الذاريات
Adh-Dhaariyat
Translation: Kurdish - Burhan Muhammad-Amin · Open the surah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
وَٱلذَّٰرِيَٰتِ ذَرۡوٗا
Open ayah 51:1سوێند بهو ڕهشهبا و ئهو بایهی کهههورو ههڵمی ئاو ههڵدهگرێت و پهخشی دهکاتهوه، یان تهپ و تۆز بهرز دهکاتهوه (کهڕۆڵی ههیه لهباران بارایندا).
فَٱلۡحَٰمِلَٰتِ وِقۡرٗا
Open ayah 51:2ئینجا بهههڵگرانی باری قورس و گران (لهههڵمی ئاو).
فَٱلۡجَٰرِيَٰتِ يُسۡرٗا
Open ayah 51:3ههروهها بهو ههورانهک هبهئاسانی بهئاسماندا لهشوێنێکوه دهگوێزرێتهوه بۆ شوێنێکی تر، یاخود سوێند بهو کهشتیانهی بهئاسانی بهسهر ئاودا دێن و دهچن.
فَٱلۡمُقَسِّمَٰتِ أَمۡرًا
Open ayah 51:4ئینجا سوێند بهو فریشتانهی کهکاروبار دابهش دهکهن.
إِنَّمَا تُوعَدُونَ لَصَادِقٞ
Open ayah 51:5بهڕاستی ئهو بهڵێنانهی پێتان دراوهڕاستهو ههر دێته دی.
وَإِنَّ ٱلدِّينَ لَوَٰقِعٞ
Open ayah 51:6بێگومان ڕۆژی لێ پرسینهوهش ههر دێت و بهڕێوهیه.
وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلۡحُبُكِ
Open ayah 51:7سوێند بهئاسمانی خاوهن ڕێگهو ڕێک و پێک و ڕازاوه.
إِنَّكُمۡ لَفِي قَوۡلٖ مُّخۡتَلِفٖ
Open ayah 51:8بێگومان ئهی خوانهناسان ئێوه لهگوفتارێکی بێ سهروبندان کهدووره لهڕاستی و حهقیقهتهوه.
يُؤۡفَكُ عَنۡهُ مَنۡ أُفِكَ
Open ayah 51:9ئهو کهسهی لهزانستی خوادا لادراو هبههۆی تاوانیهوه لهباوهڕ هێنان لادهدرێت.
قُتِلَ ٱلۡخَرَّٰصُونَ
Open ayah 51:10دهک بهکوشتچن درۆزن و بوختانچیهکان....
ٱلَّذِينَ هُمۡ فِي غَمۡرَةٖ سَاهُونَ
Open ayah 51:11ئهوانهی کهلهگومڕای و تاریکیدا ڕۆچوون و پێوهی سهرگهرمن.
يَسۡـَٔلُونَ أَيَّانَ يَوۡمُ ٱلدِّينِ
Open ayah 51:12بهگاڵته و تهڵفیسیهوه دهڵێن یان دهپرسن: ڕۆژی قیامهت کهی پێش دێت؟!
يَوۡمَ هُمۡ عَلَى ٱلنَّارِ يُفۡتَنُونَ
Open ayah 51:13ئهو ڕۆژه کهبهرپا دهبێت بهئاگر دهبرژێنرێن....
ذُوقُواْ فِتۡنَتَكُمۡ هَٰذَا ٱلَّذِي كُنتُم بِهِۦ تَسۡتَعۡجِلُونَ
Open ayah 51:14پێیان دهوترێت: بچێژن ئهو بهڵایهی کهبهسهر خۆتان هێنا، ئهمهئهو سزاو ئازارهیه کهبهگاڵتهوه پهلهتان لهپێشهاتنی دهکرد.
إِنَّ ٱلۡمُتَّقِينَ فِي جَنَّٰتٖ وَعُيُونٍ
Open ayah 51:15بهڕاستی پارێزکارانیش لهباخهکان و کانیاوهکانی بهههشتدا ژیانی خۆش دهبهنهسهر.
ءَاخِذِينَ مَآ ءَاتَىٰهُمۡ رَبُّهُمۡۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَبۡلَ ذَٰلِكَ مُحۡسِنِينَ
Open ayah 51:16ئهو شتانهی کهپهروهردگار بۆی ئامادهکردون پێیان دهبهخشێت، ئهوانهیش بهخۆشی و شادیهوه وهریدهگرن، بهڕاستی ئهوانهپێشتر و شادیهوه وهریدهگرن، بهڕاستی ئهوانه پێشتر لهدنیاداچاکهکارو چاکهخواز بوون....
كَانُواْ قَلِيلٗا مِّنَ ٱلَّيۡلِ مَا يَهۡجَعُونَ
Open ayah 51:17لهشهوگاردا زۆر کهم دهخهوتن و ڕادهکشان (چونکهسهرگهرمی شهو نوێژ و دهور کردنهوهی قورئان و یادی خوا بوون)....
وَبِٱلۡأَسۡحَارِ هُمۡ يَسۡتَغۡفِرُونَ
Open ayah 51:18لهبهرهبهیانهکانیشدا داوای لێخۆشبوونیان لهپهروهردگاریان دهکرد (تا لێیان ببورێت)...
وَفِيٓ أَمۡوَٰلِهِمۡ حَقّٞ لِّلسَّآئِلِ وَٱلۡمَحۡرُومِ
Open ayah 51:19لهماڵ و سامانیشیاندا بهشی ههژارو نهداریان تهرخان کردبوو.
وَفِي ٱلۡأَرۡضِ ءَايَٰتٞ لِّلۡمُوقِنِينَ
Open ayah 51:20بێگومان لهسهر گۆی زهویدا بهڵگه و نیشانهی زۆر ههیه (لهسهر دهسهڵات و زانیاری خوا) بۆ کهسانێک کهبهشوێن دڵنیاییدا دهگهڕێن.
وَفِيٓ أَنفُسِكُمۡۚ أَفَلَا تُبۡصِرُونَ
Open ayah 51:21ههروهها لهخودی خۆشتاندا (لهههموو خانهیهکی لهشدا، لهههموو ئهندامێکداو، لهههموو کۆئهندامێکدا، لهرۆح ونهفس و عهقڵدا... هتد بهڵگهی بێ سنوور ههیه لهسهر زانایی و بهتوانایی و جوانکاری زاتی بهدیهێنهر) ئایا ئهوهبۆ بینایتان ناخهنهکار.
وَفِي ٱلسَّمَآءِ رِزۡقُكُمۡ وَمَا تُوعَدُونَ
Open ayah 51:22سهرچاوهی ڕزق و ڕۆزیتان لهئاسمانهوهیه (لهخوا داوابکهن) ههروهها ئهوانیش کهبهڵێنتان پێدراوه.
فَوَرَبِّ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ إِنَّهُۥ لَحَقّٞ مِّثۡلَ مَآ أَنَّكُمۡ تَنطِقُونَ
Open ayah 51:23سوێند بهپهروهردگاری ئاسمان و زهوی، ئهو بهڵێنانه حهقیقهت و ڕاستهقینهیه، ههروهک چۆن ئێوه قسهی ڕاست و دروست دهکهن.
هَلۡ أَتَىٰكَ حَدِيثُ ضَيۡفِ إِبۡرَٰهِيمَ ٱلۡمُكۡرَمِينَ
Open ayah 51:24ئهی پێغهمبهر (صلى الله عليه وسلم) ئایا ههواڵی میوانه بهڕێزهکانی ئیبراهیمت پێنهگهیشتووه؟
إِذۡ دَخَلُواْ عَلَيۡهِ فَقَالُواْ سَلَٰمٗاۖ قَالَ سَلَٰمٞ قَوۡمٞ مُّنكَرُونَ
Open ayah 51:25کاتێک چوون بۆ سهردانی و وتیان: سڵاو، ئهویش وتی، سڵاو لهئێوهش بێت، ههرچهندهناتانناسم.
فَرَاغَ إِلَىٰٓ أَهۡلِهِۦ فَجَآءَ بِعِجۡلٖ سَمِينٖ
Open ayah 51:26ئهوسا ئیتر خۆی دزیهوه چوو بههاوکاری خێزانی گوێرهکهیهکی قهڵهوی (سهری بڕی و سووریانکردهوه و) هێنای.
فَقَرَّبَهُۥٓ إِلَيۡهِمۡ قَالَ أَلَا تَأۡكُلُونَ
Open ayah 51:27بردی و لێی نزیک کردنهوه،، فهرمووی لێکردن کهبینی ناخۆن، وتی: ئهوهنا فهرموون، ئهوهناخۆن؟!
فَأَوۡجَسَ مِنۡهُمۡ خِيفَةٗۖ قَالُواْ لَا تَخَفۡۖ وَبَشَّرُوهُ بِغُلَٰمٍ عَلِيمٖ
Open ayah 51:28ئیبراهیم ترسێکی لێنیشت (چونکهوای زانی شتێکیان لهژێر سهردایه) بۆیه خچرا وتیان: مهترسهئێمه فریشتهیه، مژدهشیان پێدهبهخشێت.
فَأَقۡبَلَتِ ٱمۡرَأَتُهُۥ فِي صَرَّةٖ فَصَكَّتۡ وَجۡهَهَا وَقَالَتۡ عَجُوزٌ عَقِيمٞ
Open ayah 51:29خێزانهکهی قریوهیهکی کرد و دهنگی لێ بهرز بۆوه و دهستی بهئاستهم دا بهروومهتی خۆیدا (وهکو داب و نـریتی ئافرهتان لهکاتی سهرسامیدا) وتی: پیریژنێکی نهزۆک، چۆن منداڵی دهبێت؟!
قَالُواْ كَذَٰلِكِ قَالَ رَبُّكِۖ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡحَكِيمُ ٱلۡعَلِيمُ
Open ayah 51:30فریشتهکان وتیان: ئهوهفهرمانی پهروهردگارتهو ئهو زاتێکی دانا و زانایه.
۞قَالَ فَمَا خَطۡبُكُمۡ أَيُّهَا ٱلۡمُرۡسَلُونَ
Open ayah 51:31ئینجا ئیبراهیم لێی، پرسین: بێجگه لهو مژدهیه چ کارێکی گرنگتان بهدهستهوهیه؟!
قَالُوٓاْ إِنَّآ أُرۡسِلۡنَآ إِلَىٰ قَوۡمٖ مُّجۡرِمِينَ
Open ayah 51:32فریشتهکان وتیان: بڕاستی ئێمه ڕهوانهکراوین بۆ گهلێکی تاوانبار و تاوانکار.
لِنُرۡسِلَ عَلَيۡهِمۡ حِجَارَةٗ مِّن طِينٖ
Open ayah 51:33بۆ ئهوهی بهرد بارانیان بکهین بهبهردێک کهلهقوڕ دروست کراوه.
مُّسَوَّمَةً عِندَ رَبِّكَ لِلۡمُسۡرِفِينَ
Open ayah 51:34ههموو ئهو بهردانهنیشانهدارن لهلایهن پهروهردگارتهوهبۆ ناپوخت و لهسنوور درچووهکان.
فَأَخۡرَجۡنَا مَن كَانَ فِيهَا مِنَ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ
Open ayah 51:35جا ههرچی لهو ناوچهیهدا بوو لهئیمانداران دهرمانکردن و ڕزگارمان کردن....
فَمَا وَجَدۡنَا فِيهَا غَيۡرَ بَيۡتٖ مِّنَ ٱلۡمُسۡلِمِينَ
Open ayah 51:36لهماڵه موسوڵمانێکیش زیاترمان بهدی نهکرد.
وَتَرَكۡنَا فِيهَآ ءَايَةٗ لِّلَّذِينَ يَخَافُونَ ٱلۡعَذَابَ ٱلۡأَلِيمَ
Open ayah 51:37(لهپاشان ئهو شوێنهمان بهشێوهیهک کاول کرد)، کردمانهپهند و بهڵگه بۆ ههموو ئهو کهسانهی لهسزای بهئێشی ئێمه دهترسن.
وَفِي مُوسَىٰٓ إِذۡ أَرۡسَلۡنَٰهُ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ بِسُلۡطَٰنٖ مُّبِينٖ
Open ayah 51:38لهبهسهرهاتی موسایشدا پهند و ئامۆژگاری ههیه کهناردمان بۆ لای فیرعهون بهموعجزهیهکی ئاشکراو ڕوونهوه.
فَتَوَلَّىٰ بِرُكۡنِهِۦ وَقَالَ سَٰحِرٌ أَوۡ مَجۡنُونٞ
Open ayah 51:39ئهویش پشتی ههلکرد بههۆی سهربازو دارو دهستهکهیهوهو وتی (ئهم فرستادهیه) جادووگهره، یان شێته!!
فَأَخَذۡنَٰهُ وَجُنُودَهُۥ فَنَبَذۡنَٰهُمۡ فِي ٱلۡيَمِّ وَهُوَ مُلِيمٞ
Open ayah 51:40جا ئێمهش خۆی و سهربازهکانیمان گرفتار کرد و پێچاماننهوه و فڕێمان دانهدهریاوه، لهکاتێکدا ئهو لۆمهکراوه.
وَفِي عَادٍ إِذۡ أَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمُ ٱلرِّيحَ ٱلۡعَقِيمَ
Open ayah 51:41ههروهها لهبهسهرهاتی عادیشدا پهند و ئامۆژگاری ههیه، کاتێک لهسهرهنجامی سهرکهشیان بایهکی بێ خێرمان ههڵکرده سهریان.
مَا تَذَرُ مِن شَيۡءٍ أَتَتۡ عَلَيۡهِ إِلَّا جَعَلَتۡهُ كَٱلرَّمِيمِ
Open ayah 51:42ئهو بایه ههر شوێنێک و ههر شتێک و ههر کهسێکدا بڕۆیشتایه وازی لێ نهدههێنا ههتا بێ کهڵکی دهکرد و وهک شتێکی فڕێ دراوی لێ دهکرد.
وَفِي ثَمُودَ إِذۡ قِيلَ لَهُمۡ تَمَتَّعُواْ حَتَّىٰ حِينٖ
Open ayah 51:43ههروهها لهبهسهرهاتی پمودیشدا پهند و ئامۆژگاری ههیه، کاتێک پێیان وترا: تا ماوهیهک ڕابوێرن!!
فَعَتَوۡاْ عَنۡ أَمۡرِ رَبِّهِمۡ فَأَخَذَتۡهُمُ ٱلصَّٰعِقَةُ وَهُمۡ يَنظُرُونَ
Open ayah 51:44ئهوانیش لهفهرمانی پهروهردگاریان یاخی بوون، کتوپڕ بروسکهیهک پێچانیهوه وبهچاوی ئهبڵهقهوه دهیانروانی.
فَمَا ٱسۡتَطَٰعُواْ مِن قِيَامٖ وَمَا كَانُواْ مُنتَصِرِينَ
Open ayah 51:45ئیتر نهیانتوانی ههڵسنهوه و سهرکهوتووش نهبوون.
وَقَوۡمَ نُوحٖ مِّن قَبۡلُۖ إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَوۡمٗا فَٰسِقِينَ
Open ayah 51:46پێشتریش هۆزی نوح بهڕاستی ههر تاوانبارو خوانهناس ولارو وێربوون (ئهوانیشمان بهزریانهکه لهناوبرد).
وَٱلسَّمَآءَ بَنَيۡنَٰهَا بِأَيۡيْدٖ وَإِنَّا لَمُوسِعُونَ
Open ayah 51:47ئێمه ئاسمانمان بهدهستی قودرهتی خۆمان دروست کرد، بهردهوامیش گهورهی دهکهین و فراوانی دهکهین. (ئهمهئاماژهیه بۆ ڕاستیهکی زانستی کهزاناکانی گهردوونناسی دهیسهلمێنن).
وَٱلۡأَرۡضَ فَرَشۡنَٰهَا فَنِعۡمَ ٱلۡمَٰهِدُونَ
Open ayah 51:48زهویشمان ڕاخستووه (ژیانمان لهسهری ئاسان کردووه) بهڕاستی خوا زاتێکی کارساز و کاربهجێیه.
وَمِن كُلِّ شَيۡءٍ خَلَقۡنَا زَوۡجَيۡنِ لَعَلَّكُمۡ تَذَكَّرُونَ
Open ayah 51:49: لهههموو شتێک ئێمه جووتمان دروست کردوه (لهجیهانی ئادهمیزاد و گیاندار و ڕوهک و بێ گیاندا، لهههموو شتێکی ماددی و مهعنهویدا) بۆ ئهوهی بیربکهنهوه و یادهوهری وهربگرن.
فَفِرُّوٓاْ إِلَى ٱللَّهِۖ إِنِّي لَكُم مِّنۡهُ نَذِيرٞ مُّبِينٞ
Open ayah 51:50بهپهلهو گورج و گۆڵ بن بۆ بهدهست هێنانی ڕهزامهندی خوا، بۆ ههرچی پهروهردگار پێی خۆشه، دڵنیاش بن کهمن (واتهپێغهمبهر (صلى الله عليه وسلم) لهلایهن خواوهترسێنهرێکی ئاشکرام ئهگهر یاخی و سهرکهش بن.....
وَلَا تَجۡعَلُواْ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَۖ إِنِّي لَكُم مِّنۡهُ نَذِيرٞ مُّبِينٞ
Open ayah 51:51هیچ مهکهن بههاوهڵ و هاوتای خوا، چونکه من بهڕاستی نێردراوێکی ترسێنهری ئاشکرام بۆتان لهلایهن خواوه.
كَذَٰلِكَ مَآ أَتَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا قَالُواْ سَاحِرٌ أَوۡ مَجۡنُونٌ
Open ayah 51:52ههر نا بهو شێوهیه هیچ پێغهمبهرێک لهپێش ئهماندا نههاتووه، خوانهناسان نهیانوتبێت جادووگهره، یان شێته.
أَتَوَاصَوۡاْ بِهِۦۚ بَلۡ هُمۡ قَوۡمٞ طَاغُونَ
Open ayah 51:53سهیره! ئایا دهڵێی بهگوێی یهکدا خوێدویانه و یهکتریان ڕاسپاردووه، نهخێر، بهڵکو ئهوانهههر قهومێکی ستهمکارو سهرکهشن.
فَتَوَلَّ عَنۡهُمۡ فَمَآ أَنتَ بِمَلُومٖ
Open ayah 51:54تۆ ئهی محمد (صلى الله عليه وسلم) گوێیان مهدهرێ چونکه تۆ لۆمهکراو نابیت (لهسهر باوهڕ نههێنانیان).
وَذَكِّرۡ فَإِنَّ ٱلذِّكۡرَىٰ تَنفَعُ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ
Open ayah 51:55بهڵکو تۆ ههمیشه ئامۆژگاریان بکه، چونکهبهڕاستی ئامۆژگاری سوود بهئیمانداران دهگهیهنێت.
وَمَا خَلَقۡتُ ٱلۡجِنَّ وَٱلۡإِنسَ إِلَّا لِيَعۡبُدُونِ
Open ayah 51:56بێگومان من پهری و ئادهمیزاد م دروست نهکردووهتهنها بۆ ئهوهنهبێت کهمن بپهرستن و فهرمانبهردارم بن.
مَآ أُرِيدُ مِنۡهُم مِّن رِّزۡقٖ وَمَآ أُرِيدُ أَن يُطۡعِمُونِ
Open ayah 51:57نهرۆزیم لێیان دهوێت نهخواردن و خواردنهوه.
إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلرَّزَّاقُ ذُو ٱلۡقُوَّةِ ٱلۡمَتِينُ
Open ayah 51:58چونکهبهڕاستی ههر خوا خۆی ڕۆزی بهخشهو خاوهنی هێزو دهسهڵاتی پتهوه.
فَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُواْ ذَنُوبٗا مِّثۡلَ ذَنُوبِ أَصۡحَٰبِهِمۡ فَلَا يَسۡتَعۡجِلُونِ
Open ayah 51:59بێگومان بۆ ئهوانهی ستهمیان کردووهتۆڵهو سزای زۆرمان بۆ ئامادهکردوون، ههروهک چۆن بۆ هاوهڵ و هاوبیرهکانیان ئامادهمانکردووه، دهبا ئیتر پهلهم لێنهکهن (چونکهبهم زوانهیهخهیان دهگرێت).
فَوَيۡلٞ لِّلَّذِينَ كَفَرُواْ مِن يَوۡمِهِمُ ٱلَّذِي يُوعَدُونَ
Open ayah 51:60ئینجا وهیل و ئاهو ناڵه بۆ ئهوانهی کهرێبازی کوفرو خوانهناسیان گرتۆتهبهر لهو ڕۆژهی کهههڕهشهیان لێ کراوهو بهم زووانهپێش دێت.