الشمس
Ash-Shams
Translation: Uzbek - Alauddin Mansour · Open the surah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
وَٱلشَّمۡسِ وَضُحَىٰهَا
Open ayah 91:1Қуёш ва унинг ёғдусига қасам.
وَٱلۡقَمَرِ إِذَا تَلَىٰهَا
Open ayah 91:2У (қуёш)нинг ортидан келган ойга қасам.
وَٱلنَّهَارِ إِذَا جَلَّىٰهَا
Open ayah 91:3У (қуёшни оламга) ошкор қилган кундузга қасам.
وَٱلَّيۡلِ إِذَا يَغۡشَىٰهَا
Open ayah 91:4У (қуёшни ўз зулмати билан) ўраб-яширган кечага қасам.
وَٱلسَّمَآءِ وَمَا بَنَىٰهَا
Open ayah 91:5Осмонга ва уни бино қилган Зотга қасам.
وَٱلۡأَرۡضِ وَمَا طَحَىٰهَا
Open ayah 91:6Ерга ва уни ёйиб-текис қилиб қўйган Зотга қасам.
وَنَفۡسٖ وَمَا سَوَّىٰهَا
Open ayah 91:7Жонга ва уни расо қилиб-яратган,
فَأَلۡهَمَهَا فُجُورَهَا وَتَقۡوَىٰهَا
Open ayah 91:8Унга фисқ-фужурини ҳам, тақвосини ҳам илҳом қилиб-ўргатиб қўйган Зотга қасамки,
قَدۡ أَفۡلَحَ مَن زَكَّىٰهَا
Open ayah 91:9Дарҳақиқат, уни (яъни, ўз нафсини-жонини иймон ва тақво билан) поклаган киши нажот топди.
وَقَدۡ خَابَ مَن دَسَّىٰهَا
Open ayah 91:10Ва у (жонни фисқ-фужур билан) кўмиб хорлаган кимса номурод бўлди.
- И з о ҳ. Саҳобалардан Абдуллоҳ ибн Аббос томонидан (Аллоҳ у кишилардан рози бўлсин) ривоят қилинишича, Пайғамбар алайҳис-салоту вас-салом қачон юқоридаги оятларни тиловат қилсалар, бир тўхтаб Аллоҳ таолога бундай дуо қилар эканлар: «Аллоҳим, Ўзинг нафсимга — жонимга тақво ато этгин, Ўзинг унинг Эгаси — Хожасисан ва Ўзинг уни энг яхши поклагувчисан». Энди қуйидаги оятларда Самуд қабиласининг кирдикорлари баён қилинади. Улар ўзларига юборилган Пайғамбар Солиҳ алайҳиссаломни ёлғончи қилишиб, у зотдан мўъжиза талаб қилганларида Солиҳ алайҳиссалом Аллоҳ таолонинг қудрати билан бир харсанг тошни тирик туяга айлантириб қўядилар ва Самуд қабиласининг одамларига у туяга бирон зиён-заҳмат етказмасдан, навбати келганда, суғориб туришни буюрадилар ва акс ҳолда ҳалокатга учрашлари ҳақида огоҳлантирадилар. Лекин у кофирлар пайғамбарнинг устидан кулишиб, туяни сўйиб ташлайдилар ва оқибатда барчалари ҳалок бўладилар. (Биз бу ҳодиса ҳақида аввалги сураларнинг изоҳларида ҳам айтиб ўтган эдик).
كَذَّبَتۡ ثَمُودُ بِطَغۡوَىٰهَآ
Open ayah 91:11Самуд (қабиласи) ҳаддан ошганлари сабабли (ўз пайғамбарларини) ёлғончи қилишди.
إِذِ ٱنۢبَعَثَ أَشۡقَىٰهَا
Open ayah 91:12Эсланг, уларнинг энг бадбахтлари (туяни сўйиш учун) қўзғалганларида,
فَقَالَ لَهُمۡ رَسُولُ ٱللَّهِ نَاقَةَ ٱللَّهِ وَسُقۡيَٰهَا
Open ayah 91:13Аллоҳнинг пайғамбари (Солиҳ алайҳиссалом) уларга: «Аллоҳнинг туяси(ни сўйиб юбориш)дан ва уни суғориш(га тўсиқ бўлиш)дан сақланинглар!», деди.
فَكَذَّبُوهُ فَعَقَرُوهَا فَدَمۡدَمَ عَلَيۡهِمۡ رَبُّهُم بِذَنۢبِهِمۡ فَسَوَّىٰهَا
Open ayah 91:14Бас, улар (Пайғамбарни) ёлғончи қилишиб, у (туя)ни сўйиб юборган эдилар, Парвардигорлари ўзларининг гуноҳлари сабабли устларига қирғин юбориб, уни (қирғинни барчаларига) баробар қилди.
وَلَا يَخَافُ عُقۡبَٰهَا
Open ayah 91:15(Зотан, Аллоҳ таоло бу ишининг) оқибатидан қўрқмас!
- И з о ҳ. Яъни Еру осмонлардаги барча мавжудот Аллоҳ таолонинг Ўз мулки бўлгани сабабли У зот Ўз мулкини ўзи хоҳлагандек тасарруф қилади ва бу тасарруфи хусусида ҳеч кимнинг олдида ҳисоб-китоб бермайди. Аксинча, бутун борлиқ У зотнинг ҳузурида ҳисоб-китоб беради.