العنكبوت
Al-Ankaboot
Translation: Dari - Mawlawi Muhammad Anwar Badkhashani · Open the surah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
الٓمٓ
Open ayah 29:1الٓمٓ : مفہوم این حروف بخدا معلوم است۔
أَحَسِبَ ٱلنَّاسُ أَن يُتۡرَكُوٓاْ أَن يَقُولُوٓاْ ءَامَنَّا وَهُمۡ لَا يُفۡتَنُونَ
Open ayah 29:2آیا گمان کردند مؤمنان کہ گذاشتہ می شوند بہ مجرد اینکہ بگویند ما ایمان آوردیم و آنہارا آزمودہ نہ شود؟
وَلَقَدۡ فَتَنَّا ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡۖ فَلَيَعۡلَمَنَّ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ صَدَقُواْ وَلَيَعۡلَمَنَّ ٱلۡكَٰذِبِينَ
Open ayah 29:3و البتہ آزمودیم آنان را کہ پیش از آنہا بودند، پس البتہ ممتاز سازد خدا را ستان را، والبتہ ممتاز سازد دروغ گویان را(چون لازم علم امتیاز یک چیز است از دیگر)۔
أَمۡ حَسِبَ ٱلَّذِينَ يَعۡمَلُونَ ٱلسَّيِّـَٔاتِ أَن يَسۡبِقُونَاۚ سَآءَ مَا يَحۡكُمُونَ
Open ayah 29:4آیا گمان کردہ اند آنانکہ کارہای بدمی کنند کہ از ما پیش دستی کردن می توانند (کہ آنہارا عذاب دادن نہ می توانیم؟ ) غلط است این قضاوت آنہا۔
مَن كَانَ يَرۡجُواْ لِقَآءَ ٱللَّهِ فَإِنَّ أَجَلَ ٱللَّهِ لَأٓتٖۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ
Open ayah 29:5ہر کس کہ امید داشتہ باشد ملاقات خدا را(در روز آخرت ) پس وقت مقرر کردۂ خدا آمدنی است، و او خوب شنوا و دانا است۔
وَمَن جَٰهَدَ فَإِنَّمَا يُجَٰهِدُ لِنَفۡسِهِۦٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَغَنِيٌّ عَنِ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 29:6وہرکس کہ کوشش نمودہ طاقت خود را صرف کند در راہ خدا، پس جز این نیست کہ خرچ می کند طاقت خود را بفائدہ جانِ خود، چون خدا بی نیاز است از ھمہ کائنات
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَنُكَفِّرَنَّ عَنۡهُمۡ سَيِّـَٔاتِهِمۡ وَلَنَجۡزِيَنَّهُمۡ أَحۡسَنَ ٱلَّذِي كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
Open ayah 29:7و آنانکہ ایمان آوردندو کردند کارہای نیک البتہ محو سازیم از آنہا بدی ہای شان را، و البتہ بدھیم بآنہا ثواب عمل بھتری را کہ می کردند۔
وَوَصَّيۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ بِوَٰلِدَيۡهِ حُسۡنٗاۖ وَإِن جَٰهَدَاكَ لِتُشۡرِكَ بِي مَا لَيۡسَ لَكَ بِهِۦ عِلۡمٞ فَلَا تُطِعۡهُمَآۚ إِلَيَّ مَرۡجِعُكُمۡ فَأُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
Open ayah 29:8و تاکید نمودیم انسان را دربارۂ پدرو مادرش بہ نیکی، و اگر بکوشند پدرومادر در مقابل تو ای مخاطب تا شریک آری بامن آنچہ را کہ نیست ترا ھیچ دلیلی بہ شریک بودن آن، پس اطاعت مکن (دران صورت) پدر و مادر را؛ چون فقط بہ سوی من است بازگشت شما، پس آگاہ سازم شما را بآنچہ می کردید۔
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَنُدۡخِلَنَّهُمۡ فِي ٱلصَّٰلِحِينَ
Open ayah 29:9و آنانکہ ایمان آوردند و کردند کارہای نیک البتہ شامل کنیم آنہارا در فہرست نیکان۔
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ فَإِذَآ أُوذِيَ فِي ٱللَّهِ جَعَلَ فِتۡنَةَ ٱلنَّاسِ كَعَذَابِ ٱللَّهِۖ وَلَئِن جَآءَ نَصۡرٞ مِّن رَّبِّكَ لَيَقُولُنَّ إِنَّا كُنَّا مَعَكُمۡۚ أَوَلَيۡسَ ٱللَّهُ بِأَعۡلَمَ بِمَا فِي صُدُورِ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 29:10وازمردمان کسی ہست کہ می گوید ما ایمان آوردہ ایم بہ خدا، پس چون اذیت و تکلیف رسانیدہ شود اورادرراہ خدا قرار میدھدھمان آزمایش مردم را مانند عذاب خدا واگر بیاید بہ مسلمانان مددی از نزد پروردگارتو البتہ گویند ھم چنین اشخاص کہ ماھمرای شما بودیم، آیا نیست خدا زیادہ عالم بآنچہ در سینۂ ہای تمام عالم است
وَلَيَعۡلَمَنَّ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَلَيَعۡلَمَنَّ ٱلۡمُنَٰفِقِينَ
Open ayah 29:11والبتہ ممتاز سازد خدا آنان را کہ اززیردل ایمان آوردند، والبتہ ممتاز سازد خدا منافقانِ را (کہ فقط بہ زبان ایمان آور دہ اند)
وَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لِلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّبِعُواْ سَبِيلَنَا وَلۡنَحۡمِلۡ خَطَٰيَٰكُمۡ وَمَا هُم بِحَٰمِلِينَ مِنۡ خَطَٰيَٰهُم مِّن شَيۡءٍۖ إِنَّهُمۡ لَكَٰذِبُونَ
Open ayah 29:12و گفتند کافران مسلمانان را کہ متابعت کنید راہ مارا (کفر را) و البتہ ما برداریم گناہ ہای شما را، حالاً کہ نیستند آن ھا بردارندہ از گنا ہای آنہا چیزی را(پس) یقینا آنہا دروغ گوی اند۔
وَلَيَحۡمِلُنَّ أَثۡقَالَهُمۡ وَأَثۡقَالٗا مَّعَ أَثۡقَالِهِمۡۖ وَلَيُسۡـَٔلُنَّ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ عَمَّا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ
Open ayah 29:13و البتہ بردارند (ھمان )کفار بار ہای گناہِ خویش را، و بردار ند بار ہای گناہ دیگران را ھمرای بارہای گناہ خود، (بہ سبب گمراہ نمودن آنہا) والبتہ پرسیدہ شوند در روز قیامت از آنچہ افترا می کرد ندبہ خدا۔
وَلَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا نُوحًا إِلَىٰ قَوۡمِهِۦ فَلَبِثَ فِيهِمۡ أَلۡفَ سَنَةٍ إِلَّا خَمۡسِينَ عَامٗا فَأَخَذَهُمُ ٱلطُّوفَانُ وَهُمۡ ظَٰلِمُونَ
Open ayah 29:14و البتہ فرستادیم نوح را بہ حیث پیغامبربہ سوی قوم خود، پس سپری نمود عمر خودرا درمیان آنہا پنجاہ کم یک ھزار سال،کہ بعد (از نافرمانی) گرفت آنہارا طوفان در حالیکہ ظالم بودند۔
فَأَنجَيۡنَٰهُ وَأَصۡحَٰبَ ٱلسَّفِينَةِ وَجَعَلۡنَٰهَآ ءَايَةٗ لِّلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 29:15پس ما نجات دادیم نوح را و دیگر سواران کشتی را، وگرداندیم آن کشتی را علامت قدرت خود برای تمام عالم۔
وَإِبۡرَٰهِيمَ إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ وَٱتَّقُوهُۖ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ
Open ayah 29:16و فرستادیم ابراھیم را وقتیکہ گفت قوم خود را کہ عبادت کنید خدا را، وبترسید از و، ھمین توحید خیر است برای شما اگر میدانستہ باشید۔
إِنَّمَا تَعۡبُدُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَوۡثَٰنٗا وَتَخۡلُقُونَ إِفۡكًاۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ تَعۡبُدُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ لَا يَمۡلِكُونَ لَكُمۡ رِزۡقٗا فَٱبۡتَغُواْ عِندَ ٱللَّهِ ٱلرِّزۡقَ وَٱعۡبُدُوهُ وَٱشۡكُرُواْ لَهُۥٓۖ إِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ
Open ayah 29:17جز این نیست کہ می پرستید شما غیر از خدا بتان را، وجورمی کنید از خود دروغ را(جواز عبادت غیر خدارا) البتہ آنان را کہ می پرستید غیر از خدا مالک شدن نہ می توانند برای شما رزق تان را، پس از نزد خدا طلب کنید رزق تان را، و اوراعبادت کنید، واورا شکر گذار شوید، و فقط بدر باراو باز گردانیدہ شوید۔
وَإِن تُكَذِّبُواْ فَقَدۡ كَذَّبَ أُمَمٞ مِّن قَبۡلِكُمۡۖ وَمَا عَلَى ٱلرَّسُولِ إِلَّا ٱلۡبَلَٰغُ ٱلۡمُبِينُ
Open ayah 29:18و اگر شما تکذیب کنید پیغامبر را (پس این قابل تعجب نیست) چون تکذیب نمودند پیغامبران را امت ھایکہ پیش از شما بودند، و نیست بر ذمۂ پیغمبر مگر رسا نیدن پیغام خدا آشکارا۔
أَوَلَمۡ يَرَوۡاْ كَيۡفَ يُبۡدِئُ ٱللَّهُ ٱلۡخَلۡقَ ثُمَّ يُعِيدُهُۥٓۚ إِنَّ ذَٰلِكَ عَلَى ٱللَّهِ يَسِيرٞ
Open ayah 29:19آیا ندیدند کہ چگونہ اولاً ایجاد می کند خدا مخلوق را؟ باز دوبارہ زندہ می کند خدا ھمان مخلوق را؛ چون این اعادہ آسان است برخدا۔
قُلۡ سِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَٱنظُرُواْ كَيۡفَ بَدَأَ ٱلۡخَلۡقَۚ ثُمَّ ٱللَّهُ يُنشِئُ ٱلنَّشۡأَةَ ٱلۡأٓخِرَةَۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ
Open ayah 29:20بگوبروید’’ وبگردید در اطراف زمین ‘‘پس ببینید کہ چطور ایجاد کردہ است خدا بار اول مخلوق را ؟باز خدا آفریدن می تواند ھمان مخلوق را با یجاد دیگر، چون خدا بر ہر چیز خوب قدرت دارد۔
يُعَذِّبُ مَن يَشَآءُ وَيَرۡحَمُ مَن يَشَآءُۖ وَإِلَيۡهِ تُقۡلَبُونَ
Open ayah 29:21(بعد از ایجاد دوم) خدا عذاب مید ھد کسی را کہ خواہد، و رحم می کند برکسی کہ خواھد و شما درزندگی دوم بسوی او بازگردانیدہ شوید
وَمَآ أَنتُم بِمُعۡجِزِينَ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلَا فِي ٱلسَّمَآءِۖ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٖ
Open ayah 29:22و نیستید شما خداراعاجز کنندہ در زمین، و نہ در آسمان، و نیست شما را غیر از خدا ھیچ کارسازی و نہ ھیچ مدد گاری۔
وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ وَلِقَآئِهِۦٓ أُوْلَٰٓئِكَ يَئِسُواْ مِن رَّحۡمَتِي وَأُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٞ
Open ayah 29:23وآنانکہ انکارکردند آیات واحکام خدا را و ملاقات اورا (درروز قیامت ) ھمین گروہ نا امید شدہ اند از رحمت من، و ھمین گروہ برای شان عذاب دردناک باشد۔
فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوۡمِهِۦٓ إِلَّآ أَن قَالُواْ ٱقۡتُلُوهُ أَوۡ حَرِّقُوهُ فَأَنجَىٰهُ ٱللَّهُ مِنَ ٱلنَّارِۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 29:24پس نبود جواب قوم ابراھیم بہ جز اینکہ گفتند قتل کنید ابراھیم را یا بسوزانید اورا، پس نجات داد خدا ابراھیم را ازآتش، البتہ درین نجات ابراھیم دلائل است برای قوم کہ ایمان آرند۔
وَقَالَ إِنَّمَا ٱتَّخَذۡتُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ أَوۡثَٰنٗا مَّوَدَّةَ بَيۡنِكُمۡ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۖ ثُمَّ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ يَكۡفُرُ بَعۡضُكُم بِبَعۡضٖ وَيَلۡعَنُ بَعۡضُكُم بَعۡضٗا وَمَأۡوَىٰكُمُ ٱلنَّارُ وَمَا لَكُم مِّن نَّٰصِرِينَ
Open ayah 29:25و گفت ابراھیم جز این نیست کہ شما معبود قرار دادہ اید بتان را غیر از خدا ، برای محبت و اتفاق درمیان خود درزندگی دنیا، باز در روز قیامت انکار کند بعضی از شما از بعض دیگر، ولعنت فرستد بعض ازشما بر بعض دیگر، وجای سکونت شما دوزخ باشد، و نباشد برای شما در آنجا ازمددگاران تان کسی۔
۞فَـَٔامَنَ لَهُۥ لُوطٞۘ وَقَالَ إِنِّي مُهَاجِرٌ إِلَىٰ رَبِّيٓۖ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ
Open ayah 29:26پس یقین کرد بگفتۂ ابراھیم لوط، و گفت ابراھیم من ھجرت کنندہ ام بہ طرف جای مقرر کردۂ پروردگارم، چون او بسیار غالب و دارای حکمت است۔
وَوَهَبۡنَا لَهُۥٓ إِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَجَعَلۡنَا فِي ذُرِّيَّتِهِ ٱلنُّبُوَّةَ وَٱلۡكِتَٰبَ وَءَاتَيۡنَٰهُ أَجۡرَهُۥ فِي ٱلدُّنۡيَاۖ وَإِنَّهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ لَمِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ
Open ayah 29:27و دادیم بہ ابراھیم اسحق و یعقوب را، و جاری نمودیم در نسل او پیغمبری و کتاب را، و دادیم اجراورا در دنیا، و البتہ او در آخرت (نیز) از جملۂ نیکان کامل باشد۔
وَلُوطًا إِذۡ قَالَ لِقَوۡمِهِۦٓ إِنَّكُمۡ لَتَأۡتُونَ ٱلۡفَٰحِشَةَ مَا سَبَقَكُم بِهَا مِنۡ أَحَدٖ مِّنَ ٱلۡعَٰلَمِينَ
Open ayah 29:28و فرستادیم لوط را وقتیکہ گفت قوم خود را کہ البتہ شما بہ عمل می آرید بی حیائی را، حالاً کہ سبقت نہ کردہ است شما را درین کار ھیچ فر دی از مردم عالم۔
أَئِنَّكُمۡ لَتَأۡتُونَ ٱلرِّجَالَ وَتَقۡطَعُونَ ٱلسَّبِيلَ وَتَأۡتُونَ فِي نَادِيكُمُ ٱلۡمُنكَرَۖ فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوۡمِهِۦٓ إِلَّآ أَن قَالُواْ ٱئۡتِنَا بِعَذَابِ ٱللَّهِ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ
Open ayah 29:29آیا شما می آید نزد مردان (برای ایفای شہوت خود؟) و آیا شما قطع (بند) می کنید راہِ مردم را؟ و آیا بہ عمل می آرید در مجلس ھای خود کار قبیح را؟ پس نبود جواب قوم لوط بہ جز اینکہ می گفتند بیار بہ ما عذاب خدارا اگر ہستی تو از جملۂ راست گویان۔
قَالَ رَبِّ ٱنصُرۡنِي عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡمُفۡسِدِينَ
Open ayah 29:30لوط گفت ای پروردگارم مدد کن مرا برعلیہ قوم فساد کار
وَلَمَّا جَآءَتۡ رُسُلُنَآ إِبۡرَٰهِيمَ بِٱلۡبُشۡرَىٰ قَالُوٓاْ إِنَّا مُهۡلِكُوٓاْ أَهۡلِ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةِۖ إِنَّ أَهۡلَهَا كَانُواْ ظَٰلِمِينَ
Open ayah 29:31و چون آوردند فرستاد گانِ ما (برای مدد لوط) بہ ابراھیم مژدۂ پسر را گفتند البتہ ما ھلاک کنندہ ایم اھل این دہ را، چون اھل آن ظالمان اند۔
قَالَ إِنَّ فِيهَا لُوطٗاۚ قَالُواْ نَحۡنُ أَعۡلَمُ بِمَن فِيهَاۖ لَنُنَجِّيَنَّهُۥ وَأَهۡلَهُۥٓ إِلَّا ٱمۡرَأَتَهُۥ كَانَتۡ مِنَ ٱلۡغَٰبِرِينَ
Open ayah 29:32ابراھیم گفت البتہ دران قریہ لوط (نیز) است، فرشتہ ہا گفتند ماخوب عالم ایم بہ ہر کس کہ دران قریہ است، البتہ نجات دھیم لوط و اھل خانہ اش را، بہ جز ھمسر او کہ باشد از جملۂ باقی ماندگان در عذاب۔
وَلَمَّآ أَن جَآءَتۡ رُسُلُنَا لُوطٗا سِيٓءَ بِهِمۡ وَضَاقَ بِهِمۡ ذَرۡعٗاۖ وَقَالُواْ لَا تَخَفۡ وَلَا تَحۡزَنۡ إِنَّا مُنَجُّوكَ وَأَهۡلَكَ إِلَّا ٱمۡرَأَتَكَ كَانَتۡ مِنَ ٱلۡغَٰبِرِينَ
Open ayah 29:33و چون آمدند فرستادگانِ ما نزد لوط غمگین و دل تنگ شد بہ سبب آمدن آنہا ۔ وفرشتہ ھاگفتند لوط را کہ مترس وغمگین مشو، چون ما نجات دھندہ ایم ترا و اھل خانہ ات رابجز ھمسر تو، کہ باشد از جملۂ باقی ماندگان در عذاب۔
إِنَّا مُنزِلُونَ عَلَىٰٓ أَهۡلِ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةِ رِجۡزٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ
Open ayah 29:34البتہ مانازل کنندہ ایم برا ھل این قریہ عذابی از آسمان، بہ علت اینکہ آنہا فسق می کردند۔
وَلَقَد تَّرَكۡنَا مِنۡهَآ ءَايَةَۢ بَيِّنَةٗ لِّقَوۡمٖ يَعۡقِلُونَ
Open ayah 29:35والبتہ گذاشتیم ازان قریہ نشانۂ واضح برای قوم کہ ازعقل کارگیرند
وَإِلَىٰ مَدۡيَنَ أَخَاهُمۡ شُعَيۡبٗا فَقَالَ يَٰقَوۡمِ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ وَٱرۡجُواْ ٱلۡيَوۡمَ ٱلۡأٓخِرَ وَلَا تَعۡثَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُفۡسِدِينَ
Open ayah 29:36وفرستادیم بہ سوی مرد م مدین برادر شان شعیب را، پس گفت (در تبلیغ خود) ای قوم من عبادت کنید خدارا ویقین کنید بہ روز آخرت(وبامید نجات) ومگر دید در زمین فساد کنان۔
فَكَذَّبُوهُ فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلرَّجۡفَةُ فَأَصۡبَحُواْ فِي دَارِهِمۡ جَٰثِمِينَ
Open ayah 29:37پس تکذیب نمودند شعیب را؛ لہذا گرفت آنہا را زلزلۂ ،پس صبح کردند درخانہ ہای خود مردہ وبزانوافتیدہ۔
وَعَادٗا وَثَمُودَاْ وَقَد تَّبَيَّنَ لَكُم مِّن مَّسَٰكِنِهِمۡۖ وَزَيَّنَ لَهُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ أَعۡمَٰلَهُمۡ فَصَدَّهُمۡ عَنِ ٱلسَّبِيلِ وَكَانُواْ مُسۡتَبۡصِرِينَ
Open ayah 29:38وھلاک کردیم عاد و ثمود را، والبتہ ظاھر شدہ برای شما ھلاکت آنہا از خانہ ہای ویرا ن شان، و آراستہ کردہ بود برای آنہا شیطان اعمال بد شان را؛ لذا منع کرد شیطان آنہا را ازراہِ راست، حالاً کہ بودند آنہا صاحبان بصیرت و عقل۔
وَقَٰرُونَ وَفِرۡعَوۡنَ وَهَٰمَٰنَۖ وَلَقَدۡ جَآءَهُم مُّوسَىٰ بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَٱسۡتَكۡبَرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَمَا كَانُواْ سَٰبِقِينَ
Open ayah 29:39و ھلاک نمودیم قارون و فرعون و ھامان را و البتہ آمدہ بود برای دعوت آنہا موسی ھمرای معجزھا، پس تکبر کردند در زمین و نبود ندازماسبقت کنندگان۔
فَكُلًّا أَخَذۡنَا بِذَنۢبِهِۦۖ فَمِنۡهُم مَّنۡ أَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِ حَاصِبٗا وَمِنۡهُم مَّنۡ أَخَذَتۡهُ ٱلصَّيۡحَةُ وَمِنۡهُم مَّنۡ خَسَفۡنَا بِهِ ٱلۡأَرۡضَ وَمِنۡهُم مَّنۡ أَغۡرَقۡنَاۚ وَمَا كَانَ ٱللَّهُ لِيَظۡلِمَهُمۡ وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ
Open ayah 29:40پس ہر یک را ھلاک کردیم بہ سبب گناہ او ،پس از آنہا کسی بود کہ فرستادیم برای ھلاکت او باد سخت را، و از آنہا کسی بود کہ ھلاک کرد اورا آواز سخت، و از آنہا کسی بود کہ فروبردیم او را در زمین، و از آنہا کسی بود کہ غرق کردیم اورا، و خدا ظلم نہ می کرد برآنہا، و لیکن آنھا بہ جان خود ظلم می کردند۔
مَثَلُ ٱلَّذِينَ ٱتَّخَذُواْ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَوۡلِيَآءَ كَمَثَلِ ٱلۡعَنكَبُوتِ ٱتَّخَذَتۡ بَيۡتٗاۖ وَإِنَّ أَوۡهَنَ ٱلۡبُيُوتِ لَبَيۡتُ ٱلۡعَنكَبُوتِۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ
Open ayah 29:41مثال آنانکہ گرفتہ اند(برای خود) غیر از خدا کار سازھا مثال تارتنک است کہ ساختہ است برای خود خانۂ، حالاً کہ کمزور ترین خانہ ہا خانۂ تارتنک است، کاش میدانستند۔
إِنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا يَدۡعُونَ مِن دُونِهِۦ مِن شَيۡءٖۚ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ
Open ayah 29:42البتہ خدا میداند حال وضعف آنچہ را کہ می خوانند درمشکلات خود غیر از خدا از ہر چیزی کہ باشد، و خدا بسیار غالب است (برعذاب آنھا) و با حکمت است (درمہلت دادنِ آنھا)
وَتِلۡكَ ٱلۡأَمۡثَٰلُ نَضۡرِبُهَا لِلنَّاسِۖ وَمَا يَعۡقِلُهَآ إِلَّا ٱلۡعَٰلِمُونَ
Open ayah 29:43و این مثال ہا را ما بیان می کنیم برای مردم، ودرک نہ می کند فائدۂٔ آنہارا مگر دا نشمندان۔
خَلَقَ ٱللَّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ بِٱلۡحَقِّۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لِّلۡمُؤۡمِنِينَ
Open ayah 29:44آفریدہ است خدا آسمان ہا و زمین را دارای یک مقصد واقعی، البتہ درین ایجاد دلیل واضح است یقین کنندگان را۔
ٱتۡلُ مَآ أُوحِيَ إِلَيۡكَ مِنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَأَقِمِ ٱلصَّلَوٰةَۖ إِنَّ ٱلصَّلَوٰةَ تَنۡهَىٰ عَنِ ٱلۡفَحۡشَآءِ وَٱلۡمُنكَرِۗ وَلَذِكۡرُ ٱللَّهِ أَكۡبَرُۗ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ مَا تَصۡنَعُونَ
Open ayah 29:45جاری دار(ای محمد)تلاوت کتابی را کہ بذریعۂ وحی بہ تو آمدہ، وجاری داراقامت نماز راچون نمازِ (دارای تلاوت) انسان را باز میدارداز بی حیائی وکارھای ناجائز، و البتہ یا دخدا ازھمہ عبادات بزرگ تر است ،وخدامیداندآنچہ راکہ شما می کنید
۞وَلَا تُجَٰدِلُوٓاْ أَهۡلَ ٱلۡكِتَٰبِ إِلَّا بِٱلَّتِي هِيَ أَحۡسَنُ إِلَّا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡۖ وَقُولُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱلَّذِيٓ أُنزِلَ إِلَيۡنَا وَأُنزِلَ إِلَيۡكُمۡ وَإِلَٰهُنَا وَإِلَٰهُكُمۡ وَٰحِدٞ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ
Open ayah 29:46ومناقشہ مکنید شما مسلمانان با اھل کتاب مگر بہ طریقۂ نیک، بہ جز آنانکہ ظلم کردہ اند(بہ شما) از جملۂ آنہا، و بگوید کہ ایمان آوردیم بآنچہ نازل کردہ شدہ بہ خود ما، و بآنچہ نازل کردہ شد بہ شما، و معبود ما و شما یک است، و مایان فقط برای ھمان معبود یکتا فرمان بردار ایم وبس۔
وَكَذَٰلِكَ أَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ ٱلۡكِتَٰبَۚ فَٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۖ وَمِنۡ هَٰٓؤُلَآءِ مَن يُؤۡمِنُ بِهِۦۚ وَمَا يَجۡحَدُ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَّا ٱلۡكَٰفِرُونَ
Open ayah 29:47و(طوریکہ بدیگر پیغامبر ان کتاب نازل کردہ بودیم ) ھمچنان نازل کردیم بہ تو کتاب (قرآن) را، پس آنا نِ را کہ قبلاً کتاب دادہ ایم (بعض از آنہا) ایمان می آرند بہ قرآن، و از ھمین گروہ(مشرکان) کسی ہست کہ ایمان می آرد بہ قرآن ، و انکار نہ می کنند از آیات ما مگر کافران(کہ در کفر خود محکم اند)۔
وَمَا كُنتَ تَتۡلُواْ مِن قَبۡلِهِۦ مِن كِتَٰبٖ وَلَا تَخُطُّهُۥ بِيَمِينِكَۖ إِذٗا لَّٱرۡتَابَ ٱلۡمُبۡطِلُونَ
Open ayah 29:48(در کلام خدا بودنِ قرآن شبہۂ نیست زیرا) تو نہ می خواندی پیش از نزول قرآن ھیچ کتابی را، و نہ نوشتن می تو انستی کتاب را بد ست راست خود، و رنہ دران وقت شک می کردند طرف داران باطل۔
بَلۡ هُوَ ءَايَٰتُۢ بَيِّنَٰتٞ فِي صُدُورِ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡعِلۡمَۚ وَمَا يَجۡحَدُ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَّا ٱلظَّٰلِمُونَ
Open ayah 29:49(قرآن کلام بشرنیست) بلکہ قرآن دارای آیات واضح است کہ محفوظ می باشد در سینہ ہای آنانکہ علم دادہ شدہ اند، وانکار نہ می کند از آیات ما مگر ظالمان۔
وَقَالُواْ لَوۡلَآ أُنزِلَ عَلَيۡهِ ءَايَٰتٞ مِّن رَّبِّهِۦۚ قُلۡ إِنَّمَا ٱلۡأٓيَٰتُ عِندَ ٱللَّهِ وَإِنَّمَآ أَنَا۠ نَذِيرٞ مُّبِينٌ
Open ayah 29:50و گفتند مشرکان چرا نازل کردہ نہ شد بروی معجزہا از نزد پرور دگارش؟ ،بگو معجزہاونازل کردنِ آن نزد خدا می باشند، و جز این نیست کہ من تر سانندۂ آشکارا ام (نہ خالق معجزہ)۔
أَوَلَمۡ يَكۡفِهِمۡ أَنَّآ أَنزَلۡنَا عَلَيۡكَ ٱلۡكِتَٰبَ يُتۡلَىٰ عَلَيۡهِمۡۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَرَحۡمَةٗ وَذِكۡرَىٰ لِقَوۡمٖ يُؤۡمِنُونَ
Open ayah 29:51آیا (معجزۂ دیگر می طلبند؟) و کافی نیست آنہا را این کہ نازل کردیم بر تو کتاب داری معجزہ را کہ تلاوت کردہ می شود بر آنہا، البتہ درین کتاب دارای معجزہ رحمت و نصیحت است قوم را کہ ایمان آرند۔
قُلۡ كَفَىٰ بِٱللَّهِ بَيۡنِي وَبَيۡنَكُمۡ شَهِيدٗاۖ يَعۡلَمُ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۗ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ بِٱلۡبَٰطِلِ وَكَفَرُواْ بِٱللَّهِ أُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ
Open ayah 29:52بگو خدا کافی است در بین من و شما از لحاظ گواہی (چون) خدا میداند آنچہ در آسمان ہا وآنچہ در زمین است، وآنانکہ ایمان آوردہ اند بہ باطل ، وکفر کردہ اند بہ خدا، ھمین گروہ دارای خسارہ ونقصان اند۔
وَيَسۡتَعۡجِلُونَكَ بِٱلۡعَذَابِ وَلَوۡلَآ أَجَلٞ مُّسَمّٗى لَّجَآءَهُمُ ٱلۡعَذَابُۚ وَلَيَأۡتِيَنَّهُم بَغۡتَةٗ وَهُمۡ لَا يَشۡعُرُونَ
Open ayah 29:53وبزودی می طلبند از تو عذاب را، و اگر نہ می بود وقت مقرر(برای عذاب آنہا) البتہ می آمد بآنہا عذاب مطلوب شان ، وضرور خواہد آمد آن عذاب بآنہا نا گہانی در حالیکہ آنہا خبر نشوند۔
يَسۡتَعۡجِلُونَكَ بِٱلۡعَذَابِ وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيطَةُۢ بِٱلۡكَٰفِرِينَ
Open ayah 29:54وبزودی طلب می کنند ازتو عذاب را،والبتہ (این عذاب برای شان کافی است کہ )دوزخ احاطہ کنندہ است کافران را۔
يَوۡمَ يَغۡشَىٰهُمُ ٱلۡعَذَابُ مِن فَوۡقِهِمۡ وَمِن تَحۡتِ أَرۡجُلِهِمۡ وَيَقُولُ ذُوقُواْ مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
Open ayah 29:55در روزیکہ احاطہ کند آنہا را عذاب از بالای سرشان،واز زیر پای شان،وگوید خدا کہ تجربہ کنید سزای آنچہ را کہ می کردید۔
يَٰعِبَادِيَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِنَّ أَرۡضِي وَٰسِعَةٞ فَإِيَّٰيَ فَٱعۡبُدُونِ
Open ayah 29:56(اللّٰہ تعالیٰ فرمود ) ای بندگان مؤمن من یقینًا زمین من فراخ است، پس (در ہرجایکہ باشید) صرف مرا عبادت کنید۔
كُلُّ نَفۡسٖ ذَآئِقَةُ ٱلۡمَوۡتِۖ ثُمَّ إِلَيۡنَا تُرۡجَعُونَ
Open ayah 29:57ہرشخص چشندہ وتجربہ کنندۂ موت است، وبازبہ سوی ما باز گردانیدہ شوید۔
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَنُبَوِّئَنَّهُم مِّنَ ٱلۡجَنَّةِ غُرَفٗا تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ خَٰلِدِينَ فِيهَاۚ نِعۡمَ أَجۡرُ ٱلۡعَٰمِلِينَ
Open ayah 29:58وآنانکہ ایمان آوردہ اند وکردہ اند کارہای نیک، البتہ جای دھیم آنہارا دربالا خانہ ہای جنت کہ جاری باشد در زیر آنہا نہر ہا، وھمیشہ باشند دران،(چہ) خوب است ثواب عمل نیکی کنندگان۔
ٱلَّذِينَ صَبَرُواْ وَعَلَىٰ رَبِّهِمۡ يَتَوَكَّلُونَ
Open ayah 29:59یعنی آنانکہ صبر کردند و بہ پروردگار خود توکل می کنند (اورا کارسازخود قرارمی دھند) ۔
وَكَأَيِّن مِّن دَآبَّةٖ لَّا تَحۡمِلُ رِزۡقَهَا ٱللَّهُ يَرۡزُقُهَا وَإِيَّاكُمۡۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ
Open ayah 29:60وچقدر حیوانات است کہ نہ می بردارند با خود رزق خود را(بلکہ ) خدا رزق مید ھد آن ھارا وشما را، و خدا بسیار شنواو دانا است۔
وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّنۡ خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ وَسَخَّرَ ٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَ لَيَقُولُنَّ ٱللَّهُۖ فَأَنَّىٰ يُؤۡفَكُونَ
Open ayah 29:61واگر بپر سی از مشرکان کہ آسمان ہا و زمین را کہ آفریدہ است؟ و کہ مسخر کردہ است آفتاب و مہتاب را؟ ضرور گویند کہ خدا آفریدہ است و مسخر کردہ است، پس آنہا (ازراہ توحید) بہ طرف کدام دروغ گردانیدہ می شوند ۔
ٱللَّهُ يَبۡسُطُ ٱلرِّزۡقَ لِمَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦ وَيَقۡدِرُ لَهُۥٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ
Open ayah 29:62خدا کشادہ (زیادہ ) می کند رزق را برای کسیکہ خواہد از بندگان خود، وتنگ می کند آن را برای کسیکہ خواہد، چون خدا بہ ہر چیز (و ہرکس) خوب عالم است۔
وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّن نَّزَّلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَحۡيَا بِهِ ٱلۡأَرۡضَ مِنۢ بَعۡدِ مَوۡتِهَا لَيَقُولُنَّ ٱللَّهُۚ قُلِ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِۚ بَلۡ أَكۡثَرُهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ
Open ayah 29:63قسم است کہ اگر سوال کنی از مشرکان کہ کہ فرود آورد آب را از آسمان ؟ وبازکہ سر سبز ساخت بہ آن آب زمین را بعد از خشک شدنِ آن؟ البتہ گویند خدا، بگو شکر خدارا(کہ شما اقرار کردید) ( لیکن قبول کجا) بلکہ زیادہ تر آنہا نمیدانند (عقل ندارند)
وَمَا هَٰذِهِ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَآ إِلَّا لَهۡوٞ وَلَعِبٞۚ وَإِنَّ ٱلدَّارَ ٱلۡأٓخِرَةَ لَهِيَ ٱلۡحَيَوَانُۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ
Open ayah 29:64ونیست این زندگانی دنیا مگر مشغولیت و بازی، و در واقع سرای آخرت ھمان جای زندگانی است، کاش این را میدانستند۔
فَإِذَا رَكِبُواْ فِي ٱلۡفُلۡكِ دَعَوُاْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ فَلَمَّا نَجَّىٰهُمۡ إِلَى ٱلۡبَرِّ إِذَا هُمۡ يُشۡرِكُونَ
Open ayah 29:65پس چون سوار شوند در کشتی می خوانند خدارا خالص کنان برای او عبادت خود را، وباز چون نجات دھد خدا آنہا را بہ سوی خشکی بردہ، ناگہان آنہا با او شریک می آرند۔
لِيَكۡفُرُواْ بِمَآ ءَاتَيۡنَٰهُمۡ وَلِيَتَمَتَّعُواْۚ فَسَوۡفَ يَعۡلَمُونَ
Open ayah 29:66تا در نتیجہ نا شکری کنند نعمتی را کہ بآنہا دادہ ایم، و تاکہ برای چند روز (آزاد) از دنیا نفع بردارند، پس عنقریب بدانند (انجام خود را)
أَوَلَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّا جَعَلۡنَا حَرَمًا ءَامِنٗا وَيُتَخَطَّفُ ٱلنَّاسُ مِنۡ حَوۡلِهِمۡۚ أَفَبِٱلۡبَٰطِلِ يُؤۡمِنُونَ وَبِنِعۡمَةِ ٱللَّهِ يَكۡفُرُونَ
Open ayah 29:67آیا ندیدند کہ گردانید یم حرم را دارای امنیت(برای آنہا) و ربودہ می شوند دیگر مردم از اطراف آنہا، آیابہ باطل ایمان می آرند و نعمت خدا (اسلام) راناشکری و انکار می کنند؟
وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّنِ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا أَوۡ كَذَّبَ بِٱلۡحَقِّ لَمَّا جَآءَهُۥٓۚ أَلَيۡسَ فِي جَهَنَّمَ مَثۡوٗى لِّلۡكَٰفِرِينَ
Open ayah 29:68و کیست ظالم ترا از آنکہ افترا کند بر خدا دروغ را، یا دروغ شما رد دین حق را وقتیکہ آمد نزد او؟ آیا در دوزخ نیست مسکن برای کافران؟
وَٱلَّذِينَ جَٰهَدُواْ فِينَا لَنَهۡدِيَنَّهُمۡ سُبُلَنَاۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَمَعَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ
Open ayah 29:69و آنانکہ سعی نمودہ طاقت خود رادرراہِ ما صرف کردند البتہ بنمایم بآن ہا راہ ہای رضای خود را، و البتہ مدد ورحمت خدا با احسان کنندگان است۔