصاف خوب و (کامل) پس بخوایند (یاد ) خدا را بآن نام ہا، وبگذارید آنان راکہ کج روی می کنند در نام ہای خدا (کہ آن نام ہا وصفات را در غیر خدا عقیدہ می کنند) عنقریب سزا دادہ شوند بہ سبب آن کج روی کہ می کردند۔
وَمِمَّنۡ خَلَقۡنَآ أُمَّةٞ يَهۡدُونَ بِٱلۡحَقِّ وَبِهِۦ يَعۡدِلُونَ
Open ayah 7:181(ھمہ را برای دوزخ نہ آفرید ایم بلکہ)از آنانکہ ما آفریدہ ایم جماعت ھستند کہ راہ نمای می کنند مردم را بہ راہ حق، وطبق آن عادلانہ حکم می کنند
وَٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَا سَنَسۡتَدۡرِجُهُم مِّنۡ حَيۡثُ لَا يَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:182وآنانکہ دروغ شمر دند آیات مارا گرفت کنیم آنھا رابہ تدریج از جایکہ نہ دادنند۔
وَأُمۡلِي لَهُمۡۚ إِنَّ كَيۡدِي مَتِينٌ
Open ayah 7:183(امّا) اکنون مہلت می دھم آنھا را، چون حیلۂ من سخت است۔
أَوَلَمۡ يَتَفَكَّرُواْۗ مَا بِصَاحِبِهِم مِّن جِنَّةٍۚ إِنۡ هُوَ إِلَّا نَذِيرٞ مُّبِينٌ
Open ayah 7:184(سخن ہای پیغامبر را بہ بہانۂ جنون تکذیب نمودند) آیا فکر نہ کردند کہ نیست بہ این ھم نشین شان ھیچ گونہ دیوانگی (بلکہ) نیست آن ھم نشین آنہا مگر یک تر سانندۂ آشکارا۔
أَوَلَمۡ يَنظُرُواْ فِي مَلَكُوتِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا خَلَقَ ٱللَّهُ مِن شَيۡءٖ وَأَنۡ عَسَىٰٓ أَن يَكُونَ قَدِ ٱقۡتَرَبَ أَجَلُهُمۡۖ فَبِأَيِّ حَدِيثِۭ بَعۡدَهُۥ يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:185آیا بہ نگاہ عقل نظر نہ کر دند در بادشاہی آسمان ہاو زمین، ودر آنچہ کہ آفریدہ است خدا از دیگر چیز ہا؟ و درینکہ ممکن است کہ قریب شدہ باشد مہلت عذاب آنھا، پس بکدام سخن یقین می کنند بعد از انکار از کلام خدا؟
مَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَلَا هَادِيَ لَهُۥۚ وَيَذَرُهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ
Open ayah 7:186(واقع کہ) کسی را کہ خدا گمراہ سازد پس نیست اورا ھیچ ھدایت کنندۂ، و میگذار د آنھا را بہ حالت کہ در سر کشی خود ہا حیران باشند۔
يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلسَّاعَةِ أَيَّانَ مُرۡسَىٰهَاۖ قُلۡ إِنَّمَا عِلۡمُهَا عِندَ رَبِّيۖ لَا يُجَلِّيهَا لِوَقۡتِهَآ إِلَّا هُوَۚ ثَقُلَتۡ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ لَا تَأۡتِيكُمۡ إِلَّا بَغۡتَةٗۗ يَسۡـَٔلُونَكَ كَأَنَّكَ حَفِيٌّ عَنۡهَاۖ قُلۡ إِنَّمَا عِلۡمُهَا عِندَ ٱللَّهِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ
Open ayah 7:187می پر سند از تو دربارۂ قیا مت کہ چہ وقت است قائم شدنِ آن؟ بگو جز این نیست کہ علم آن نزد پرور دگار من است، ظاھر نہ می کند قیامت را در وقت خاصِ آن مگر ربّ من،سخت وخطرناک است قیا مت نزد اھل آسمان ہا و زمین، نیایدقیامت بہ شما مگر ناگہانی، می پر سند از تو دربارۂ قیامت، گویا تو در تحقیق و جستجوی آن ہستی، بگو جز این نیست کہ علم آن نزد خدا است، و لیکن اکثر مرد م این را نمیدانند۔
قُل لَّآ أَمۡلِكُ لِنَفۡسِي نَفۡعٗا وَلَا ضَرًّا إِلَّا مَا شَآءَ ٱللَّهُۚ وَلَوۡ كُنتُ أَعۡلَمُ ٱلۡغَيۡبَ لَٱسۡتَكۡثَرۡتُ مِنَ ٱلۡخَيۡرِ وَمَا مَسَّنِيَ ٱلسُّوٓءُۚ إِنۡ أَنَا۠ إِلَّا نَذِيرٞ وَبَشِيرٞ لِّقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:188بگو (دانستن وقت قیامت کجا) بلکہ من مالک نیستم برای جان خود ھیچ جلب نفع ودفع ضرری را مگر چیزی را کہ خدا خواستہ دربارۂ من ، و اگر من غیب را میدانستم زیادہ می کردم از کارھای خیر بہ نفع خود، ونہ می رسید مرا ھیچ ضرری (بلکہ) نیستم من مگر ترسانندہ و مژدہ دھندہ برای قوم کہ ایمان آرند۔
۞هُوَ ٱلَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفۡسٖ وَٰحِدَةٖ وَجَعَلَ مِنۡهَا زَوۡجَهَا لِيَسۡكُنَ إِلَيۡهَاۖ فَلَمَّا تَغَشَّىٰهَا حَمَلَتۡ حَمۡلًا خَفِيفٗا فَمَرَّتۡ بِهِۦۖ فَلَمَّآ أَثۡقَلَت دَّعَوَا ٱللَّهَ رَبَّهُمَا لَئِنۡ ءَاتَيۡتَنَا صَٰلِحٗا لَّنَكُونَنَّ مِنَ ٱلشَّٰكِرِينَ
Open ayah 7:189خدا آنست کہ آفرید شما را از یک شخص واحد، وآفرید از جسم او جفت او (زن) او را تا مایل شود وآرام گیرد بآن،پس (نظام تولد وتناسل آغاز شد،وباز) چون درکنار گرفت مرد زن خودرا آن زن بار دار شد بہ با ر سبک (یعنی در بطن او حمل قرار گرفت) پس آمدورفت می کرد زن بآن حمل، باز ہر گاہ وزنی شد بار آن (بہ قریب ولادت رسید) پس مردوزن ہر دو از خدا یعنی از رب خود التجا کردند کہ اگر دھی بہ مافرزند نیک شویم ما از جملۂ بندگان شکر گذارتو۔
فَلَمَّآ ءَاتَىٰهُمَا صَٰلِحٗا جَعَلَا لَهُۥ شُرَكَآءَ فِيمَآ ءَاتَىٰهُمَاۚ فَتَعَٰلَى ٱللَّهُ عَمَّا يُشۡرِكُونَ
Open ayah 7:190پس چون داد خدا بآن ہر دو فرزند نیک باخدا شریک آوردند در دادن آن فرزندیکہ خدا بآنہا دادہ بود، پس بلند است مرتبۂ خدا ازآنچہ مردم با او شریک مقرر می کنند
أَيُشۡرِكُونَ مَا لَا يَخۡلُقُ شَيۡـٔٗا وَهُمۡ يُخۡلَقُونَ
Open ayah 7:191آیا شریک می آرند بہ خدا چیزی را یک ذرہ را آفر یدن نہ می تواند حالاً کہ خود آن شریک ہای مقرر کردہ آفریدہ می شوند (یعنی بہ آفرینندہ محتاج اند)۔
وَلَا يَسۡتَطِيعُونَ لَهُمۡ نَصۡرٗا وَلَآ أَنفُسَهُمۡ يَنصُرُونَ
Open ayah 7:192ونہ آن شریک ہای مقرر کردہ شان قدرت دارندکمک نمودنِ آن عابدین خودرا(بلکہ) ونہ جان خود راکمک کردن می توانند
وَإِن تَدۡعُوهُمۡ إِلَى ٱلۡهُدَىٰ لَا يَتَّبِعُوكُمۡۚ سَوَآءٌ عَلَيۡكُمۡ أَدَعَوۡتُمُوهُمۡ أَمۡ أَنتُمۡ صَٰمِتُونَ
Open ayah 7:193واگر شما طلب کنید آن معبود ھای باطل را برای ھدایتِ خود از شما متابعت نکنند (شمارا ھدایت کردن نتوانند)(پس) برابر ست بر شما کہ بخوانید آنھا را یا خاموش باشید
إِنَّ ٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ عِبَادٌ أَمۡثَالُكُمۡۖ فَٱدۡعُوهُمۡ فَلۡيَسۡتَجِيبُواْ لَكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ
Open ayah 7:194چون معبود ہای را کہ شما مشرکان می خوانید بہ جز خدا (آنھا نیز) بندگان خدا ومحتاج بہ خدا اند ما نند شما، پس فریاد کنید آنہا را در حاجات تان (وببنید کہ چہ می کنند؟) پس باید قبول کنند دعا ی شما را اگر ہسیتد شما راست گویان (در دعوای خود)
أَلَهُمۡ أَرۡجُلٞ يَمۡشُونَ بِهَآۖ أَمۡ لَهُمۡ أَيۡدٖ يَبۡطِشُونَ بِهَآۖ أَمۡ لَهُمۡ أَعۡيُنٞ يُبۡصِرُونَ بِهَآۖ أَمۡ لَهُمۡ ءَاذَانٞ يَسۡمَعُونَ بِهَاۗ قُلِ ٱدۡعُواْ شُرَكَآءَكُمۡ ثُمَّ كِيدُونِ فَلَا تُنظِرُونِ
Open ayah 7:195(بلکہ آن معبودھا وبت ھا با شما ھیچ مما ثلتی ندارند) آیا آنھارا پا ہا است کہ می روند بآن؟ ویا آنہا را دست ہا است کہ می گیرند بآن؟ ویا آنہا را چشم ہا است کہ می بینند بآن؟ و یا آنہا را گو ش ہا است کہ می شنوند بآن؟ بگو مشرکان را کہ (مرا نترسانید از معبود ھای خود) بلکہ بخوایند شریک ہای مقرر کردۂ خود را، وباز حیلہ سازی کنید بر علیہ من، وباز مرا مہلت ند ھید۔
إِنَّ وَلِـِّۧيَ ٱللَّهُ ٱلَّذِي نَزَّلَ ٱلۡكِتَٰبَۖ وَهُوَ يَتَوَلَّى ٱلصَّٰلِحِينَ
Open ayah 7:196چون دوست وکار ساز من خدای است کہ نازل کردہ است قرآن را، واو مدد ونصرت می کند تمام نیکان را
وَٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِهِۦ لَا يَسۡتَطِيعُونَ نَصۡرَكُمۡ وَلَآ أَنفُسَهُمۡ يَنصُرُونَ
Open ayah 7:197وکسانی را کہ شما می خوایند غیراز خدا (برای مدد خود) طاقت ندارند کہ شما را مدد کنند (بلکہ) ونہ ذات خود را مددکردن می توانند۔
وَإِن تَدۡعُوهُمۡ إِلَى ٱلۡهُدَىٰ لَا يَسۡمَعُواْۖ وَتَرَىٰهُمۡ يَنظُرُونَ إِلَيۡكَ وَهُمۡ لَا يُبۡصِرُونَ
Open ayah 7:198واگر بخوایند آنھارا برای راہ نمای خود آنہا نہ می شنوند آواز شما را، و می بینی توای مخاطب آن بتان را(گمان کردہ)کہ نظر می کنند بہ طرف تو، حالاً کہ چیزی را نہ می بینند۔
خُذِ ٱلۡعَفۡوَ وَأۡمُرۡ بِٱلۡعُرۡفِ وَأَعۡرِضۡ عَنِ ٱلۡجَٰهِلِينَ
Open ayah 7:199(باوجود حماقت مشرکین ادب دعوت را رعایت کن) وشیوۂ خود بگیر معافی را (در مقابل بد اخلاقی مردم) وحکم کن بہ کار ہای نیک، واعراض کن از جاھلان۔
وَإِمَّا يَنزَغَنَّكَ مِنَ ٱلشَّيۡطَٰنِ نَزۡغٞ فَٱسۡتَعِذۡ بِٱللَّهِۚ إِنَّهُۥ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
Open ayah 7:200واگر خطور کند دردل تو از طرف شیطان وسوسۂ پس پناہ بجوی بہ بار گاہ الھٰی ، چون او بسیار شنوا ودانا است
إِنَّ ٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ إِذَا مَسَّهُمۡ طَٰٓئِفٞ مِّنَ ٱلشَّيۡطَٰنِ تَذَكَّرُواْ فَإِذَا هُم مُّبۡصِرُونَ
Open ayah 7:201چون آنانکہ پر ھیز گاری نمودہ اند وقتی کہ بیاید بآنھا خیالی (وسوسۂ) از طرف شیطان یاد می کنند خدا را، پس فوراً درک می کنند (کہ آن وسوسۂ شیطانی است )
وَإِخۡوَٰنُهُمۡ يَمُدُّونَهُمۡ فِي ٱلۡغَيِّ ثُمَّ لَا يُقۡصِرُونَ
Open ayah 7:202و برادران شیطان مانند مشرکین مدد می کنند مشرکین را در گمراہی شان باز کو تاہی نہ می کنند۔
وَإِذَا لَمۡ تَأۡتِهِم بِـَٔايَةٖ قَالُواْ لَوۡلَا ٱجۡتَبَيۡتَهَاۚ قُلۡ إِنَّمَآ أَتَّبِعُ مَا يُوحَىٰٓ إِلَيَّ مِن رَّبِّيۚ هَٰذَا بَصَآئِرُ مِن رَّبِّكُمۡ وَهُدٗى وَرَحۡمَةٞ لِّقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 7:203وچون نیا وردی بآنھا معجزۂ مطلوبہ شان را گفتند چرا ھمان معجزۂ مطلوب مارا خودت انتخاب نہ کردی؟ بگو جز این نیست کہ متابعت می کنم آنچہ راکہ وحی کردہ می شود بہ من از طرف پروردگار م (حاجت بہ دیگر معجزہ نیست چون)ھمین قرآن (دارای)دلائل بصیرۃ آموز وسبب ھدایت وسبب رحمت است برای قوم کہ ایمان آرند۔
وَإِذَا قُرِئَ ٱلۡقُرۡءَانُ فَٱسۡتَمِعُواْ لَهُۥ وَأَنصِتُواْ لَعَلَّكُمۡ تُرۡحَمُونَ
Open ayah 7:204(لیکن استفادہ ازان مربوط باین دو شرط است) کہ ھر گاہ تلاوت کردہ شود قرآن پس گوش دارید آن را، و خاموش باشید تا بہ شما رحمت کردہ شود۔
وَٱذۡكُر رَّبَّكَ فِي نَفۡسِكَ تَضَرُّعٗا وَخِيفَةٗ وَدُونَ ٱلۡجَهۡرِ مِنَ ٱلۡقَوۡلِ بِٱلۡغُدُوِّ وَٱلۡأٓصَالِ وَلَا تَكُن مِّنَ ٱلۡغَٰفِلِينَ
Open ayah 7:205ویاد کن پروردگار خودرا دردل خود بہ عاجزی و ترس ازو، و بہ پست تر از آوازبلند، در وقت صباح ودر وقت بیگاہ و مباش از جملۂ غافلان۔
إِنَّ ٱلَّذِينَ عِندَ رَبِّكَ لَا يَسۡتَكۡبِرُونَ عَنۡ عِبَادَتِهِۦ وَيُسَبِّحُونَهُۥ وَلَهُۥ يَسۡجُدُونَۤ۩
Open ayah 7:206(زیرا) آنانکہ نزد پروردگار تو اند تکبر نہ می کنند از عبادت پروردگار، و بپاکی یاد می کنند او را و برای او سجدہ می کنند و بس۔