لقمان
Luqman
Translation: Afar - Shaikh Muhammad Adbulkader Hamza · Open the surah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
الٓمٓ
Open ayah 31:1Alif-Laam-Miim, (edde faxem Yalli yaaxige).
تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱلۡكِتَٰبِ ٱلۡحَكِيمِ
Open ayah 31:2Toh dudda-le (gufti taafe) cikmat-le kitaabih aayoota. (Qhuraan kinnuk)
هُدٗى وَرَحۡمَةٗ لِّلۡمُحۡسِنِينَ
Open ayah 31:3Amá kitaabih aayoota meqe maray taamá yessemeqqeh tirtóo kee nacrooru.
ٱلَّذِينَ يُقِيمُونَ ٱلصَّلَوٰةَ وَيُؤۡتُونَ ٱلزَّكَوٰةَ وَهُم بِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ يُوقِنُونَ
Open ayah 31:4Usun salat soolisaah, zaká yacee mara, kaadu usun ellecaboh ayró asmatah nummaysa mara.
أُوْلَٰٓئِكَ عَلَىٰ هُدٗى مِّن رَّبِّهِمۡۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ
Open ayah 31:5Too weelot weeloysime mari sinni Rabbik tirtô bagul yan шага, kaadu woo mari usun addunyaay akeeral yoffoofe (limaye mara) mara.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَشۡتَرِي لَهۡوَ ٱلۡحَدِيثِ لِيُضِلَّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَيَتَّخِذَهَا هُزُوًاۚ أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٞ مُّهِينٞ
Open ayah 31:6Kaadu sinaamak Yallih taaqatak sinam aylahissi haytam xaamita mari yan Yallih gitak sinam makkoysaanam keh ixxiga как aalle kalah. Kaadu Yallih aayoota anqasah haysitan, woo mari ken tayqunxeeh, wacarrissa digaalá- lon.
وَإِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِ ءَايَٰتُنَا وَلَّىٰ مُسۡتَكۡبِرٗا كَأَن لَّمۡ يَسۡمَعۡهَا كَأَنَّ فِيٓ أُذُنَيۡهِ وَقۡرٗاۖ فَبَشِّرۡهُ بِعَذَابٍ أَلِيمٍ
Open ayah 31:7Kaadu Ni-aayoota (Qhuraan aayoota kinnuk) kaal tankirriyime waqdi, kaxxa-mariinitak derre teetit caba tet aabbeweeh innah, kay namma aytit qilsa tanih innah, toysa nabiyow qansarissa digaalál kaa ayti-kumus.
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَهُمۡ جَنَّٰتُ ٱلنَّعِيمِ
Open ayah 31:8Diggah nummayseeh meqe taamoomi abbaasite mari niqmat-le jannoota-le,
خَٰلِدِينَ فِيهَاۖ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقّٗاۚ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ
Open ayah 31:9Tet addal waarak. Yallih xagni nummâ, kaadu Usuk mayso-li, naggaara.
خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ بِغَيۡرِ عَمَدٖ تَرَوۡنَهَاۖ وَأَلۡقَىٰ فِي ٱلۡأَرۡضِ رَوَٰسِيَ أَن تَمِيدَ بِكُمۡ وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٖۚ وَأَنزَلۡنَا مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَنۢبَتۡنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوۡجٖ كَرِيمٍ
Open ayah 31:10Yalli qaranwa makaadó maleh gine tet kah tablen innah, kaadu baaxól qaleelá hee sin tasgayyeemik kaadu ummaanimik mutuccu ittam teetil fixiixise. Kaadu qaraanak lee oobisneeh, cooxuk ummaan qaynootay meqe teetil nuysubuke ginô tuxxiqih.
هَٰذَا خَلۡقُ ٱللَّهِ فَأَرُونِي مَاذَا خَلَقَ ٱلَّذِينَ مِن دُونِهِۦۚ بَلِ ٱلظَّٰلِمُونَ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ
Open ayah 31:11Ama ubullu haytaanam Yallih ginók, Kaak kalah taqbuden mari maca gineeh ?toysa a-korosey usun gineenim yoo uybulluyay, wonna hinnay daalimiin baxxaqqa- le makoh addat tanî kah usun gineenim malón.
وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا لُقۡمَٰنَ ٱلۡحِكۡمَةَ أَنِ ٱشۡكُرۡ لِلَّهِۚ وَمَن يَشۡكُرۡ فَإِنَّمَا يَشۡكُرُ لِنَفۡسِهِۦۖ وَمَن كَفَرَ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٞ
Open ayah 31:12Nummah Luqhmaanah cikmat neceeh, Yalla faatit kaak inne, faatita num cagalah toysa isi nafsi kah faatitam, tuxxiq kaah kak yaduure. Kaadu kay niqmat yengedde num isi nafsi kah yoomem, toysa diggah Yalli kay faatitiyyak gadda-li, kulli caalatal fayla-li.
وَإِذۡ قَالَ لُقۡمَٰنُ لِٱبۡنِهِۦ وَهُوَ يَعِظُهُۥ يَٰبُنَيَّ لَا تُشۡرِكۡ بِٱللَّهِۖ إِنَّ ٱلشِّرۡكَ لَظُلۡمٌ عَظِيمٞ
Open ayah 31:13Kaadu nabiyow cusey : Luqhmaan usuk isi baxa kassiisak yi-baxaw Yallat agleyta mahan kaak iyye waqdi, diggah Yallat agleyta haanam naba dulmiiy, dambik naba dambi kinni.
وَوَصَّيۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ بِوَٰلِدَيۡهِ حَمَلَتۡهُ أُمُّهُۥ وَهۡنًا عَلَىٰ وَهۡنٖ وَفِصَٰلُهُۥ فِي عَامَيۡنِ أَنِ ٱشۡكُرۡ لِي وَلِوَٰلِدَيۡكَ إِلَيَّ ٱلۡمَصِيرُ
Open ayah 31:14Kaadu seehadaytu kay namma xaltanih yamqeemil kaa farrimneh, Kay ina gibdaak gibdal kaa tussukuqqeeh, ubkaa kee molâ fanat namma liggida suga, Yalli yoo faatitaay, ku namma xaltani faatit gacsimeyná Yoo fan takkek kaak iyye.
وَإِن جَٰهَدَاكَ عَلَىٰٓ أَن تُشۡرِكَ بِي مَا لَيۡسَ لَكَ بِهِۦ عِلۡمٞ فَلَا تُطِعۡهُمَاۖ وَصَاحِبۡهُمَا فِي ٱلدُّنۡيَا مَعۡرُوفٗاۖ وَٱتَّبِعۡ سَبِيلَ مَنۡ أَنَابَ إِلَيَّۚ ثُمَّ إِلَيَّ مَرۡجِعُكُمۡ فَأُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
Open ayah 31:15Kaadu ku-xaltani Yallat agleyta haytaamah koi tingicillek atu ixxiga как aalle waytaamah, toysa ken nammayih amri moggolin, kaadu addunyal maqaancl keenilluk gexsit. Kaadu Yol gace marih gita katay, tohuk lakat sin gacim Yoo fan yakkeeh, addunyal abak sugteenim siinih warseyyo.
يَٰبُنَيَّ إِنَّهَآ إِن تَكُ مِثۡقَالَ حَبَّةٖ مِّنۡ خَرۡدَلٖ فَتَكُن فِي صَخۡرَةٍ أَوۡ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ أَوۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ يَأۡتِ بِهَا ٱللَّهُۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٞ
Open ayah 31:16Yi-baxaw diggah is (umaané kinnuk) kardal amboytih gide qilsak tekke tet tekkek edde xaxxaq (booló) addat tenek, hinnay qaranwal tenek, hinnay baaxóh addat tenek Yalli tet baaheleeh teetil galtime Ion qhiyaamah ayró, diggah Yalli isi naqoosah xuwaw-li, adda yaaxigi.
يَٰبُنَيَّ أَقِمِ ٱلصَّلَوٰةَ وَأۡمُرۡ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَٱنۡهَ عَنِ ٱلۡمُنكَرِ وَٱصۡبِرۡ عَلَىٰ مَآ أَصَابَكَۖ إِنَّ ذَٰلِكَ مِنۡ عَزۡمِ ٱلۡأُمُورِ
Open ayah 31:17Yi-baxaw salat soolisaay, dudda luk elle faxxiima innal kaa ab, kaadu sinam maqaanél amrisaay, umaanck waas kaadu gibdaabinak koo xagteemil isbir, diggah too farrimti faxximtaamay sinaamak raq sinni kinni.
وَلَا تُصَعِّرۡ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمۡشِ فِي ٱلۡأَرۡضِ مَرَحًاۖ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخۡتَالٖ فَخُورٖ
Open ayah 31:18Kaadu burah fooca sinaamak mamakinaay, baaxól kaxxiinitak magexin, diggah Yalli ummaan kaxxa-mariinoliy hideynah yani (hobbiyo -li) makicna.
وَٱقۡصِدۡ فِي مَشۡيِكَ وَٱغۡضُضۡ مِن صَوۡتِكَۚ إِنَّ أَنكَرَ ٱلۡأَصۡوَٰتِ لَصَوۡتُ ٱلۡحَمِيرِ
Open ayah 31:19Kaadu isi gexó maysassakinay fanat hayya hayisaay, isi xongoló ramma hayis, diggah xongoloolak gacta xongoló okli xongoló (danoonâ xongoló).
أَلَمۡ تَرَوۡاْ أَنَّ ٱللَّهَ سَخَّرَ لَكُم مَّا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَأَسۡبَغَ عَلَيۡكُمۡ نِعَمَهُۥ ظَٰهِرَةٗ وَبَاطِنَةٗۗ وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَلَا هُدٗى وَلَا كِتَٰبٖ مُّنِيرٖ
Open ayah 31:20Sinaamcy matablaanaa! Diggah Yalli sin tuxxiqih qaranwal taniimiiy, baaxól tanim siinih qanem kaadu isi niqmootak tambulleem kee qellittam siinih duuduseh, sinaamat Yallih inkittiino yangaddeeh, dirabboysa maray ixxiga aalle kal tirtö bagul aneekal, cakki baxxaqqa haa kitaabay Yallih xaquk oobe aalle kal wohul sinam keemaarisa mari yan.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّبِعُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ بَلۡ نَتَّبِعُ مَا وَجَدۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَآۚ أَوَلَوۡ كَانَ ٱلشَّيۡطَٰنُ يَدۡعُوهُمۡ إِلَىٰ عَذَابِ ٱلسَّعِيرِ
Open ayah 31:21Kaadu Yalli isi farmoytal oobisem kataata keenik iyyan waqdi, wonna hinnay nanu ninni abbobti elle geyne gita katayna iyyen. Saqiir deqsitta urta giráh digaalâ fan sheetan keenih seecakaa ken kataataanam ?
۞وَمَن يُسۡلِمۡ وَجۡهَهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰۗ وَإِلَى ٱللَّهِ عَٰقِبَةُ ٱلۡأُمُورِ
Open ayah 31:22Kaadu isi fooca Yalla fan yuyfukkuneeh, qibaadá kaa caglise num usuk aba taamá yaymaaqe numuh anuk, toysa nummah aggiriqqe waytaah, karriqqi itta qoró (kolfa) yibbixe numu usuk. Tokkel caagiidah ellecabo Yalla fan taduure.
وَمَن كَفَرَ فَلَا يَحۡزُنكَ كُفۡرُهُۥٓۚ إِلَيۡنَا مَرۡجِعُهُمۡ فَنُنَبِّئُهُم بِمَا عَمِلُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمُۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ
Open ayah 31:23Kaadu nabiyow koroosite numih koroositiyyi koo rookise waay, keenik gacsimeyna Nee fan takkeeh, addunyal abeenim keenih warsennooh, ken elle galtennó, diggah Yalli alilwah addat tanim yaaxigi (umaanée kee koroosannuk).
نُمَتِّعُهُمۡ قَلِيلٗا ثُمَّ نَضۡطَرُّهُمۡ إِلَىٰ عَذَابٍ غَلِيظٖ
Open ayah 31:24Addunyal dago wakti ken hatkisenno, tohuk lakat akeeral ken foorisennooh, gibdi digaalá fan ken kelsenno (ken tiqenno).
وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّنۡ خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ لَيَقُولُنَّ ٱللَّهُۚ قُلِ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِۚ بَلۡ أَكۡثَرُهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ
Open ayah 31:25Nabiyow qaranwaa kee baaxó gintem iyyaay axcuk ken essertek, diggah Yalli ken giné axcelon, amah teelemeenimih Yallah faylá dabaqtay keenik ixxic, tónna hinnay keenik maggo mari qibaadá cakkisittam Yalla kinnim mayaaxigan.
لِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡغَنِيُّ ٱلۡحَمِيدُ
Open ayah 31:26Qaranwaa kee baaxól tanim Yalli- le, diggah Yalli Usuk isi ginók gadda-li, kulli caalatal faylá-li.
وَلَوۡ أَنَّمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ مِن شَجَرَةٍ أَقۡلَٰمٞ وَٱلۡبَحۡرُ يَمُدُّهُۥ مِنۢ بَعۡدِهِۦ سَبۡعَةُ أَبۡحُرٖ مَّا نَفِدَتۡ كَلِمَٰتُ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ
Open ayah 31:27Diggah cooxuk baaxól enni ittam kalooma akkinnay, kaadu bad midad (mandi) tikki iyyeh kaak lakat malcina bad kaat engelli iyyeh Yallih qangor edde yunkuttubek Yallih qangor amarraquk mananna kaloomaa kee mandi yambaxeemih. Diggah Yalli mayso-li, naggaara.
مَّا خَلۡقُكُمۡ وَلَا بَعۡثُكُمۡ إِلَّا كَنَفۡسٖ وَٰحِدَةٍۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعُۢ بَصِيرٌ
Open ayah 31:28Sinaamey siinik ginóo kee ugsiyyi Nel tu-hinna inki numih nafsih ginóo kee ugsiyyih inna akke waytek. Diggah Yalli sin maxcooca yaabbi, sin taamoomi yabali.
أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ يُولِجُ ٱلَّيۡلَ فِي ٱلنَّهَارِ وَيُولِجُ ٱلنَّهَارَ فِي ٱلَّيۡلِ وَسَخَّرَ ٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَۖ كُلّٞ يَجۡرِيٓ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى وَأَنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ
Open ayah 31:29matablannaa! Diggah Yalli barak- tu laqót culsaah laqó taxxeerem, kaadu laqók-tu barat culsaah bari yaxxeerem kaadu ayróo kee alsá siinih qaneh ken nammayak kulli tiy á muggaqsime wakti fan gexxa (qhiyaamah ayró kinnuk). Kaadu diggah Yalli isin abba haytaanamak adda yaaxigi.
ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡحَقُّ وَأَنَّ مَا يَدۡعُونَ مِن دُونِهِ ٱلۡبَٰطِلُ وَأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡكَبِيرُ
Open ayah 31:30Too ubullu hayteenim diggah Yalli usuk nummâ Yalla kinniih, diggah kaak kalah yaqbudeenim deedal kinnim taaxigeenî gidah sin nuybulle. kaadu diggah Yalli Usuk fayya-li, nabna-li.
أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱلۡفُلۡكَ تَجۡرِي فِي ٱلۡبَحۡرِ بِنِعۡمَتِ ٱللَّهِ لِيُرِيَكُم مِّنۡ ءَايَٰتِهِۦٓۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّكُلِّ صَبَّارٖ شَكُورٖ
Open ayah 31:31Matablannaa! Diggah doynik Yallih niqmatah badal gexxam kay dudda tascasse astooti sin yaybulleem keh, diggah too dawaanik badal aba gexót ummaan maggo sabrilih maggo faatolih Yallih nabna tascasse astooti edde tan.
وَإِذَا غَشِيَهُم مَّوۡجٞ كَٱلظُّلَلِ دَعَوُاْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ فَلَمَّا نَجَّىٰهُمۡ إِلَى ٱلۡبَرِّ فَمِنۡهُم مُّقۡتَصِدٞۚ وَمَا يَجۡحَدُ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَّا كُلُّ خَتَّارٖ كَفُورٖ
Open ayah 31:32Kaadu baddi haffo qubul kee qaleeláh iraawoh innah ken buulta waqdi Yalla kallacan dooqá kaah caglisak, tokkel ken naggossu heeh badak barri fan ken yayyaaqe waqdi, tokkel iimaan kee koroosannuk fanah yan numuy Yalla elle faxximta innal faatitewaa keenit yanih, kaadu Yallih niqmat yangadde korosti keenit yanih. Ni- astooti tangaddem matan ummaan ganoliy korostah yani akke waytek.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمۡ وَٱخۡشَوۡاْ يَوۡمٗا لَّا يَجۡزِي وَالِدٌ عَن وَلَدِهِۦ وَلَا مَوۡلُودٌ هُوَ جَازٍ عَن وَالِدِهِۦ شَيۡـًٔاۚ إِنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقّٞۖ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا وَلَا يَغُرَّنَّكُم بِٱللَّهِ ٱلۡغَرُورُ
Open ayah 31:33Kee sinaamey sinni Rabbik meesita kaadu abba і si baxah tu- xiqewaah, baxi usuk isi abbah tu-edde xiqewaa ayrók meesita, diggah Yallih xagni nummaay agay-waaga mali, toysa addunyâ manó sin duquuruse waytay, kaadu duquurusé (sheetan kinnuk) Yallak sin duquurusewaay.
إِنَّ ٱللَّهَ عِندَهُۥ عِلۡمُ ٱلسَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ ٱلۡغَيۡثَ وَيَعۡلَمُ مَا فِي ٱلۡأَرۡحَامِۖ وَمَا تَدۡرِي نَفۡسٞ مَّاذَا تَكۡسِبُ غَدٗاۖ وَمَا تَدۡرِي نَفۡسُۢ بِأَيِّ أَرۡضٖ تَمُوتُۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرُۢ
Open ayah 31:34Diggah qhiyaamá cddc uguttuwayta waktih ixxiga Yalli-le. Kaadu rob oobissam kaay, oobisa wakti taaxigcm kaa kaadu inontî maxaxih (maganih) addal tanim labim kinnik sayim kinnim taaxigem kaa. Faxe nafsi mayaaxiga beera abu waam Yallak- sá, kaadu faxe nafsi mayaaxiga elle rabuwaa baaxó Yallak-sá, diggah Yalli ixxiga-li, adda yaaxigi, tu kaak maqellitta.